Bu qidalar insult və unutqanlıq yaradır

Ultra emal olunmuş qidaların çox istehlakı ilə beyində damar zədələnmələri arasında əlaqə aşkar edilib. Kanadada aparılan araşdırma bu cür dəyişikliklərin heç bir aşkar simptom olmadan inkişaf edə biləcəyini və gələcəkdə insult, koqnitiv zəifləmə və demensiya riskini artıra biləcəyini göstərir.

"JAMA Network Open” jurnalında dərc olunan tədqiqatda 35-69 yaş arası təxminən 9 min nəfərin qidalanma vərdişləri, MRT müayinələrinin nəticələri və koqnitiv göstəriciləri təhlil edilib.

Nəticələrə görə, ultra emal olunmuş qidaları ən çox istehlak edən qrupda hər 9 nəfərdən birində beyində damar zədələnmələri aşkarlanıb. Bu göstərici həmin qidaları ən az istehlak edən qrupda hər 12 nəfərdən bir olub.

MRT görüntülərində beyin hüceyrələri arasında əlaqəni təmin edən ağ maddədə siqnal dəyişiklikləri, eləcə də, qan dövranının pozulması nəticəsində zədələnmiş toxuma sahələri müəyyən edilib. Tədqiqatçılar bildirirlər ki, bu dəyişikliklər sonrakı yaşlarda insult və demensiya riskinin yüksəlməsi ilə əlaqəli ola bilər.

Yaş, siqaret istifadəsi, fiziki aktivlik, gəlir səviyyəsi, yüksək qan təzyiqi və diabet kimi amillər nəzərə alındıqdan sonra da əlaqənin qaldığı müəyyən edilib. Bədən yağının faizinin də nəticələri tam izah etmədiyi vurğulanıb.

Bununla belə, alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, müşahidə xarakterli tədqiqat ultra emal olunmuş qidaların birbaşa beyin zədələnməsinə səbəb olduğunu sübut etmir. Qidaların emal dərəcəsi ilə onların qida dəyərini dəqiq fərqləndirmək çətin olduğundan, bu əlaqənin daha ətraflı öyrənilməsi üçün uzunmüddətli tədqiqatlara ehtiyac var.

///qafqazinfo///