Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Azərbaycan 68 milyon dollarlıq şaftalı ixrac edib Yerli məhsulun üstünlüyü nədir?

Azərbaycan 68 milyon dollarlıq şaftalı ixrac edib Yerli məhsulun üstünlüyü nədir?

Oxu.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Beynəlxalq Ticarət Mərkəzinin məlumatlarına görə, 2024-cü ildə Azərbaycan şaftalı ixracı üzrə dünyada doqquzuncu yerdə qərarlaşıb. Bu barədə İxracın və İnvestisiyaların Təşviqi Agentliyi (AZPROMO) məlumat yayıb. Hesabat ilində Azərbaycan 68.6 milyon ABŞ dolları dəyərində təzə şaftalı ixrac edib. Bu, 2023-cü illə müqayisədə 33 faiz çoxdur.

Oxu.Az "Kaspi" qəzetinin mövzuya dair məqaləsini təqdim edir:

Bazarlara daha erkən çıxır

Lənkəran Dövlət Universitetinin aqrar və mühəndislik fakültəsinin müəllimi Nahid Əzizlinin sözlərinə görə, ölkəmiz şaftalı istehsalı üçün olduqca əlverişlidir: "Azərbaycanın 2024-cü ildə 68.6 milyon dollar dəyərində şaftalı ixrac etməsi və dünyada doqquzuncu yerdə qərarlaşması böyük uğurdur. Bu, bir neçə amil ilə izah oluna bilər. İqlim şəraitini xüsusi qeyd etmək lazımdır. Xüsusilə Lənkəran, Gəncə-Qazax, Quba-Xaçmaz, Şəki-Zaqatala bölgələri şaftalı üçün çox əlverişlidir. Növbəti faktor kimi, mövsümi üstünlüyü qeyd edə bilərik. Hansı ki, Azərbaycan şaftalısı bazara erkən çıxır və bu, onu regional bazarlarda Rusiya, Orta Asiya, Yaxın Şərqdə rəqabətə davamlı edir. Əmək resursları və kiçik təsərrüfatların olması, əl əməyinin yüksək olması bəzi keyfiyyət göstəricilərinin qorunmasına imkan verir".

N.Əzizlinin fikrincə, Azərbaycan şaftalısı bir sıra üstünlüklərə malikdir: "Öncə təbii dadı və ətri. Azot və suya qənaətlə becərilən şaftalıların şəkərlilik faizi yüksək olur. Şaftalımızın erkən yetişmə dövrü - may-iyun aylarında bazara çıxması əsasən Rusiyada bazar mövsümünü açır. Ekoloji təmiz istehsal metodları - orqanik və yarımorqanik üsullarla istehsal potensialı var. Rusiya ilə coğrafi yaxınlıq, nəqliyyat xərclərinin az olması məhsulu rəqabətə davamlı edir. Bu göstəriciləri nəzərə alaraq, ixracın daha da artması mümkündür. Xüsusilə yeni bazarların araşdırılması və məhsulun dəyər zəncirinin (emal, qablaşdırma və logistika) inkişaf etdirilməsi buna əsas verir".

Koordinasiya gücləndirilməlidir

Ekspert bildirib ki, ixracın artırılması istiqamətində strateji addımlar kimi bir sıra qaydalara əməl olunmalıdır: "Məhsulun sertifikatlaşdırılması və keyfiyyət standartlarının tətbiqi, qida təhlükəsizliyi və GLOBALG.A.P. sertifikatları ixrac üçün vacib hesab olunur. Qablaşdırma və soyuducu zəncirlərinin qurulması, məhsulun təzə qalması üçün soyuq zəncir logistikasının genişləndirilməsi kimi addımlar mühümdür. Logistika və ticarət əlaqələrinin inkişafı yeni marşrutlar (məsələn, BƏƏ, Səudiyyə Ərəbistanı, Hindistan) üçün dəmir yolu və hava nəqliyyatı imkanlarının genişləndirilməsi ixracın artırılmasında xüsusi yer tutur. Kooperativləşmə və birgə ixrac mexanizmləri, fermerlər üçün təlimlərin keçirilməsi, əkinçilik texnologiyaları, zərərvericilərlə mübarizə üzrə texniki təlimlər də bu istiqamətdə mühüm rola malikdir".

