Icma.az, Azpost saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.
Son illər paytaxt Bakıda addımbaşı yeni, fərqli konseptli kafelərin və qəhvəxanaların (coffee shop) açıldığının şahidi oluruq. Kənardan çox cəlbedici, estetik və gəlirli görünən kafe biznesi əslində daxildə ən sərt rəqabətin və risklərin olduğu sahələrdən biridir. Statistik göstəricilər çox sərtdir: Azərbaycanda açılan kiçik və orta iaşə obyektlərinin təxminən 70%-i ilk 12 ay ərzində qapanmaq məcburiyyətində qalır.
Bəs kafe biznesində uğur qazanmağın qızıl qaydaları nələrdir?
Azpost.info kafe açmaq istəyənlər üçün peşəkar biznes məsləhətlərini təqdim edir.
Məkan seçimi: “Konseptə uyğun yer” qanunu
Kafe biznesində uğurun 50%-i məkandan asılıdır. Lakin bu, mütləq mərkəzdə, ən baha küçədə yer tapmaq demək deyil. Əsas şərt məkanın sizin hədəf kütlənizə uyğun olmasıdır.
Tələbə konsepti: Universitetlərə yaxın, qiymətləri münasib, sürətli interneti (Wi-Fi) olan və gənclərin “noutbuku götürüb dərs oxuya biləcəyi” kafelər.
Ofis/Biznes konsepti: İş mərkəzlərinin (Business Center) yaxınlığında, səhər qəhvəsi və sürətli nahar (Business Lunch) menyusu üstünlük təşkil edən məkanlar.
Üçüncü Dalğa (Specialty Coffee): Qəhvə mədəniyyətini bilən, mərkəzə yaxın, lakin daha sakit və estetik küçələr.
İlkin investisiya və gizli xərclər
Bir çox sahibkar kafe açarkən büdcəni sadəcə təmir və icarə haqqı olaraq hesablayır. Lakin professional avadanlıqlar (kofe maşınları, soyuducular, havalandırma sistemi) və gizli xərclər çox vaxt biznesin yarı yolda qalmasına səbəb olur.
Aşağıdakı cədvəldə Bakıda orta ölçülü (50-70 kv.m) bir qəhvəxana/kafe üçün təxmini ilkin xərc bəndləri əks olunub:
Xərc Maddəsi Diqqət Edilməli Məqam Payı (%)
Məkanın Təmiri və Dizaynı İnstaqramda paylaşıla biləcək “fotogenik” künclər önəmlidir 35%
Professional Avadanlıq Kofe maşını və üyüdücülər (icarə və ya alış) 25%
Dövriyyə Kapitalı (Yastıq) Kafe mənfəətə düşənə qədər (ilk 3-6 ay) lazım olan büdcə 20%
İcarə Depoziti və Rəsmi Sənədlər AQTA qeydiyyatı, yanğın təhlükəsizliyi, lisenziyalar 15%
Marketinq və Açılış Sosial media, inflüenserlərlə iş, loqo/brendinq 5%
Qızıl Qayda: Kafe açarkən cibinizdəki son qəpiyə qədər təmirə xərcləməyin. İlk 3-4 ay müştəri az olarsa, icarə haqqını və işçi maaşlarını ödəyə biləcək kənarda mütləq “maliyyə yastığınız” olmalıdır.
Kafeləri batıran 3 əsas səhv
Bakı bazarında kafelərin sürətlə bağlanmasının pərdəarxası səbəbləri əsasən idarəetmə səhvləridir:
A) Zəif xidmət və “kadr axını”
Müştəri kafeyə təkcə yemək və ya qəhvə üçün gəlmir, o, həm də xoş atmosfer və rəftar axtarır. Kobud və ya gecikən ofisiant ən bahalı dizaynı olan kafeni belə bir gündə gözdən sala bilər. İaşə sektorunda işçilərə düzgün motivasiya verməmək və tez-tez kadr dəyişmək biznesin ölümüdür.
B) Maya dəyərinin hesablanmaması
Kafedə satılan hər bir məhsulun (böyük bir desertdən tutmuş, bir fincan espressonun yanındakı şəkərə qədər) dəqiq maya dəyəri (kalkulyasiyası) olmalıdır. Əgər itkilər, xarab olan məhsullar və silinmələr düzgün uçotla aparılmırsa, kafe sahibinə elə gəlir ki, kassaya pul girir, amma ayın sonunda kassada mənfəət qalmır.
C) Marketinqdə səhv yanaşma
Müasir dövrdə “qapını açdım, müştəri özü gələcək” düşüncəsi işləmir. SMM (Sosial Media Marketinq) vizualları, TikTok və Instagram Reels videoları kafenin dolub-daşmasında həlledici rol oynayır.
Bakıda kafe biznesi qurmaq hələ də gəlirli və perspektivli sahədir. Lakin bu işə duyğularla (“bir qəhvəxanam olsun, dostlarımla yığışım” ideyası ilə) deyil, tamamilə rəqəmlərə, ciddi riyazi hesablama və xidmət keyfiyyətinə əsaslanan sistemli biznes kimi yanaşmaq lazımdır.
S.Abdulla.
Azpost.info