Ağıllı nəqliyyatın görünməyən təhlükəsi: Elektrikli avtobuslar artıq kiberməkanın bir hissəsidir

Norveçdə elektrikli avtobuslarla bağlı keçirilən bu qeyri-adi kiber təhlükəsizlik sınağı göstərir ki, gələcəyin nəqliyyat vasitələri artıq təkcə mexaniki deyil, həm də rəqəmsal təhlükəsizlik baxımından qiymətləndirilməlidir. Xüsusilə məsafədən yenilənmə və daimi mobil əlaqə imkanları ictimai nəqliyyatda istehsalçıların nəqliyyat vasitələri üzərində nə qədər geniş texniki nəzarət imkanlarına malik olduğunu ortaya qoyur.

Bu hadisə sübut edir ki, ağıllı nəqliyyat sistemlərinin yayılması ilə yanaşı, milli təhlükəsizlik, məlumat suverenliyi və kritik infrastrukturun qorunması məsələləri də nəqliyyat siyasətinin ayrılmaz hissəsinə çevrilir.

İctimai nəqliyyat vasitələrinin daimi onlayn rejimdə istehsalçı serverlərinə bağlı olması gələcəkdə şəhərlərin nəqliyyat infrastrukturunu xarici texnoloji şirkətlərdən strateji asılı vəziyyətə sala bilərmi?

Nəqliyyat məsələləri üzrə ekspert Rauf Ağamirzəyev Bizimyol.info xəbər portalına açıqlamasında bildirib ki, Azərbaycanda sistem milli infrastruktur üzərindən fəaliyyət göstərir. Onun sözlərinə görə, AzInTelecom-un təqdim etdiyi bulud texnologiyası mövcuddur və məlumatlar yerli serverlərdə saxlanılır.

“Hazırkı şəraitdə nə xarici asılılıq, nə də mümkün kiberhücumlar baxımından ciddi risklər görünmür. Hər hansı təhlükə yaranacağı təqdirdə də sistemin yerli serverlər üzərindən idarə olunması əlavə üstünlük yaradır.

Potensial risklər əvvəlcədən qiymətləndirilir və onlara qarşı müvafiq tədbirlər görülür. Yəni hər hansı presedent və ya real təhlükə meydana çıxdıqdan sonra daha konkret nəticələr çıxarmaq mümkündür. Hazırkı mərhələdə isə belə bir risk müşahidə olunmur və ehtimal olunan təhlükələr nəzərə alınaraq məlumatların milli serverlərdə saxlanılması daha təhlükəsiz yanaşma hesab olunur”, – deyə Rauf Ağamirzəyev bildirib.

İradə Cəlil, Bizimyol.info