ABŞ İran yaxınlığında qüvvələr toplayır

ABŞ ordusu bu həftə sonu İrana zərbə endirməyə hazırlaşır, lakin Prezident Donald Tramp hələ də yekun qərar verməyib. SİA xəbər verir ki, bu barədə CNN və The New York Times qəzetləri Ağ Ev mənbələrinə istinadən eyni vaxtda məlumat veriblər.

Media xəbərlərinə görə, Ağ Ev rəsmilərinə son günlərdə Yaxın Şərqdə hava və dəniz aktivlərinin əhəmiyyətli dərəcədə artmasından sonra ordunun zərbəyə hazır ola biləcəyi barədə məlumat verilib. Lakin CNN mənbəyi xəbərdarlıq edib ki, Tramp hərbi əməliyyat üçün həm lehinə, həm də əleyhinə fikirlərini gizli şəkildə bildirib və ən yaxşı hərəkət istiqaməti barədə məsləhətçilər və müttəfiqlərlə məsləhətləşib. Media xəbərlərinə görə, yüksək vəzifəli milli təhlükəsizlik rəsmiləri çərşənbə günü Ağ Evdə İrandakı vəziyyəti müzakirə etmək üçün görüşüblər.

Bir gün əvvəl xüsusi elçi Stiv Uitkof və kürəkəni Cared Kuşner də Trampa çərşənbə axşamı baş tutan İranla dolayı danışıqlar barədə məlumat veriblər. Kanal əlavə edir ki, həmin vaxt ABŞ prezidentinin həftəsonundan əvvəl qərar verib-verməyəcəyi bəlli deyildi.

Mənbə bildirib ki, "Tramp bu barədə düşünmək üçün çox vaxt sərf edir". Öz növbəsində, The New York Times qəzetinin qeyd etdiyi kimi, İsrail ordusu da mümkün müharibəyə hazırlıqlarını artırıb. İsrail Müdafiə Nazirliyindəki iki mənbə qəzetə bildirib. Ölkənin həmçinin ABŞ ilə mümkün birgə hücuma hazırlaşdığı iddia edilir.

Mənbələrə görə, İsrail təhlükəsizlik kabineti bazar günü iclas keçirməyi planlaşdırır və orada İrandakı potensial əməliyyatı danışıqlar zamanı ölkəni nüvə proqramı ilə bağlı daha çox güzəştə getməyə məcbur etmək məqsədi daşıyan çoxgünlük hücum kimi təsvir edirlər.

Times qəzeti əlavə edir ki, Venesuela prezidenti Nikolas Maduroya qarşı əməliyyat zamanı Karib Donanmasının tərkibində olan USS Gerald R. Ford təyyarədaşıyan gəmisi çərşənbə günü artıq Yaxın Şərq sularında yerləşən USS Abraham Linkolna qoşulmaq üçün Cəbəllütariq boğazına yaxınlaşırdı. ABŞ rəsmilərinin məlumatına görə, ABŞ hərbi gücləndirmələrinə onlarla tanker, 50-dən çox əlavə qırıcı təyyarə, iki təyyarədaşıyan zərbə qrupu, eləcə də esmines, kreyser və sualtı qayıqlar daxildir.

CBS News bir neçə rəsmiyə istinadən xəbər verir ki, Tramp yaxın günlərdə İrana mümkün hücumları nəzərdən keçirir. Media xəbərlərinə görə, Pentaqon İrandan potensial hərəkətlərə və ya əks-hücumlara qarşı qabaqlayıcı tədbir olaraq bəzi işçilərini müvəqqəti olaraq Yaxın Şərqə, əsasən Avropa və ABŞ-a köçürməyə başlayıb.

Bu arada, Ağ Evin mətbuat katibi Kerolin Livit çərşənbə günü keçirilən mətbuat konfransında bildirib ki, "İrana zərbə endirmək üçün bir çox səbəb və arqument var", lakin o, diplomatiyanın prezidentin əsas prioriteti olaraq qaldığını təkrarlayıb. Sözçü potensial hücumun administrasiyanın təhlükəsizlik məsələləri üzrə sıx məsləhətləşmələr apardığı İsraillə əlaqələndirilib-koordinasiya olunmayacağı barədə şərh verməkdən imtina edib.

Dünyanın reaksiyası

Polşa Baş naziri Donald Tusk ölkəsinin vətəndaşlarını İranı dərhal tərk etməyə çağırıb. Media Baş nazirin sözlərinə istinadən bildirib ki, "Xahiş edirəm, dərhal İranı tərk edin və heç bir halda həmin ölkəyə səyahət etməyin. Mən burada heç kimi mümkün hadisələrlə qorxutmaq istəmirəm, amma hamımız nədən danışdığımı bilirik. Zorakı münaqişə ehtimalı tamamilə realdır. Bir neçə, on iki və ya hətta bir neçə on iki saatdan sonra təxliyə ehtimalı istisna ediləcək", Tusk əlavə edib.

Avropa Birliyi Vaşinqtonu İrana mümkün zərbə barədə xəbərdar etdi və İranın nüvə proqramı ilə bağlı mübahisənin diplomatik yolla həllinə çağırdı. "Diplomatiyaya şans verilməlidir. Hərbi əməliyyatların artması regionda sabitlik üçün ciddi nəticələrə səbəb ola bilər", - deyə Avropa Komissiyasının xarici əlaqələr üzrə sözçüsü Anouar El Anoun bildirib.

Bu arada, Moskva bu gün İran ətrafında gərginliyin "görünməmiş şəkildə artması"nı müşahidə etdiyini bildirib və həm Tehranı, həm də "digər tərəfləri" təmkinli olmağa çağırıb. "Biz iranlı dostlarımızı və regiondakı bütün tərəfləri təmkinli olmağa və ehtiyatlı olmağa çağırırıq... Biz hələ də siyasi və diplomatik vasitələrin və danışıqların həll yolu axtarışında qalib gəlməyə davam edəcəyini gözləyirik", - deyə Kremlin sözçüsü Dmitri Peskov bildirib.

V.VƏLİYEV