Icma.az
close
up
RU
Alimlər Yer kürəsində yeni okeanın olduğunu təsdiqlədi: Harda yerləşir?

Alimlər Yer kürəsində yeni okeanın olduğunu təsdiqlədi: Harda yerləşir?

Icma.az, Qaynarinfo portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Uzun illərdir hamıya məlumdur, Yer üzündə dörd okean mövcuddur: Atlantik, Sakit, Hind və Şimal Buzlu okeanları. Lakin alimlər bu bilikləri yenidən nəzərdən keçirməyə məcbur ediblər. Məsələ ondadır ki, "National Geographic" cəmiyyəti rəsmi şəkildə beşinci okeanın varlığını tanıyıb. 

Qaynarinfo "Ecoticias"ə istinadən xəbər verir ki, bu okean geoloji mənada yeni hesab olunmur, sadəcə, xəritələrə baxış bucağımızın dəyişməsidir.

Söhbət Antarktidadan gedir. Bu unikal ərazi uzun müddət yalnız üç okeanın - Sakit, Atlantik və Hind okeanlarının davamı kimi qəbul edilirdi. Lakin "National Geographic" cəmiyyətinin qərarı ilə bu anlayış dəyişib. Cəmiyyət okeanın hər zaman mövcud olduğunu, sadəcə indiyədək lazımi diqqət görmədiyini bəyan edib.

Tanınmış dəniz bioloqu və "National Geographic"in tədqiqatçısı Silviya Erl qərarı belə şərh edib:

"İnanılmaz dərəcədə sürətli Antarktika dairəvi axını ilə əhatə olunan bu okean, üç okeanla kəsişən və bütün qitəni qucaqlayan yeganə okeandır".

Qeyd olunur ki, Cənub okeanı adlanan bu ərazi həm buzlu təbiətini, həm də indiyədək insan tərəfindən az öyrənilmiş olmasını əks etdirir. Onun beşinci okean kimi tanınması qlobal diqqəti cəlb etməklə yanaşı, zəif ekosistemin daha yaxşı anlaşılmasına, elmi araşdırmaların intensivləşməsinə və təbiəti mühafizə tədbirlərinin güclənməsinə xidmət edir.

Alimlərə görə, Cənub okeanını digər okeanlardan fərqləndirən əsas xüsusiyyət Antarktika dairəvi axınıdır. Planetin ən güclü axını sayılan bu hidroaxın qitə baryerlərinin olmaması səbəbindən sərbəst hərəkət edir və digər okean cərəyanlarından daha çox su daşıyır. Bu axın həm də istiliyi paylayaraq və karbonu dərinliklərdə saxlayaraq qlobal iqlimi tənzimləyir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, Cənub okeanı hava şəraitindən tutmuş insanların nəfəs aldığı oksigenə qədər hər şeyə təsir göstərir. "Cənub okeanı əslində donmuş biomüxtəliflik gəmisi kimidir. Burada başqa heç yerdə rast gəlinməyən canlılar yaşayır", – deyə mənbə yazır.

Bu okean pinqvinlər üçün buzlu sahillərdə yaşamaq və çoxalmaq imkanı yaradır, minlərlə kilometr miqrasiya edən qambur balinalar üçün qida mənbəyi olan krili təmin edir. Həmçinin burada tülkülər, dəniz quşları və digər nadir növlər öz sabit yaşayış yerlərini tapır.

Unudulmamalıdır ki, fitoplankton bu ekosistemin əsasını təşkil edir. Onlar krili qidalandırmaqla qida zəncirinin təməlini qurur və planetdəki oksigenin təxminən 50 faizini istehsal edir.

Aydın

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:296
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 04 Sentyabr 2025 00:01 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see327

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see309

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see298

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see285

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see279

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see275

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see265

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see247

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see245

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see239

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see238

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see237

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see236

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see231

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see225

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see224

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see217

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see193

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see186

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see180
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri