Bilmədən xəstə heyvan əti istehlak etmək günah hesab edilirmi? AÇIQLAMA

"İnsanlar bazardan ət alır, evinə aparır, bişirir, yeyir, sonra eşidir ki, guya o heyvan xəstə olub. Daxildə günah qazanmaqla bağlı narahatlıq yaranır.  Bu insanı narahat edir, çünki məsələ təkcə hüquqi hökm deyil, insanın vicdanına toxunan mövzudur. Burada həm şəriətin səmimiliyi, həm də sağlam məntiq bir nöqtədə birləşir".
Bu sözləri Demokrat.az-a açıqlamasında ilahiyyatçı Əkrəm Həsənov deyib. 
"İslamda insanların bilmədiyi şeylərə görə məsuliyyət daşımaması mühüm prinsipdir. Quranda dəfələrlə insanın yalnız qəsdən etdiyinə görə cavabdeh olacağı vurğulanır. Peyğəmbərimizin də bir prinsipi var: “Ümmətim səhv etdiklərinə, unutduqlarına və məcbur olduqlarına görə məsul tutulmaz.” Yəni məsələ dərindən araşdırıldıqda görünür ki, Allah insana çətinlik yaratmaq üçün deyil, rahatlıq vermək üçün hökm göndərir. Əgər bir insan bilmədən qüsurlu, xəstə və ya halal olmayan bir heyvanın ətini alıb istifadə edibsə, burada günah yoxdur. Çünki niyyət təmizdir, məqsəd halaldır və seçim normal qaydada edilib. Bu vəziyyətdə günah o xəstə heyvanı bilərək satan şəxslərin üzərinə düşür"
O bildirib ki, fiqh alimləri də bu mövzuda yekdil fikirdədir: 
"Əgər əti alan adamın bu barədə məlumatı yoxdursa, məsuliyyət də yoxdur. Ətin halallığı barədə ilkin ehtimal həmişə “halaldır” şəklində qəbul edilir. İnsan özü bilərək pozuntu etməyibsə, sonradan eşidilən xəbərlər onu günahkar etmir. Burada həm də sosial bir məqam var. İslam insanı daim şübhə içində yaşamağa məcbur etmir. Əgər hər aldığımız məhsulda qorxu axtarsaq, həyat yaşanmaz olar. Ona görə şəriətin yanaşması real və praktiki əsaslarda qurulub.
El arasında yayılmış “Hər şeydə günah axtarmaq lazım deyil” fikri isə dinin mahiyyətinə uyğun deyil. Əksinə, Allahın dini insanı rahatlaşdırmaq və yükünü azaltmaq üçündür. Əgər heyvan xəstə olubsa və kəsən adam bunu bilib-bilməyibsə və ya bilərək gizlətdisə, məsuliyyət onun üzərinə düşür, alıcıya yox. Çünki alış-veriş normal qaydada edilib və alıcının bu barədə məlumatı olmayıb".
İlahiyyatçı deyib ki, vacib bir məqam isə xəstə heyvan ətinin tibbi cəhətdən zərəri ola bilməsidir:
"İnsan bilmədən zərərli məhsul yeyibsə, bu günah deyil, sadəcə tibbi məlumatın olmamasından doğan təbii vəziyyətdir. Əgər zəhərlənmə və ya xəstəlik baş veribsə, bu artıq hüquqi məsuliyyət də yaradır. Çünki xəstə heyvanın əti insan sağlamlığına risk yaradır. Qəssablar bu məsələyə xüsusi diqqət etməlidirlər və onların məsuliyyəti daha çoxdur. İslamın ruhu şəffafdır: günah niyyət və qəsdlə əlaqəlidir. Xəstə heyvan ətləri satanlar sağlam heyvan kəsməyə diqqət etməlidirlər. Əti alan adam bilə-bilə harama giribsə, məsuliyyət var. Amma bilmədən, adi qaydada və halal məqsədlə qida alıb yeyibsə, heç bir günah yoxdur. Allah insan üçün çətinlik deyil, asanlıq istəyir. Bəzən elə hallar olur ki, malı alan qəssab da aldadılır. Bir sözlə, bu məsələdə ehtiyatlı olmaq daha məqsədəuyğundur".
Əfsanə Kamal
Demokrat.az