Icma.az
close
up
RU
117 il sağlam ömür sürdü: 2 müharibə və pandemiya gördü

117 il sağlam ömür sürdü: 2 müharibə və pandemiya gördü

Icma.az, Sherg.az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Uzun ömrünün səbəblərindən birinin yalnız sevdiyi insanları həyatında saxlamaq və zəhərli insanları uzaq tutmaq olduğunu açıqlayıb

Maria Branyas Morera iki dünya müharibəsi, iki pandemiya və bir sıra ağrıları həyatına sığdırdı, ardında isə elmin hələ də çözməyə çalışdığı sirrlərlə dolu bir ömür yaşadı. Bəs, bu fövqəladə ömrün sirri genlərindəmi, yoxsa illər boyu sürdüyü həyat vərdişlərindəmi gizlənir?

Sherg.az xəbər verir ki, 4 mart 1907-ci ildə ABŞ-nin San-Fransisko şəhərində doğulan Maria Branyas Morera, Katalan qaçqını olan bir ailənin uşağı olaraq İspaniyaya qayıtdı və uşaqlığını Barselonada keçirdi. Gənc yaşlarından musiqi və ədəbiyyata maraq göstərən Morera uğurlu bir təhsil aldı. İspaniya Vətəndaş Müharibəsi zamanı sağlamlıq sahəsində könüllü fəaliyyət göstərərək müharibənin ağrılarını birbaşa yaşadı.

Həyatı boyunca iki dünya müharibəsi və iki pandemiya yaşayan Morera hər nə baş verirsə, bütün çətinliklərə qarşı pozitivliyini və dünyaya sevgi dolu baxışını qorumağa çalışdı. Sevdiyi şəxslə evlənib 3 uşaq dünyaya gətirdi və həm öz uşaqlarının, həm də gələcək nəsillərin təhsilinə yaxından diqqət etdi. Sağlam və uzun ömür sürən Morera, yaşıdlarından fərqli olaraq, uzun ömürlü oldu. Bir əsrlik ömrü boyunca bir neçə müharibə və pandemiyaya şahidlik etsə də, həyat fəlsəfəsi 2024-cü ilə qədər “ən uzun yaşayan insan” ünvanını qazanmasına səbəb oldu.


Yaşayarkən tədqiqata alındı

1907-ci ildə doğulan və 117 il yaşayan Morera, ölümümdən yalnız bir il əvvəl Barselonadakı tədqiqatçıların təklifini qəbul edərək həyat sirrlərini paylaşıb. Tədqiqatçılar əvvəlcə onun bağırsaq mikrobiyomunu araşdırıblar. Moreranın son dərəcə sağlam bir bağırsağa sahib olduğu və hüceyrələrinin yaşından 17 yaş gənc işlədiyi ortaya çıxıb.

Uzun ömrünün səbəblərindən birinin yalnız sevdiyi insanları həyatında saxlamaq və zəhərli insanları uzaq tutmaq olduğunu açıqlayıb. Morera, uzun ömrünün sirrini belə izah edib: siqaret və alkoldan uzaq durmaq, hər gün gəzinti etmək, meyvə və tərəvəzlə zəngin qidalanmaq və gündə üç dəfə qatıq yemək.


Genetik və telomer araşdırmaları

Moreranın genetik və metabolik xüsusiyyətləri, doktor Manel Esteller və komandası tərəfindən qan, tüpürcək, sidik və nəcisdən nümunələr toplanaraq tədqiq edilib. Telomerlərinin (DNA uclarındakı qoruyucu strukturlar) çox qısa olduğu aşkarlanıb, lakin yaşa bağlı xəstəliklər müşahidə edilməyib. Dr. Esteller bildirib ki, telomer itkisi həmişə xəstəliklə əlaqəli deyil, yalnız yaşlanma ilə bağlıdır.


Pandemiyalardan sağ çıxması


Morera, 2020-ci ildə Kovid-19 pandemiyasının başlanğıcında virusa yoluxub və 2021-ci ildə sağalan ən yaşlı insan olub. O, 117 yaşında bu pandemiyanı belə qiymətləndirib:

“Həyat heç kəs üçün sonsuz deyil. Mənim yaşımda yeni il bir hədiyyədir, sadə bir qeyd, yeni bir macəra, xoşbəxt anıdır. Gəlin, həyatın dadını birlikdə çıxaraq.”

Tədqiqatlar Moreranın genomunun yaşı üçün gənc xüsusiyyətlər göstərdiyini, aşağı iltihab səviyyəsi və güclü ürək-damar sistemi olduğunu ortaya qoyub. Yaxşı xolesterol çox yüksək, pis xolesterol və trigliserid səviyyələri isə çox aşağı idi. O, Akdeniz tipli qidalanır, sosial həyatına diqqət yetirir, fiziki aktivliyini və hobbilərinə vaxt ayırırdı.

Morera 19 avqust 2024-cü ildə hər hansı bir xəstəliyə bağlı olmadan vəfat etdi. Onun 117 illik həyatı bu gün də tədqiqatçılar və insanlar üçün örnək olaraq qalır.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:185
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 08 Oktyabr 2025 14:23 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see352

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see337

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see322

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see317

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see292

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see279

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see276

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see258

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see240

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see239

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see230

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see222

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see219

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see217

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see217

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see215

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see215

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see208

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see203

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see196
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri