Icma.az
close
up
RU
Ayın görünməyən tərəfi həyat əlamətləri göstərir

Ayın görünməyən tərəfi həyat əlamətləri göstərir

Bizimyol portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Alimlər Ayın Yerə əks olan tərəfində nisbətən yaxın keçmişə aid tektonik fəallığın izlərini aşkar ediblər. Bu tapıntı Yer peykinin milyardlarla il ərzində tam “geoloji sakitlik” vəziyyətində olması barədə mövcud təsəvvürləri təkzib edir.

Bizimyol.info xəbər verir ki, bu barədə "The Planetary Science Journal" jurnalında dərc olunmuş tədqiqatda məlumat verilib.

Merilend Universitetindən Jaklin Klarkın rəhbərliyi ilə, Smitson İnstitutu ilə birgə çalışan tədqiqat qrupu Ay səthinin yüksək dəqiqlikli görüntüləri əsasında geofiziki analiz aparıb. Yer üzündən görünməyən yarımkürədə alimlər əvvəllər məlum olmayan 266 kiçik tirə və pilləvari çıxıntı — “lopastvari qırılmalar” adlanan strukturlar aşkar ediblər.

Bu cür strukturlar Ayın daxili qatlarının soyuması və sıxılması nəticəsində yaranır: bu zaman qabığın müxtəlif hissələri yer dəyişir və bir-birinin üzərinə sürüşür. Ən mühüm kəşf onların yaşının müəyyənləşdirilməsi olub. Əvvəllər Ayda iri miqyaslı geoloji proseslərin təxminən 3 milyard il əvvəl başa çatdığı düşünülürdüsə, yeni məlumatlar bu qırılmaların 200 milyon ildən də az əvvəl formalaşdığını göstərir. Hətta bəzi əlamətlər tektonik proseslərin bu gün də davam edə biləcəyini istisna etmir.

Jaklin Klarkın sözlərinə görə, əldə olunan nəticələr Ayın təkamülü ilə bağlı elmi anlayışları köklü şəkildə dəyişir. Alimlər bu davam edən fəallığı Ay nüvəsinin tədricən soyuması, eləcə də Yerin cazibə təsiri nəticəsində peykin qabığında yaranan gelgit gərginlikləri ilə əlaqələndirirlər.

Bu kəşfin praktik əhəmiyyəti də var: nisbətən cavan və potensial olaraq aktiv qırılmaların mövcudluğu gələcək Ay missiyalarının, o cümlədən "Artemis" proqramının planlaşdırılmasında nəzərə alınmalıdır. Çünki belə zonalar ay zəlzələlərinin mənbəyi ola və uzunmüddətli bazaların yerləşdirilməsi üçün risk yarada bilər.

Qadir, Bizimyol.info

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:182
embedMənbə:https://bizimyol.info
archiveBu xəbər 15 Yanvar 2026 11:52 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see364

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see341

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see330

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see275

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see274

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see252

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see239

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see239

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see234

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see234

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see224

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see222

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see218

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see208

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see207

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see207

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see190

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see188

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see187

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri