Icma.az, Banco.az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.
Müəllif: Gülnar Əhmədli, Banco.az
Süni intellekt iş proseslərini sürətləndirir, gündəlik tapşırıqları avtomatlaşdırır və əməkdaşların qərarvermə imkanlarını genişləndirir. Lakin karyeranı gələcəyə hazırlamaq üçün yalnız texnoloji alətləri öyrənmək kifayət deyil. Tənqidi düşüncə, empatiya, etik məsuliyyət və praktiki bacarıqlar bir çox sahədə insan amilinin əhəmiyyətini qoruyur.
Banco.az xəbər verir ki, 2026-cı ildə süni intellektin əvəz etməkdə çətinlik çəkdiyi peşələr sırasında əsasən mürəkkəb qərarvermə, insanlarla ünsiyyət, etik yanaşma və fiziki ustalıq tələb edən sahələr yer alır.
Bu peşələrdə bəzi işlər avtomatlaşdırılsa da, insan nəzarəti və peşəkar təcrübə hələ də vacibdir. Bir peşənin süni intellektdən nə dərəcədə təsirlənəcəyini yalnız onun adına əsasən müəyyən etmək mümkün deyil. Burada etik məsuliyyət, fiziki mühit, etimad münasibətləri və qeyri-müəyyən şəraitdə qərarvermə bacarığı mühüm rol oynayır.
İnsan amilinin həlledici olaraq qaldığı peşə qrupları bunlardır:
Yüksək səviyyəli rəhbərlər və strateqlər: Qeyri-müəyyən şəraitdə prioritetləri müəyyənləşdirmək, məsuliyyət daşımaq və təşkilatın inkişaf istiqamətini formalaşdırmaq bu peşələrin əsas xüsusiyyətləridir. Psixoloqlar və psixi sağlamlıq mütəxəssisləri: Pasiyentlə etimad münasibəti qurmaq, empatiya göstərmək və fərdi vəziyyəti nəzərə alaraq peşəkar qərarlar vermək insan iştirakını tələb edir. Həkimlər: Klinik qiymətləndirmə, pasiyentlə ünsiyyət, etik məsuliyyət və mürəkkəb tibbi qərarların nəticələrinə görə cavabdehlik həkim nəzarətini vacib edir. Sənətkarlar və bərpa mütəxəssisləri: Dəyişkən fiziki şəraitdə materialları tanımaq, əl bacarıqlarından istifadə etmək və tarixi üsluba uyğun işləmək süni intellektin əvəz etməkdə çətinlik çəkdiyi xüsusiyyətlərdir. Etika və uyğunluq üzrə mütəxəssislər: Qaydaların konkret hallara tətbiqi, maraqlar toqquşmasının qiymətləndirilməsi və qərarlara görə hesabatlılıq insan mühakiməsinə ehtiyac yaradır.Gələcəyin peşələrində hansı bacarıqlar tələb olunacaq?
Gələcəyin əmək bazarında tələb olunan bacarıqlar yalnız texniki biliklərlə məhdudlaşmır. Tənqidi düşüncə, mürəkkəb problemlərin həlli, uyğunlaşma qabiliyyəti, ünsiyyət və etik qərarvermə karyerada davamlı uğur üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Süni intellekt və insani bacarıqlar birlikdə istifadə edildikdə texnologiya işin sürətini və səmərəliliyini artıra bilər. Bununla belə, yekun qərar və məsuliyyət insanın peşəkar təcrübəsinə əsaslanmalıdır.
Emosional intellekt xüsusilə komanda idarəçiliyi, müştərilərlə ünsiyyət, danışıqlar və münaqişələrin həlli zamanı ön plana çıxır. Rəqəmsal etika və iş prinsipləri isə süni intellektin təqdim etdiyi məlumatların düzgünlüyünü, şəxsi məlumatların istifadəsini və qərarların ədalətliliyini qiymətləndirməyi tələb edir.
Davamlı karyera inkişafı üçün öyrənməyə açıq olmaq, sahə üzrə bilikləri artırmaq və süni intellektdən istifadə bacarıqlarına yiyələnmək vacibdir.
Süni intellekt və insan bacarıqları: Müqayisə
İnsan və süni intellekt əməkdaşlığında əsas məqsəd tapşırıqları hər birinin güclü tərəflərinə uyğun bölüşdürməkdir. Müəssisələr üçün yalnız avtomatlaşdırma səviyyəsi deyil, qərarların keyfiyyəti, məsuliyyət bölgüsü və əməkdaşların inkişafı da əhəmiyyət daşıyır.
Strateji rəhbərlik: Süni intellekt təşkilatın bütün daxili və xarici şəraitini tam qiymətləndirə bilmir. İnsan isə prioritetləri müəyyənləşdirmək, mürəkkəb qərarlar vermək və nəticələrə görə məsuliyyət daşımaq bacarığı ilə fərqlənir. Psixologiya və səhiyyə: Süni intellekt etimad münasibətini və etik məsuliyyəti tam əvəz edə bilmir. Bu sahələrdə empatiya, fərdi yanaşma və pasiyentin vəziyyətini düzgün qiymətləndirmək mühüm rol oynayır. Sənətkarlıq və bərpa işləri: Texnologiya dəyişkən fiziki şəraitə hər zaman uyğunlaşa bilmir. İnsanların əl bacarığı, materiallar haqqında bilikləri və praktiki təcrübəsi bu sahələrdə üstünlük yaradır. Etika və uyğunluq: Süni intellekt dəyərlər toqquşduqda yekun məsuliyyəti öz üzərinə götürə bilmir. Ədalətli qərar vermək, vəziyyəti peşəkar şəkildə qiymətləndirmək və qərarları əsaslandırmaq insan mühakiməsi tələb edir.Gələcəyin əmək bazarında üstünlük yalnız süni intellektdən istifadə edə bilənlərə deyil, texnologiyanı insani bacarıqlarla düzgün birləşdirən mütəxəssislərə məxsus olacaq.
Bizi sosial şəbəkələrdən izləyin!!