Icma.az, Medicina portalına istinadən məlumat yayır.
Alimlər xərçəngə səbəb ola biləcək qidaların siyahısını yenidən nəzərdən keçiriblər.
Bakupost.az xəbər verir ki, ultra emal olunmuş qidaların xərçəngə səbəb olduğuna inanılır. Bunlar raf ömrünü artırmaq üçün çoxsaylı kimyəvi və texnoloji proseslərdən keçmiş məhsullardır. Alimlər qeyd ediblər ki, bu, tam belə deyil.
Tədqiqatda 10 ildən çox müddət ərzində izlənilən 260.000 avropalıdan məlumatlar istifadə olunub. Kişilər hər gün 400 qramdan bir qədər çox, qadınlar isə 326 qram ultra emal olunmuş qida yeyiblər. Müşahidə zamanı 4461 nəfərdə xərçəng, ürək-damar xəstəlikləri və 2-ci tip diabet aşkar edilib.
Məlum olub ki, sözügedən sənaye qidasını yeyənlərdə xərçəng inkişaf riski doqquz faiz daha yüksəkdir.
Xüsusilə zərərli olanlar bunlardır:
Yağlı, bitki yağlı və qızarmış qidalar,
Hisə verilmiş ət məhsulları
Souslar,
şirin qazlı içkilər.
Hələ ki, quru səhər yeməyi, çörək, ət əvəzediciləri (vegetarian), xərçəngə səbəb olan rafinə edilmiş qidalar və yuxarıda göstərilən digər xəstəliklər arasında əlaqə tapılmayıb.
Zərərli qidaların istehlakını məhdudlaşdırmağa nə üçün dəyər:
Xəstəliklərin inkişaf riskinin artması. Doymuş yağlar, şəkər, duz və əlavələrlə zəngin bir pəhriz ürək-damar xəstəlikləri, 2-ci tip diabet, piylənmə və müəyyən xərçəng növləri kimi müxtəlif xəstəliklərin inkişaf riskini artıra bilər.
Çəki və bədən quruluşuna mənfi təsir. Çox vaxt kalori ilə zəngin olan qidalar artıq çəki almağa səbəb ola bilər. Yüksək şəkər və yağ tərkibi yağ çöküntülərinin əmələ gəlməsinə kömək edir.
Qida çatışmazlığı. Fast food, qazlı içkilər və şirniyyatlar tez-tez vitaminlər, minerallar və lif kimi qida maddələrində zəifdir. Belə qidaların daimi istehlakı bədəndə həyati əhəmiyyətli qida maddələrinin çatışmazlığına səbəb olur.
Asılılıq riski. Xüsusilə şəkər və duzla zəngin olan müəyyən qidalar asılılıq yarada və asılılıq yarada bilər.
Əhval-ruhiyyəyə və enerjiyə mənfi təsir göstərir. "Fast food" və yüksək şəkərli qidalar qan qlükoza səviyyəsində dalğalanmalara səbəb olur və bu da əhval-ruhiyyənin dəyişməsinə, zəif konsentrasiyaya və enerjinin azalmasına səbəb olur.
Aygün Musayeva