Icma.az, Xalq qazeti portalına istinadən məlumat yayır.
Bizi Telegram-da da izləyə bilərsiniz:@xqazeti
Əvvəllər süni intellekt şirkətlərinə böyük sərmayə qoyan investorlar indi portfellərini azaldır və şaxələndirirlər. Lakin Bloomberg-ə görə, süni intellekt sahəsində bazarın çöküşündən danışmaq üçün hələ tezdir.
Texnologiya sektoru qlobal miqyasda tənəzzülə uğrayır. Cənubi Koreyada SK Hynix 15 faiz düşüb, lakin bir qədər dirçəliş edərək 9,61 faiz bağlandı. Samsung Electronics 5 faiz, LG Innotek 10,89 faiz və Seoul Semiconductor 8,89 faiz düşüb. Avropada ASML 3,85 faiz, ASM International 9,26 faiz və BESI 3,54 faiz enib. Yaponiyada Kioxia 13,85 faiz, Tokyo Electron 10,59 faiz və SoftBank Group 6,95 faiz ucuzlaşıb. Dünyanın ən böyük yarımkeçirici podratçısı olan Tayvanın TSMC şirkəti 3,51 faiz ucuzlaşıb. Nvidia açılışda ucuzlaşsa da, dəyişməz bağlanıb, Intel təxminən 6 faiz, AMD 8 faiz, Micron və Seagate 8 faizdən çox, Western Digital təxminən 7 faiz və Sandisk 14 faiz ucuzlaşıb.
Biri süni intellekt, digəri isə süni intellektdən risk altında olan sənaye sahələrinə yönəlmiş iki səhm səbətinə malik UBS Group AG bunu əyani şəkildə göstərir. İkinci səbət hazırda birinci səbətdən rekord 42 faiz bəndi çoxdur. Aylarla davam edən üstünlükdən sonra kəskin geriləmə müşahidə olunub, lakin bu, xüsusilə yarımkeçirici sektorunda artıq mövqelərin azalmasını göstərir.
İnvestorlar əsasən impuls trendini izləyirdilər - sadəcə pandemiya dövründə olduğu kimi sürətlə artan, lakin dəyişkənlik yüksək olan səhmlər alırdılar. İndi qiymətlər aşağı düşüb və fevral ayından bəri demək olar ki, bütün qazancları silib, dəyişkənlik isə yüksək olaraq qalır. Goldman Sachs hesab edir ki, kütləvi impuls alışından sonra baş verən kütləvi impuls satışının bitməsi ehtimalı var, buna görə də düşmüş süni intellekt səhmlərini geri almağın vaxtıdır. Lakin indi heç kim buna zəmanət verə bilməz - yüksək dəyişkənlik səbəbindən real qiymət dalğalanmaları hələlik istisna edilə bilməz.
Qabaqcıl yarımkeçiricilərin istehsalı üçün avadanlıq istehsal edən Hollandiyanın ASML şirkəti ilə bağlı panik əhval-ruhiyyə də vaxtından əvvəl görünür. Çin həqiqətən də çip istehsal edən avadanlıqların kütləvi istehsalını qurub. Lakin bu, yarımkeçirici sənayesinin “iş atı” hesab edilən DUV litoqrafiyasına aiddir, ASML isə daha qabaqcıl EUV avadanlıqları səviyyəsinə çatıb. Yarımkeçirici sənayesində Çinin irəliləyişləri səbəbindən ASML-in gəliri həqiqətən 20 faiz azala bilər və kifayət qədər investisiya ilə Çin bu avadanlıq üçün komponentlərin 100 faizi üçün daxili təchizat zəncirləri qurmağa kifayət qədər qadirdir, lakin o, yalnız növbəti 7-10 ildə ASML-ə çatacaq.
Fond bazarında geniş yayılmış satışlar çöküş deyil, kapitalın dövriyyəsi və portfelin yenidən balanslaşdırılmasıdır. Düzəlişə baxmayaraq, hətta “möhtəşəm yeddilik” belə vahid bir istiqamət göstərmir: süni intellektdən daha az istifadə edən Apple artım göstərir, süni intellektdən asılı olan Alphabet və Nvidia isə azalır. Mütəxəssislər texnologiya sektorunun orta və uzunmüddətli perspektivdə böyümə potensialını qoruduğunu, lakin hələlik investisiyaların ehtiyatla aparılmalı olduğunu söyləyirlər. Yaxın günlərdə investorlar Microsoft, Meta✴, Apple və Amazon şirkətlərinin rüblük hesabatlarını nəzərdən keçirəcəklər. Mənfəət gözləntiləri kəskin şəkildə artsa da, şirkətlər proqnozları üstələməyə davam edirlər: bu günə qədər hesabat verənlərin 85 faizi gözləntiləri aşıb ki, bu da beş illik maksimumdur. Lakin bu artıq kifayət deyil: investorlar şirkətlərin artan xərclərinin davamlı gəlirliliklə müşayiət olunmasını istəyirlər.
M.MİRZƏ
XQ