ABŞ Zelenskiyə böyük təzyiqlər göstərir

ABŞ Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskiyə "sülh planı”nın bir hissəsi olan ərazi itkiləri və digər güzəştləri qəbul etməsi üçün böyük təzyiqlər göstərir.
Modern.az xəbər verir ki, bu barədə “Axios” portalının məqaləsində deyilir.
Nəşrin məlumatına görə, həftələrlə davam edən danışıqlardan sonra Ukrayna rəsmiləri hələ də mövcud ABŞ planının bəzi aspektlərinin Moskvanın xeyrinə olduğuna və Vaşinqtonun Kreml lideri Vladimir Putindən daha çox Zelenskiyə təzyiq göstərdiyinə inanırlar.

Lakin adı çəkilməyən ABŞ rəsmisi bunu təkzib edərək bildirib ki, Vaşinqton həmçinin Putinə də tələblərini yumşaltmaq üçün təzyiq göstərir.

“Axios”  qeyd edir ki, danışıqlar iki məsələyə yönəlib:

Ukraynanın bütün Donbası (Rusiya tərəfindən nəzarət olunmayan hissələr də daxil olmaqla) güzəştə getməsi tələbi;

Ukraynanın gələcək Rusiya təcavüzünün qarşısını almaq üçün ABŞ-dan etibarlı təhlükəsizlik zəmanətləri tələbi.

Ukrayna rəsmisinin sözlərinə görə, ABŞ-ın təklifi Kiyev üçün Trampın müşavirləri Stiv Uitkof və Cared Kuşner dekabrın 2-də Putinlə beş saatlıq görüş keçirdikdən sonra pisləşib.

6 dekabrda Zelenski, onun müşavirləri, eləcə də Uitkof və Kuşner telefon danışığı aparıblar.

“Axios”un mənbəsi bildirib ki, Trampın müşavirləri iki saatlıq telefon danışığı zamanı Zelenski ilə planı müzakirə edərkən ondan qəti "hə" cavabı almaq istəyiblər.

Ukrayna rəsmisi bildirib ki, "elə hiss olunurdu ki, ABŞ bizi Rusiyanın bütün Donbası ələ keçirmək istəyinə müxtəlif yollarla inandırmağa çalışır və amerikalılar Zelenskinin bütün bunları telefon danışığı zamanı qəbul etməsini istəyirlər".

Zelenski öz növbəsində telefon danışığı zamanı ABŞ-ın təklifini cəmi bir saat əvvəl aldığını və hələ oxumadığını bildirib (buna görə də ABŞ prezidentinin dünən gecə Zelenskinin planı oxumaması ilə bağlı mənfi reaksiyası olub).

Lakin Amerika rəsmisi bunu qəribə adlandırıb, çünki ABŞ bir gün əvvəl yenilənmiş təklif təqdim etmişdi.
Ukrayna rəsmisi isə bəzi sənədlərin bir gün əvvəl təqdim edildiyini, digərlərinin isə telefon danışığından qısa müddət əvvəl alındığını qeyd edib.

Onun sözlərinə görə, ABŞ-ın təklifi əvvəlki versiyalara nisbətən daha sərt şərtləri, xüsusən də Zaporojye Atom Elektrik Stansiyası üzərində ərazi və nəzarət kimi məsələləri əhatə edir. Bundan əlavə, təklif təhlükəsizlik zəmanətləri ilə bağlı əsas sualları cavabsız qoyur.

“Axios” bildirir ki, daha ətraflı müzakirə edilməli olan vacib ərazi məsələləri var: kimin nəyə nəzarət etməsi, kimin harada qalması, qoşunları kimin geri çəkməsi və Ukrayna qoşunları təmas xəttindən geri çəkərsə, Rusiyanın da eyni şeyi etməsini və hərbi əməliyyatları davam etdirməməsini necə təmin etmək olar...

Eyni zamanda, Ukrayna rəsmisi bildirib ki, Amerika tərəfi yuxarıda qeyd edildiyi kimi, Zelenskinin sadəcə telefonla razılaşacağını gözləyirmiş kimi görünür.

“Axios” yazır ki, Amerika rəsmisi Ukraynanın mövcud layihəyə əhəmiyyətli dərəcədə təsir etdiyini və Kuşnerlə Uitkofun Putinə Ukraynanın bəzi tələblərinə razılıq verməsi üçün təzyiq göstərdiyini vurğulayıb.
"Lakin bütün bu epizod, komandalarının danışıqlara sərf etdiyi çoxsaylı saatlara baxmayaraq, Zelenski və Tramp administrasiyaları arasında qaynayan inamsızlığı əks etdirir", - deyə nəşr yazır.

ABŞ və Ukrayna rəsmiləri iddia edirlər ki, Tramp administrasiyası Zelenskinin Londondakı görüşünü “sülh planı” danışıqlarında vaxt qazanmaq üçün faydasız bir cəhd kimi qiymətləndirib.

Ukrayna rəsmiləri ABŞ-ın Zelenskini Avropa liderlərindən uzaqlaşdırmağa çalışdığına inandıqlarını bildirirlər ki, ona daha təsirli təzyiq göstərsinlər.

"Zelenski Avropadakı əsas müttəfiqləri ilə məsləhətləşmədən belə radikal qərarlar qəbul edə bilməz", - deyə Ukrayna rəsmisi izah edib.

O əlavə edib ki, Tramp administrasiyası Zelenskini tez hərəkətə keçməyə məcbur etsə də, avropalılar ehtiyatlı və səbirli olmağı məsləhət görürlər.

"Bu dinamika Ağ Evdə bəzilərini qəzəbləndirir, onlar avropalıları razılaşmanın əsas maneəsi hesab edirlər", - deyə nəşr bildirir.

“Axios” xəbər verir ki, Ukrayna və Avropa təhlükəsizlik zəmanətlərini müzakirə edirlər. Bir Avropa rəsmisinin sözlərinə görə, hazırda ABŞ-ın zəmanətlərin verilməsində hansı rol oynamağa hazır olduğu və Avropa müttəfiqlərindən nə gözlədiyi məlum deyil.

Eyni zamanda, iki Ukrayna rəsmisi bildirib ki, təhlükəsizlik zəmanətləri ilə bağlı ABŞ-ın son təklifi orijinal təklifdən çox "daha geniş çərçivəyə" əsaslanır. Lakin sənəddə hələ də Senat tərəfindən təsdiqlənmiş müqavilə yoxdur.