Icma.az
close
up
RU
Dəhlizin adı dəyişir? “Tramp marşrutu”nun açılması xeyli realdır”

Dəhlizin adı dəyişir? “Tramp marşrutu”nun açılması xeyli realdır”

Yenisabah portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Beynəlxalq Münasibətlərin Təhlili Mərkəzində baş məsləhətçisi, politoloq Mətin Məmmədlinin "Yeni Sabah"a müsahibəsi:

- Vaşinqtonda baş tutacaq görüşlə bağlı ilkin bəyanatlardan belə məlum olur ki, Ağ Evdə bu gün ABŞ-nin vasitəçiliyi ilə Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh yox, çərçivə sülh sazişi imzalanacaq.

- Bəli, görüşdə böyük ehtimalla çərçivə sülh sənədi imzalanacaq. Çünki sülh müqaviləsinin imzalanması üçün Azərbaycanın Ermənistan qarşısında tələbləri var. 2 əsas tələbi xüsusilə qeyd etmək istərdim: ATƏT-in Minsk qrupunun buraxılması və Ermənistan konstitusiyasının dəyişdirilməsi. pizza

Nəzəri olaraq, Minsk qrupunun buraxılması ilə bağlı məsələ də bu gün öz həllini tapsa, Ermənistan konstitusiyasının dəyişdirilməsi qısa müddətə həll olunası məsələ deyil. Ermənistanda 2026-cı ildə referendum keçirilməsi gözlənilir. Düşünürəm ki, Ermənistan konstitusiyası dəyişdirildikdən sonra Ermənistanla sülh müqaviləsini imzlaya bilərik. Ancaq imzalanacaq çərçivə sülh sənədinin çox böyük siyasi əhəmiyyəti var.

Mediada yayılan məlumatlardan aydın olur ki, tərəflər artıq razılaşdırılmış müqaviləni təsdiq edir və gələcəkdə də bu müqaviləni imzalamaq niyyətindədirlər. Bu baxımdan, imzlanacaq çərçivə sülh sənədi çox böyük siyasi əhəmiyyəti olan bir sənəddir. Bunu sülh müqaviləsinin imzalanması istiqamətində çox böyük addım kimi qəbul etmək olar.

- Hər iki ölkə ayrı-ayrılıqda ABŞ ilə iqtisadiyyat, tranzit və hətta süni intellekt sahəsində fərdi müqavilələr imzalayacaq. Yəni, bir növ, Birləşmiş Ştatlar tərəzidə bərabərliyi təmin edir. Buna qədər rəsmi Bakının, o cümlədən XİN-in bəyanatlarının hamısında ABŞ ermənipərəst mövqedə ittiham edilib. Bəs, indi ABŞ-nin davamlı tərəfsizliyinə inana bilərikmi?

- Bəli, təəssüf ki, bu günə qədər ABŞ, xüsusən Co Bayden dövründə regionda, bir növ, Ermənistan mərkəzli siyasət həyata keçirib. Bu da nəticədə Azərbaycanla ABŞ arasında münasibətlərə ciddi sürətdə neqativ təsir göstərib. Çox ciddi problemlər, gərginliklər meydana çıxıb. Trampın yanaşması isə görünür ki, tamamilə fərqlidir.

Administrasiyanın hazırkı rəhbəri regionda baş verən proseslərə daha rasional və praqmatik yanaşır. Xatırlıyırsınızsa, Tramp prezident seçilməmişdən əvvəl, ötən ilin yayında Azərbaycan prezidenti Şuşa Media Forumunda Trampla bağlı müsbət fikirlərini ifadə etmişdi. Görünən odur ki, ölkə başçısının həmin fikirləri artıq özünü doğruldub.

Tramp adminstrasiyası, öz sələfindən fərqli olaraq, regionda yeni bir siyasət həyata keçirməyə çalışır. Bir növ, tarazlığını qoruyaraq, balanslaşdırılmış siyasət həyata keçirir. Təbii ki, bu, Azərbaycan tərəfindən müsbət qəbul olunur.

Hazırkı səfərin 2 istiqaməti var. Yəni Azərbaycan-ABŞ münasibətləri və Ermənistanla sülh gündəliyi. Amma konkret olaraq Azərbaycan-ABŞ münasibətləri ilə bağlı demək istərdim ki, bu səfərdən sonra münasibətlərin yeni mərhələyə daxil olacağı şübhəsizdir. 

- İlkin məlumatlara əsasən, Zəngəzur dəhlizi variantı faktiki gündəmdən düşür. Belə bir rəy var ki, bu daha çox Ermənistanın təşəbbüs olan "Sülh kəsişməsi" lahiyəsinə oxşayır. Yəni bir yox, bir neçə nəqliyyat keçidlərindən söhbət gedir. Hətta "Tramp marşutru" və ya "Tramp körpüsü" kimi adlar da hallanır.

- Azərbaycanın son illərdə əsas tələbi ondan ibarət idi ki, Zəngəzur dəhlizi açılmalıdır. Yəni Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında quru əlaqəsi təmin olunmalıdır. Ermənistandan əsas tələb və gözləntimiz ondan ibarət idi ki, Ermənistan vaxtilə Üçtərəfli bəyənatda üzərinə götürdüyü öhdəliyi yerinə yetirsin.

Zəngəzur dəhlizi İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra regionda formalaşmış yeni geosiyasi reallıqlardan biri kimi qəbul edilirdi. Ancaq təəssüf ki, Ermənistan məsələyə qeyri-konstruktiv yanaşır və bu günə qədər də dəhlizin açılmasını yubadır. Amma aydın olur ki, "Tramp marşrutu"nun açılması da xeyli realdır. Böyük ehtimalla, dəhlizin açılması ilə bağlı razılaşma əldə olunacaq.

Azərbaycanın əsas tələbləri maneəsiz gediş-gəliş və təhlükəsizlik idi. Yayılan məlumatlardan aydın olur ki, Ermənsitan tərəfindən artıq bu tələblər qəbul olunur. Təbii ki, bu həllini tapdıqdan sonra, regionda digər kommunikasiya xətlərinin də açılması tamamilə realdır.

Bütövlükdə, Zəngəzur dəhlizi də daxil olmaqla, kommunikasiya xətlərinin açılması bölgədə sülhün, əmin-amanlığın möhkəmlənməsinə, inteqrasiya proseslərinin güclənməsinə ciddi təkan verəcək.

Nazim Hacıyev


Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:154
embedMənbə:https://yenisabah.az
archiveBu xəbər 08 Avqust 2025 15:59 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see387

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see365

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see352

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see314

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see293

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see275

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see264

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see262

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see259

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see254

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see238

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see238

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see237

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see231

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see226

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see224

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see206

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see206

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see203

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri