Icma.az
close
up
RU
Menu

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

300 milyon illik daşlaşmış dəri, heyvanların quruda necə yaşamağa keçidini açır

300 milyon illik daşlaşmış dəri, heyvanların quruda necə yaşamağa keçidini açır

Bizimyol portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Oklahomanın cənub-qərbindəki Richards-Spur mağara sistemində aparılan qazıntılar zamanı paleontoloqlar 300 milyon illik qədim bir sürünənə aid inanılmaz bir dəri parçası tapıblar.

Bizimyol.info xəbər verir ki, bu tapıntı, insan dırnağından bir qədər böyük və insan saçının qalınlığında olan daşlaşmış epidermisin ən qədim nümunəsidir. Bu dəri, amniotlar adlanan canlılar qrupuna, yəni sürünənlərə, quşlara və məməlilərə aid olub və bu tapıntı, ilk dəfə heyvanların quruda yaşamağa adaptasiya olunduğu dövrə işıq salacaq.

Bu qeyri-adi tapıntı, paleontologiya tarixində mühüm əhəmiyyət kəsb edir. İlk dəfə olaraq, erkən amniotların dərisi, müasir timsahların dərisinə bənzər bir quruluşa sahib olduğunu göstərir. Araşdırmalar, həmin dövrdə bu heyvanların dərisinin bir-birinə yapışmayan, bərk və düyünlü qatlardan ibarət olduğunu üzə çıxarıb. Bu quruluş, heyvanların suya, günəş işığına və mexaniki zədələrə qarşı təbii qorunmasını təmin edib. Həmçinin, bu dəri quruluşunun heyvanların quruda daha uzun müddət yaşaya bilmələri üçün çox mühüm rol oynadığı düşünülür.

Tapıntının nadirliyi, qazıntıların yer aldığı mağaranın xüsusi şəraitinə bağlıdır. Mağara, orqanik maddələrin, neft və qatranla örtülərək qorunmasına şərait yaratmış, suyun az oksigenlə zəngin və minerallarla dolu olması isə bu dəri parçasının qorunub qalmasına kömək edib. Nəticədə, yumşaq toxumaların çürüməsi ləngiyib və qədim canlıya aid olan bu unikal dəri parçası bu günə qədər mühafizə olunub.

Elmi araşdırmalar, bu daşlaşmış epidermisin yalnız bir qoruyucu qabıq rolunu oynamadığını, eyni zamanda gələcəkdəki evrim proseslərində mühüm bir zəmin yaradacağını da irəli sürür. Alimlər bu tip epidermisin, tüklərin və lələklərin inkişafına əsas olan ilkin strukturlardan biri ola biləcəyini düşünürlər. Bu tapıntı, təkcə heyvanların quruda yaşamağa keçidini deyil, həm də sonrakı dövrlərdəki təkamül prosesi dəyişikliklərin başlanğıcını işarə edir.

Bu daşlaşmış dəri, qədim heyvanların adaptasiya proseslərini başa düşməyimizdə böyük əhəmiyyət kəsb edir. Paleontoloqların tapdıqları bu nadir qalıq, həm də təbiət tarixini daha dərindən anlamamıza kömək edir. Dəri, ilk amniotların su mühitindən quruda keçidi zamanı qarşılaşdıqları mübarizələri və bu dövrün ekologiyasını daha aydın şəkildə görməyə imkan yaradır. Alimlər, bu tapıntının sayəsində qədim dövrün müxtəlif ekosistemləri və onların canlıları haqqında yeni nəzəriyyələr irəli sürməyi ümid edirlər.

Mütəxəssislər bu tapıntının yalnız başlanğıc olduğunu və gələcəkdə bu cür unikal tapıntıların daha çox üzə çıxacağına inandıqlarını bildirirlər. Richards-Spur mağarasının daha dərindən araşdırılması, digər daşlaşmış qalıqların tapılması və bu zaman kəsimində yaşayan canlıların həyat tərzinin daha yaxşı anlaşılması üçün böyük potensiala malikdir. Bu tapıntılar, paleontologiyanın və təkamül nəzəriyyəsinin daha da zənginləşməsinə, tarixdəki həyatın daha geniş mənzərəsini ortaya çıxarmağa kömək edəcək.

Qadir, Bizimyol.info

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:138
embedMənbə:https://www.bizimyol.info
archiveBu xəbər 08 Yanvar 2026 13:00 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see307

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see304

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see282

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see279

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see262

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see255

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see247

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see244

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see239

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see236

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see235

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see223

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see214

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see212

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see209

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see195

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see193

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see188

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see187

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri