Bir almanın, iki yarısı ... ABŞ və Rusiya maraqları indi üst üstə düşsə də, gələcəkdə ziddiyət göstərəcək

"ABŞ lideri Donald Tramp ideoloji və siyasi baxımdan Rusiya prezidenti Vladimir Putinə Qərb müttəfiqlərindən daha yaxındır". Bunu filosof, politoloq və sosioloq Aleksandr Duqin deyib. Onun sözlərinə görə, Rusiya və Amerika liderləri qlobal dünyanın ümumi strukturu ilə bağlı razılığa gəlməlidirlər. "Donald Tramp ənənəvi dəyərlərin tərəfdarıdır. O, millətin vətənpərvərliyini müdafiə edir və mən bunu böyük güclərin dünya nizamı kimi müəyyənləşdirirəm. Putin və Tramp liberal qlobalizm əvəzinə bu modeli qəbul edərkən üst-üstə düşür", - Duqin deyib. Politoloq qeyd edib ki, Ukraynadakı münaqişənin həlli Rusiya üçün əsas məsələdir, lakin Tramp üçün bu, az əhəmiyyət kəsb edir. Duqin sülh sazişinin imzalanması məsələsinin tez həllini görmədiyini vurğulayıb.

"Rusiya və ABŞ prezidentləri Vladimir Putin və Donald Tramp bəşəriyyətin rifahı üçün işləməyə hazır olan böyük liderlərdir". Bu barədə Ağ Evin Yaxın Şərq üzrə xüsusi nümayəndəsi Stiven Vitkoff iki dövlət başçısı arasında telefon danışığından sonra açıqlama verib.

Politoloq Oqtay Qasımov Bizimyol.info xəbər portalına açıqlamasında bildirib ki, Aleksandr Duqinin fikirləri bir az da ideoloji təbliğat anlamı daşıyır, çünki onun özünün fəlsəfi və ideoloji baxışları bəllidir.

Oqtay Qasımov

Politoloqun fikrincə, Vladimir Putinlə Donald Trampın oxşarlıqları ilə bağlı deyilən fikirlərin heç də hamısı üst-üstə düşmür.

“Vladimir Putin xüsusi xidmət orqanlarında xidmət edib və məhz bu yolla hakimiyyətə gəlib. Onun hakimiyyətə gəlməsi seçkilər vasitəsilə olmayıb. Rusiya prezidenti tərəfindən 1999-cu ildə baş nazir təyin edilib, sonradan prezidentlik səlahiyyətlərin ona ötürülüb və prezidentlik səlahiyyətlərinin verdiyi imkanlardan da istifadə edərək, 2000-ci ilin martında prezident seçkilərinin qalibi olub. Rusiya kimi qeyri-demokratik ənənələri olmayan bir ölkədə demokratik seçkilərdən danışmaq məncə çox da yerində deyil. Rusiya dövlət fəlsəfəsi Qərb standartlarından fərqləndiyi üçün və burada seçkilər daha çox formal xarakter daşıdığından Vladimir Putinin liderlik keyfiyyəti ilə bağlı hansısa bir şübhə yox, sadəcə olaraq hakimiyyətə gəlmə üsullarındakı fərqi anlatmağa çalışırıq”-deyə politoloq qeyd edib.

Oqtay Qasımov vurğulayıb ki, Donald Tramp Amerikada iki dəfə prezident seçkilərində qalib gəlmiş şəxsdir və onun keçmişi iş dünyası ilə bağlı olsa da, bu da o demək deyil ki, Donald Tramp siyasətdən kənar şəxsdir.

“Amerika kimi bir ölkədə 2016-cı ildə prezident seçkilərini udub və prezidentlik edib, ondan sonrakı dövrdə seçkilərdə məğlub olsa da, 2024-cü seçkilərində daha böyük üstünlüklə qələbə qazanıb və onun artıq siyasət və dövlət adamı kimi kifayət qədər ciddi keyfiyyətlərinin olduğu ortadadır. Bir çox məsələlərə uzun illər siyasətdə yetişmiş və məşğul olmuş şəxs kimi deyil, bir az da iş adamı kimi baxması da normaldır. Bir çox məsələlərdə təbii ki, onların Putinlə dünyagörüşləri üst üstə düşür. Xüsusilə də bu liberal siyasi cərəyana baxış, ənənəvi məsələlərə münasibət və xüsusilə də, mühafizəkar yönü ilə və milli dəyərlərə önəm verilməsi hər ikisinin üst-üstə düşən baxışlarıdır”-deyən politoloqun fikrincə onların ikisinin dünya düzənini dizayn etməsi, ikisindən asılı olan məsələ deyil.

“Hazırda dünyada Amerika və Rusiyadan başqa digər böyük və güclü dövlətlər var və onlar da bu prosesdə yer almalıdır. Burada Çin, o cümlədən Türkiyə, Hindistan, Avropanın bir çox sıra aparıcı ölkələri, yəni bunlar da bu prosesdə bu və ya digər formada iştirak edirlər.

Bütün hallarda Donald Trampla Vladimir Putin fərqli fərqli sistemlərin yetişdirmələri olduğundan onların müəyyən bənzər xarakterlər olsa da, amma hesab etmirəm ki, onların ortaq baxışları var. Nəzərə alsaq ki, bir çox məsələlərdə maraqları üst-üstə düşsə də, əksər məsələlərdə Rusiyanın Amerika ilə maraqları bir-birinə əks mövqedə olur”-deyən Oqtay Qasımov bildirib ki, bu baxımdan hazırda Rusiya ilə Amerika arasında danışıqlar davam etsə də və bir çox məsələlərdə razılaşmalar olsa da, gələcəkdə bir çox ziddiyyətlərin də ortaya çıxacağı dəqiqdir.

İradə Cəlil, Bizimyol.info