Binalar su altında qalacaq: Böyük təhlükə yaxınlaşır

McGill Universitetinin rəhbərlik etdiyi yeni araşdırmaya görə, qalıq yanacaq emissiyaları sürətlə azalmasa, dəniz səviyyəsinin artması 100 milyondan çox binanı müntəzəm daşqın riskinə məruz qoya bilər.

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, bu barədə “Npj Urban Sustainability” jurnalında yazı dərc olunub.

Tədqiqat Afrika, Cənub-Şərqi Asiya, Mərkəzi və Cənubi Amerikada dəniz səviyyəsinin uzunmüddətli yüksəlişinin sahil infrastrukturuna təsirlərinin ilk irimiqyaslı binalar üzrə qiymətləndirilməsini əks etdirir. Komanda əsrlər boyu müxtəlif dəniz səviyyəsinin qalxma səviyyələrində nə qədər binanın su altında qalacağını təxmin etmək üçün ətraflı peyk xəritələrindən və yüksəklik məlumatlarından istifadə edib.

McGill Universitetində tədqiqatın həmmüəllifi və Kanada Tədqiqat Başçısı Professor Natalia Qomes deyib:

"Dəniz səviyyəsinin qalxması sahil əhalisinə artıq təsir edən istiləşmənin yavaş, lakin amansız nəticəsidir. İnsanlar tez-tez dəniz səviyyəsinin on santimetr və ya bəlkə də bir metr qalxmasından danışırlar, lakin biz qalıq yanacaqların yandırılmasını tezliklə dayandırmasaq, əslində bu, bir neçə metr yüksəlməyə davam edə bilər".

Tədqiqat zamanı dəniz səviyyəsinin 0,5 ilə 20 metr arasında yüksəlməsi ssenariləri nəzərdən keçirilib. Müəyyən edilib ki, cəmi 0,5 metr yüksəlişlə  təxminən üç milyon bina su altında qala bilər. Emissiyalar davam edərsə, bir neçə yüz ildən sonra mümkün olan beş metr və ya daha çox artımla təsirə məruz qalan binaların sayı kəskin şəkildə arta bilər. Beləliklə, 100 milyondan çox bina risk altında olacaq.

Bu binaların bir çoxu əhalinin sıx məskunlaşdığı, alçaq ərazilərdə yerləşir. Yəni bütün məhəllələr və mühüm infrastruktur, o cümlədən limanlar, neft emalı zavodları və mədəni irs sahələri daşqınlardan təsirlənəcək.

Alimlər deyirlər ki, bu məlumatlar şəhərsalmaçılar, siyasətçilər və dəniz səviyyəsinin qaçılmaz yüksəlməsinə hazırlaşmaq üçün çalışan yerli icmalar üçün mühüm fikirlər verir.

Tədqiqatın “Google Earth Engine” vasitəsilə əldə edilə bilən interaktiv xəritəsi qərar qəbul edənlərə ən çox risk altında olan bölgələri vizuallaşdırmağa imkan verir. Bu məlumatlar qoruyucu strukturların tikintisi, şəhər planlaşdırmasının tənzimlənməsi və ya bəzi hallarda köçürülmənin idarə edilməsi kimi iqlimə uyğunlaşma strategiyalarının hazırlanmasına kömək edəcək.

Xəzər
“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin