Icma.az
close
up
RU
Alimlər Yer kürəsində yeni okeanın olduğunu təsdiqlədi: Harda yerləşir?

Alimlər Yer kürəsində yeni okeanın olduğunu təsdiqlədi: Harda yerləşir?

Icma.az, Qaynarinfo portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Uzun illərdir hamıya məlumdur, Yer üzündə dörd okean mövcuddur: Atlantik, Sakit, Hind və Şimal Buzlu okeanları. Lakin alimlər bu bilikləri yenidən nəzərdən keçirməyə məcbur ediblər. Məsələ ondadır ki, "National Geographic" cəmiyyəti rəsmi şəkildə beşinci okeanın varlığını tanıyıb. 

Qaynarinfo "Ecoticias"ə istinadən xəbər verir ki, bu okean geoloji mənada yeni hesab olunmur, sadəcə, xəritələrə baxış bucağımızın dəyişməsidir.

Söhbət Antarktidadan gedir. Bu unikal ərazi uzun müddət yalnız üç okeanın - Sakit, Atlantik və Hind okeanlarının davamı kimi qəbul edilirdi. Lakin "National Geographic" cəmiyyətinin qərarı ilə bu anlayış dəyişib. Cəmiyyət okeanın hər zaman mövcud olduğunu, sadəcə indiyədək lazımi diqqət görmədiyini bəyan edib.

Tanınmış dəniz bioloqu və "National Geographic"in tədqiqatçısı Silviya Erl qərarı belə şərh edib:

"İnanılmaz dərəcədə sürətli Antarktika dairəvi axını ilə əhatə olunan bu okean, üç okeanla kəsişən və bütün qitəni qucaqlayan yeganə okeandır".

Qeyd olunur ki, Cənub okeanı adlanan bu ərazi həm buzlu təbiətini, həm də indiyədək insan tərəfindən az öyrənilmiş olmasını əks etdirir. Onun beşinci okean kimi tanınması qlobal diqqəti cəlb etməklə yanaşı, zəif ekosistemin daha yaxşı anlaşılmasına, elmi araşdırmaların intensivləşməsinə və təbiəti mühafizə tədbirlərinin güclənməsinə xidmət edir.

Alimlərə görə, Cənub okeanını digər okeanlardan fərqləndirən əsas xüsusiyyət Antarktika dairəvi axınıdır. Planetin ən güclü axını sayılan bu hidroaxın qitə baryerlərinin olmaması səbəbindən sərbəst hərəkət edir və digər okean cərəyanlarından daha çox su daşıyır. Bu axın həm də istiliyi paylayaraq və karbonu dərinliklərdə saxlayaraq qlobal iqlimi tənzimləyir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, Cənub okeanı hava şəraitindən tutmuş insanların nəfəs aldığı oksigenə qədər hər şeyə təsir göstərir. "Cənub okeanı əslində donmuş biomüxtəliflik gəmisi kimidir. Burada başqa heç yerdə rast gəlinməyən canlılar yaşayır", – deyə mənbə yazır.

Bu okean pinqvinlər üçün buzlu sahillərdə yaşamaq və çoxalmaq imkanı yaradır, minlərlə kilometr miqrasiya edən qambur balinalar üçün qida mənbəyi olan krili təmin edir. Həmçinin burada tülkülər, dəniz quşları və digər nadir növlər öz sabit yaşayış yerlərini tapır.

Unudulmamalıdır ki, fitoplankton bu ekosistemin əsasını təşkil edir. Onlar krili qidalandırmaqla qida zəncirinin təməlini qurur və planetdəki oksigenin təxminən 50 faizini istehsal edir.

Aydın

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:297
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 04 Sentyabr 2025 00:01 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see367

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see349

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see317

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see308

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see299

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see291

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see280

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see270

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see262

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see250

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see248

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see237

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see236

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see236

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see233

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see233

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see223

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see222

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see210

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri