Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Daha çox rəngi görə bilən insanlar fenomeni kəşf edilib

Daha çox rəngi görə bilən insanlar fenomeni kəşf edilib

Icma.az, Bizimyol portalına istinadən məlumat verir.

Alimlər bəzi insanların digərlərindən daha çox rəngi görə bilməsi ilə bağlı nadir bir fenomenin mahiyyətini anlamağa getdikcə daha da yaxınlaşırlar. Söhbət tetraxromiyadan gedir — görmənin unikal bir xüsusiyyəti olub, əksər insanların fərqinə vara bilmədiyi çalarları ayırd etməyə imkan verir.

Bizimyol.info xəbər verir ki, tədqiqatçıların izahına görə, insanların böyük əksəriyyəti trixromatdır: onların görməsi gözün torlu qişasında yerləşən və qırmızı, yaşıl və mavi işığa həssas olan üç növ konus hüceyrəsinin fəaliyyəti üzərində qurulub. Lakin əhalinin kiçik bir hissəsində doğuşdan etibarən dördüncü növ konus hüceyrəsi mövcuddur. Məhz bu xüsusiyyət əlavə bir rəng diapazonunu qavramağa imkan yaradır.

Sasseks Universitetindən neyroalim Cennı Bosten qeyd edir ki, tetraxromatın dünyanı necə gördüyünü adi bir insana birbaşa “göstərmək” mümkün deyil. Alimlər yalnız başqaları üçün eyni görünən rəngləri fərqləndirmə qabiliyyətinə əsasən bu insanları müəyyən edə bilirlər.

Təcrübələrdən birində tetraxromiyaya genetik meyli olan 24 qadın bir sıra testlərdən keçirilib. Onlardan yalnız biri digərlərinin fərqinə varmadığı hallarda rəng fərqlərini ardıcıl şəkildə ayırd edə bilib. Bu isə insanlarda tetraxromiyanın mövcudluğuna dair ən inandırıcı sübutlardan biri sayılır.

Bununla belə, dördüncü növ konus hüceyrəsinin olması hər zaman genişlənmiş rəng qavrayışı demək deyil. Əgər onun spektri digər konuslardan birinə çox yaxın olarsa, beyin əlavə siqnalı emal etməyə bilər. Burada mühit də mühüm rol oynayır: insanın böyüdüyü və yaşadığı şərait çalarlara olan həssaslığa təsir göstərə bilər.

Tetraxromatlar isə dünyanı fərqli təsvir edirlər: ağ səthlər onlara çoxqatlı və parıltılı görünür, kölgələr qeyri-adi çalarlar alır, boz sahələr isə mürəkkəb rəng mozaikasına bənzəyir.

Bu effekti öyrənmək üçün alimlər yeni alətlər hazırlayırlar. Məsələn, Kaliforniya Universitetinin Berkli kampusunda adi rəng məkanını genişləndirən dördölçülü rəng modeli yaradılıb. Həmçinin standart üç rəng əvəzinə dörd rəngdən istifadə etməklə şəkillərin çapı üzrə təcrübələr aparılır ki, bu da tetraxromiyaya malik insanları daha dəqiq müəyyən etməyə kömək edə bilər.

Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, bu fenomenin daha dərindən araşdırılması insan beyninin vizual təcrübəni necə formalaşdırdığını daha yaxşı anlamağa imkan verəcək və bəlkə də indiyədək yalnız azsaylı insanların görə bildiyi “gizli rəng spektri”nə yol açacaq.

Qadir, Bizimyol.info

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:167
embedMənbə:https://www.bizimyol.info
archiveBu xəbər 23 Dekabr 2025 09:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see335

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see316

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see312

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see293

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see289

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see286

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see278

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see269

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see261

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see253

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see243

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see243

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see238

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see231

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see227

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see217

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see214

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see213

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see211

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see209
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri