Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Avtomobil nəqliyyatı sistemində haçalanma inkişafın qarşısını alır

Avtomobil nəqliyyatı sistemində haçalanma inkişafın qarşısını alır

Icma.az, Modern.az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Azərbaycanda avtomobil yolları və nəqliyyat sahəsinin idarə edilməsi 100 ildən çox bir müddət ərzində müxtəlif mərhələlərdən keçib və bu dövr ərzində həm təşkilati, həm də struktur dəyişikliklərinə məruz qalıb.

Hələ 1918-ci ildə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ilk hökumət təsisatlarında biri Yollar, Poçt və Teleqraf Nazirliyi yaradılması olub. Bir il sonra bu sahəyə diqqət daha da artırıldı, ayrıca nəqliyyat və yol məsələləri üzrə ixtisaslaşmış Yollar Nazirliyi təsis edildi.

Sovet işğalından sonra, 1921-ci ildən etibarən nazirliyin adı dəyişdirilərək "Rabitə və Yollar Nazirliyi" adlandırıldı. Bu qurum həm rabitə xidmətlərini, həm də yol şəbəkəsini idarə edən vahid struktur idi. 1946-cı ilə qədər xalq komissarlığı adı altında fəaliyyət göstərən qurumun bazasında Avtomobil Nəqliyyatı Nazirliyi yaradıldı. Bu nazirlik avtomobil nəqliyyatının inkişafını və avtomobil yollarının təmiri və yenidən qurulmasını həyata keçirirdi.

1953-cü ildə növbəti islahatlar nəticəsində Yol və Nəqliyyat Təsərrüfatı Nazirliyi yaradıldı. 1955-ci ildə nazirlik Avtomobil Nəqliyyatı və Şose Yolları Nazirliyi adı ilə fəaliyyətini davam etdirdi.
1956-cı ildən başlayaraq Avtomobil Nəqliyyatı Nazirliyi adı altında fəaliyyət göstərən qurum ölkənin avtomobil yolları və avtomobil nəqliyyatı sisteminin idarəçiliyinə davam etdi.
Müstəqillik illərində bu sahə üzrə fəaliyyət bir qədər parçalandı və nəticədə “Azəravtonəqliyyat” Dövlət Konserni və “Azəravtoyol” Dövlət Şirkəti yaradıldı. 2003-cü ildən sonra, Azərbaycan Respublikası Nəqliyyat Nazirliyinin yaradılması ilə bu sahədə fəaliyyət yenidən mərkəzləşdirildi, “Azəravtonəqliyyat” Dövlət Konserni və “Azəravtoyol” Dövlət Şirkəti ləğv edildi. Həmin qurumlar Nəqliyyat Nazirliyinin tərkibində fəaliyyət göstərən "Avtonəqliyyatservis" və "Yolnəqliyyatservis" departamentləri kimi fəaliyyətini davam etdirdi.


2015-ci ildən sonra avtomobil yollarının tikintisi və istismarı “Azəryolservis” ASC, daha sonra isə “Azəravtoyol” ASC tərəfindən həyata keçirilməyə başlandı. 2017-ci ildən etibarən bu fəaliyyət Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinin (AAYDA) tabeliyinə verildi. Bu illər ərzində avtomobil yollarında xidmətin təşkili əvvəlcə Nəqliyyat Nazirliyinin, sonra isə Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin səlahiyyətində olub. 2021-ci ildən sonra isə Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyinin yaradılması ilə avtomobil yollarında xidmətin təşkili bu nazirliyin aidiyyəti struktur bölməsi tərəfindən həyata keçirilir.

Beləliklə,1 əsrlik dövr ərzində Azərbaycanda avtomobil yolları sahəsində çox sayda struktur dəyişiklikləri baş verib, lakin ümumi tendensiya əsasən fəaliyyətin vahid qurum tərəfindən həyata keçirilməsi olub.

Bu yanaşma ölkənin digər nəqliyyat sistemlərində də tətbiq olunur. Məsələn, "Azərbaycan Dəmir Yolları" Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti dəmir yolu infrastrukturunu yaradır və istismarını təmin edir, həmçinin sərnişin və yük daşınmasını həyata keçirir.

Bakı Metropoliteni də həm infrastrukturun yaradılması, həm də xidmətin təşkilini həyata keçirir. Mülki hava nəqliyyatı sahəsində isə Azərbaycan Beynəlxalq Hava Yolları (AZAL) həm infrastrukturun yaradılması, həm də xidmətin təşkilini təmin edir. Dəniz gəmiçiliyi sahəsində "Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi" Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti həm infrastrukturun yaradılmasına, həm də xidmətin təşkilinə məsuliyyət daşıyır.