Mütəxəssis bildirir ki, şaftalı ixracındakı artımın davamlı olması üçün, dövlət qurumları və ixracatçılar arasında koordinasiya gücləndirilməli, rəqabət üstünlükləri qorunmalıdır".

Fermerlərin üzləşdikləri çətinliklər

N.Əzizli fermerlərin yaşadığı çətinliklərə də toxunub: "Bəzi fermerlərin əsas problemi məhsullarının standartlara cavab verməməsidir. Bəzən fermerlərdə keyfiyyət, ölçü, saxlanma şəraiti kimi göstəricilər aşağı olur. Onların maliyyə mənbələrinə çıxışı məhduddur. Qablaşdırma, soyuducu anbar və nəqliyyat üçün ilkin kapital çatışmazlığı kimi faktorları qeyd etmək olar. Bazarla əlaqənin zəifliyi xarici alıcılarla birbaşa əlaqə qurmaqda çətinliklər törədir. Rəsmiləşdirmə və gömrük prosesləri, bəzi hallarda ixrac prosedurları vaxt aparır. Logistika imkanlarının məhdudluğu, soyuducu yük maşınlarının və saxlanma yerlərinin azlığı məhsulun xarab olması ilə nəticələnir".

İxracın artması yerli bazara da təsir edir

Ekspertin sözlərinə görə, ixracın kütləvi olması yerli bazara təsir edə bilər. İkitərəfli təsir mümkündür: "Müsbət təsirlərə yerli istehsalçının gəliri artır, daha çox sərmayə yatırmağa motivasiya yaranır. Rəqabət artdıqca məhsulun keyfiyyəti də yüksəlir. Mənfi təsirlər isə budur ki, yerli bazarda məhsul azala, qiymət artımı baş verə bilər. Belə halda aşağıgəlirli istehlakçılar üçün əlçatanlıq azalır. Əgər keyfiyyətli məhsul yalnız ixraca yönəlsə, yerli bazarda daha zəif keyfiyyətli məhsul qalır".

"Bağların yaşı çoxaldıqca, məhsuldarlığı artacaq"

İqtisadçı Akif Nəsirli isə düşünür ki, şaftalı istehsalımız gələcək illərdə daha da yüksələcək: "Son illər Azərbaycanda şaftalı bağlarının salınması istiqamətində ciddi addımlar atılıb. Şaftalı bağlarının sahəsi bir neçə dəfə artıb. Həm şimal bölgələrimizdə, həm də aran zonasında şaftalı bağlarının sahəsi genişlənməkdədir. O səbəbdən də ölkənin daxili bazarında mövsüm dövründə kifayət qədər şaftalı olur. Həm də ixracımız ilbəil artır. Hələlik, şaftalı bağlarımızın əksəriyyəti cavandır. Tam gücü ilə məhsul vermir. Gələcəkdə bu bağlardan daha çox məhsul götürə biləcəyik. Bağların yaşı artdıqca, məhsuldarlığı də yüksələcək".

A.Nəsirlinin fikrincə, yenə də fermerlərə dəstəyi gücləndirməliyik: "Bağlara subsidiyalar verilir. Miqdar hektarda ağacın sayına görə dəyişir. Subsidiyanın yalnız 25 faizinin nağdlaşdırılması, 75 faizinə vasitələr alınması qaydası dəyişməlidir. Fermer subsidiyanı tam həcmdə nağdlaşdırmaq imkanına malik olmalıdır".

"Məhsullarımızın təbii və keyfiyyətli olmasına diqqət yetirməliyik"

İqtisadçının sözlərinə görə, məhsulumuzun keyfiyyətini artıra bilsək, ixrac ölkələrinin sayını daha da çoxaldarıq: "Fermerlər şaftalı ixrac edərkən qida təhlükəsizliyinə dair sertifikat almalıdırlar. Əgər məhsul keyfiyyətli olmasa və onu digər ölkədə saxlasalar, fermer daha çox ziyana düşür. O səbəbdən məhsullarımızın təbii və keyfiyyətli olmasına diqqət yetirməliyik. Cənubi Asiyada da məhsullarımıza ciddi tələbat var. Amma onların standartları sərtdir".

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:259
embedMənbə:https://oxu.az
archiveBu xəbər 15 İyun 2025 22:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see396

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see317

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see296

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see295

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see292

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see287

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see287

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see270

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see269

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see265

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see257

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see251

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see250

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see239

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see233

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see228

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see207

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see205

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see184

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri