99 milyon illik kəhrəba daxilində “zombi göbələyi” izləri

Elm adamları, 99 milyon illik bir kəhrbanın içində başından göbələk çıxmış bir milçək və bənzər şəkildə yoluxmuş bir qarışqa tapıblar.

Bizimyol.info "trthaber"ə istinadən xəbər verir ki, bu canlılar, "The Last of Us" serialına ilham verən zombi göbələklərinin dinozorlardan əvvəlki dövrdə də mövcud olduğunu göstərir.

Çinin Yunnan Universitetindən araşdırmaçılar, 99 milyon il əvvəl yaramış bir kəhrəba fosilində, başından göbələk çıxmış bir milçək və bənzər şəkildə yoluxmuş gənc bir qarışqa tapıblar. Bu tapıntılar, parazit göbələklərinin qədim dövrlərdə də böcəklərin bədənlərini ələ keçirərək onların davranışlarını nəzarətə aldığına işarə edir.

Bu kəşf, "The Last of Us" serialına ilham verən Ophiocordyceps cinsinə aid parazit göbələklərinin dinozorlardan əvvəlki dövrdə də mövcud olduğunu göstərir.

Araşdırmaçılar, kəhrəba içərisindəki fosilləri mikroskop və 3D görüntüləmə texnologiyaları ilə təhlil ediblər. Araşdırma nəticəsində daha əvvəl bilinməyən iki yeni göbələk növü müəyyən edilib:

Paleoophiocordyceps gerontoformicae (qarışqada)Paleoophiocordyceps ironomyiae (milçəkdə)

Bu növlər, müasir "zombi qarışqa göbələklərinin" ataları ola bilər.

Bu günümüzdəki oxşar parazit göbələkləri qarışqalar kimi böcəklərin bədənlərinə girərək onların sinir sistemlərini ələ keçirir, onları yüksək yerlərə qalxmağa məcbur edir və sonra öldürərək sporlarını xaricə atır. Kehribarda tapılan bu fosillər, oxşar bir "zombiləşmə" prosesinin milyonlarla il əvvəl də baş verdiyini göstərir.

Smithsonian Təbiət Tarixi Muzeyindən Dr. Conrad Labandeiraya görə, qarışqalar tarix boyu bu göbələklərin "ilk hədəfləri" olmuş ola bilər.

Kəhrəba fosilləri, qədim təbiət hadisələrini və orqanizmlər arasında əlaqələri detallı şəkildə ortaya qoyur. Lakin mütəxəssislərə görə, bu cür tapıntılar çox məhdud saydadır, buna görə də belə kəşflər çox qiymətlidir.

Araşdırmaçılar, göbələklərin böcəkləri öldürdükdən sonra onların üzərini qatranla örtüldüyünü və bu şəkildə milyonlarla il ərzində qorunub bugünkü günə qədər gəldiyini vurğulayıblar.

Bu kəşf, son illərdə paleontologiya dünyasında həyəcan yaradan Myanmar kəhrəbalarından birinə aiddir. Lakin bu bölgədəki müharibə vəziyyəti, əldə edilən fosillərin etik problemlər yaratdığına işarə edir.

Araşdırmaçılar, bu nümunələrin 2017-ci ildən əvvəl alındığını və silahlı münaqişə ilə əlaqəsi olmadığını vurğulayıblar.

Bu tip kəşflər paleontologiya sahəsində çox maraqlı və bəşəriyyət tarixinin anlamağa kömək edən mühüm addımlardır. Təbii ki, həm də "The Last of Us" kimi populyar mədəniyyət əsərlərinə də ilham verir. Həmçinin, keçmişdəki parazitlərin davranışlarını daha yaxşı başa düşməyimizə də kömək edir.

Qadir, Bizimyol.info