Hazırda avtomobil nəqliyyatı sahəsində infrastrukturun yaradılması və istismarı bir qurumda, xidmətin təşkili isə başqa bir dövlət qurumunda həyata keçirilir. Bu sahədə mövcud olan iki ayrı qurumdan biri - "Azəravtoyol" Dövlət Agentliyi avtomobil yollarının infrastrukturunun yaradılmasından və istismarından məsuldur, digər qurum isə xidmətin təşkilini həyata keçirir.

Azərbaycanda ümumilikdə 18,9 min km avtomobil yoluna xidmət göstərilir. Bunlardan 4,8 min km respublika əhəmiyyətli, 14,1 min km isə yerli əhəmiyyətli yollardır. Bu yollardan 17,7 min km-i Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyi tərəfindən istismar olunur; bunlardan 4,5 min km respublika, 13,2 min km isə yerli əhəmiyyətlidir.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, avtomobil yolları sahəsində vahid qurumun yaradılması və dövlət strukturunun təkmilləşdirilməsi müsbət nəticələr verə bilər. Belə bir islahat resursların daha yaxşı idarə edilməsinə, funksiyaların təkrarlanmasının qarşısının alınmasına və bürokratik yükün azalmasına kömək edə bilər.

Nəqliyyat məsələləri üzrə ekaspert Elməddin Muradlı Modern.az-a bildirib ki, nəqliyyat sisteminin bir mərkəzdən idarə olunması ilə bağlı hazırda müzakirələr gedir. Bütün nəqliyyat sistemin bir mərkəzdən idarə olunması artıq müsbət nəticələr verməkdədir.

“Hazırda Nəqliyyatı Əlaqələndirmə Şurası, eyni zamanda ASCON-da nəqliyyata aid bir çox qurumlar birləşir. Sistemin bir mərkəzdən idarə edilməsi nəticəsində müəyyən irəliləyişlər var. Cənab Prezident də jurnqalislərlə görüşündə bildirmişdi ki, Azərbaycan Hava Yolları, həm də Azıərbaycan Dəmir Yolları son 2 ildə gəlirlə işləyib. Dövlətə ziyan vurmur, əkinə xeyir verməyə başlayıb. Eləcə də digər nəqliyyat qurumları kənarda qalmamalı, vahid mərkəzdən idarə olunmalıdır. Həqüiqətən də Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyi yol çəkir, amma hərəkətin təşkilini və təhlükəsizliyini başqa qurumlar həyata keçirir. Həmin qurumlar təkliflər verir. Gələcəkdə ola bilər vahid bir mərkəzdən idarə oluna bilər. Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin isə ümumiyyətlə yol çəkmək məsələsi ümumiyyətlə absurddur. Ümumiyyətlə, rayon icra hakimiyyətlərinin də yol çəkməsi gülüncdür. Məhəllədaxili yolları rayon ictra hakimiyyətləri çəkir. Ən yüksək səviyyədə çəkdikləri yol 2 ildən artıq getmir”  

Xarici təcrübə də göstərir ki, avtomobil yolları ilə bağlı infrastruktur və xidmətlər, yerüstü nəqliyyat və rəqəmsal texnologiyalar arasında koordinasiya və sinxronizasiyanın artırılması mümkündür. Məsələn, avtomobil yolları ilə bağlı məlumatlar müasir texnologiyalarla, rəqəmsal xəritələr, trafikin izlənməsi və yol məlumatları ilə birləşdirilə bilər.

Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyinin inkişaf etmiş texnologiyalar üzrə təcrübəsi yol infrastrukturunun idarə edilməsində də istifadə oluna bilər. Ağıllı yollar, yol istifadəsinin izlənməsi və optimallaşdırılması üçün yeni texnologiyalar tətbiq oluna bilər. Bu yanaşma həm də ümumi nəqliyyat şəbəkəsinin idarə edilməsini daha səmərəli edər.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:152
embedMənbə:https://modern.az
archiveBu xəbər 03 Mart 2025 15:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see396

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see317

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see296

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see295

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see292

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see287

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see287

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see270

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see269

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see265

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see257

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see251

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see250

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see239

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see233

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see228

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see207

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see205

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see184

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri