Bu kreditlər şəxs vəfat etdikdən sonra silinir? RƏSMİ

Vətəndaşlar üçün aktual olan mövzulardan biri banklardakı depozitlərdir.

Qeyd edək ki, 2025-ci ilin sentyabrın 1-nə  Azərbaycanda bankların cəmi depozit portfeli (maliyyə institutları istisna olmaqla) 36 milyard 517,8 milyon manat təşkil edib.

Ümumi depozit portfeli ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 1 milyard 513,9 milyon manat, yəni 4,3 % artıb. Lakin ötən ilin sonuna nəzərən 1 milyard 178,8 milyon manat, yəni 3,1 %, aylıq müqayisədə isə 133,1 milyon manat, yəni 0,4 % azalıb. Portfelin tərkibində xarici valyutada olan depozitlərin həcmi 14 milyard 670,8 milyon manat olub. 

Vətəndaşlar üçün maraq doğuran amillərdən biri də odur ki, banklardakı hansı əmanətlər sığorta olunur? 

Məsələ ilə bağlı Mərkəzi Bankdan “Cebheinfo.az”-a bildirilib ki, “Əmanətlərin sığortalanması haqqında” Qanuna əsasən, sığorta hadisəsi baş verdikdə Əmanətlərin Sığortalanması Fondu (ƏSF) tərəfindən qorunan əmanətçiyə kompensasiya olunan əmanət, qorunan əmanət hesab olunur:

“Qorunan əmanətçilərin dairəsi qanunda müəyyən edilib. Sığortalanmış əmanət qorunan əmanətçinin qorunan əmanətinin ƏSF tərəfindən kompensasiya ödənilən hissəsidir. Qanunvericiliklə fiziki şəxslərin milli valyutada 12 %-dək, xarici valyutada 2.5 %-dək olan faiz dərəcəsi ilə banklarda yerləşdirilimiş əmanətlər qorunan əmanətlərə aid edilib.

Bundan əlavə, qanunvericilik fiziki şəxslərin sahibkarlıq fəaliyyəti ilə əlaqədar açdığı bank hesablarındakı 20 min manata qədər olan pul vəsaitlərinin, eləcə də notariusların depozit hesablarında olan fiziki şəxslərə məxsus pul vəsaitlərinin, əmanətlərin sığortalanması sistemi çərçivəsində tam həcmdə kompensasiyasını nəzərdə tutur”.

Lombard kreditləri, depozit əmanətləri, bank saxlanclarındakı əmanətlər və yaxud qiymətli əşyalar sığorta olunurmu? sualına cavab olaraq isə bildirilib ki, banklarda depozit seyflərində olan saxlancların sığortalanması “Əmanətlərin sığortalanması haqqında” Qanunun predmetinə daxil deyil.

Qeyd edək ki, "Turan Bank" ASC, “Bank VTB” (Azərbaycan) ASC, Bank “BTB" ASC, "Bank Respublika" ASC və digər banklarda lombard krediti var. Bir "Kapital Bank" ASC, bir də “ABB” ASC-dən başqa hamısında var. Hansı halda vəfat edən şəxsin nağd bank borcları, lombard kreditləri silinir?

Bununla bağlı bildirilib ki, Mərkəzi Bankın 22 iyul 2022-ci il tarixli 29/1-1 nömrəli Qərarı ilə təsdiq edilmiş “Aktivlərin təsnifləşdirilməsi və mümkün zərərlərin ödənilməsi üçün xüsusi ehtiyatların yaradılması Qaydası”na əsasən borcalan tərəfindən gecikdirilmiş və ümidsiz aktiv kimi təsnifləşdirilmiş borc öhdəliyi həmin aktiv üzrə yaradılmış ehtiyat məbləğində balansdan silinir və müvafiq balansdankənar hesablarda (subhesablarda) uçota alınır və ən azı 5 (beş) il ərzində bu hesablarda uçotu aparılır:

“Müvafiq borc öhdəliyi tam icra edildikdə, banka daxil olan vəsait müvafiq xərc hesabının azaldılmasına yönəldilir, xərc hesabında qalıq olmadıqda isə gəlirlərə aid edilir. Lakin, qeyd edilən tənzimləmə bankın prudensial hesabatlığına xidmət edir və bu borcalanın bank qarşısında öhdəliklərinin icrasına dair tələblə əlaqəli deyil (tələb qalır).

Bank tərəfindən borcalanın, o cümlədən vəfat etmiş borcalanın kredit öhdəliklərinə güzəşt edilib-edilməsi isə bankın cari fəaliyyəti zamanı qəbul etdiyi daxili qərarıdır”.

Nigar Abdullayeva 
“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin