Icma.az
close
up
RU
Dəhlizin adı dəyişir? “Tramp marşrutu”nun açılması xeyli realdır”

Dəhlizin adı dəyişir? “Tramp marşrutu”nun açılması xeyli realdır”

Yenisabah portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Beynəlxalq Münasibətlərin Təhlili Mərkəzində baş məsləhətçisi, politoloq Mətin Məmmədlinin "Yeni Sabah"a müsahibəsi:

- Vaşinqtonda baş tutacaq görüşlə bağlı ilkin bəyanatlardan belə məlum olur ki, Ağ Evdə bu gün ABŞ-nin vasitəçiliyi ilə Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh yox, çərçivə sülh sazişi imzalanacaq.

- Bəli, görüşdə böyük ehtimalla çərçivə sülh sənədi imzalanacaq. Çünki sülh müqaviləsinin imzalanması üçün Azərbaycanın Ermənistan qarşısında tələbləri var. 2 əsas tələbi xüsusilə qeyd etmək istərdim: ATƏT-in Minsk qrupunun buraxılması və Ermənistan konstitusiyasının dəyişdirilməsi. pizza

Nəzəri olaraq, Minsk qrupunun buraxılması ilə bağlı məsələ də bu gün öz həllini tapsa, Ermənistan konstitusiyasının dəyişdirilməsi qısa müddətə həll olunası məsələ deyil. Ermənistanda 2026-cı ildə referendum keçirilməsi gözlənilir. Düşünürəm ki, Ermənistan konstitusiyası dəyişdirildikdən sonra Ermənistanla sülh müqaviləsini imzlaya bilərik. Ancaq imzalanacaq çərçivə sülh sənədinin çox böyük siyasi əhəmiyyəti var.

Mediada yayılan məlumatlardan aydın olur ki, tərəflər artıq razılaşdırılmış müqaviləni təsdiq edir və gələcəkdə də bu müqaviləni imzalamaq niyyətindədirlər. Bu baxımdan, imzlanacaq çərçivə sülh sənədi çox böyük siyasi əhəmiyyəti olan bir sənəddir. Bunu sülh müqaviləsinin imzalanması istiqamətində çox böyük addım kimi qəbul etmək olar.

- Hər iki ölkə ayrı-ayrılıqda ABŞ ilə iqtisadiyyat, tranzit və hətta süni intellekt sahəsində fərdi müqavilələr imzalayacaq. Yəni, bir növ, Birləşmiş Ştatlar tərəzidə bərabərliyi təmin edir. Buna qədər rəsmi Bakının, o cümlədən XİN-in bəyanatlarının hamısında ABŞ ermənipərəst mövqedə ittiham edilib. Bəs, indi ABŞ-nin davamlı tərəfsizliyinə inana bilərikmi?

- Bəli, təəssüf ki, bu günə qədər ABŞ, xüsusən Co Bayden dövründə regionda, bir növ, Ermənistan mərkəzli siyasət həyata keçirib. Bu da nəticədə Azərbaycanla ABŞ arasında münasibətlərə ciddi sürətdə neqativ təsir göstərib. Çox ciddi problemlər, gərginliklər meydana çıxıb. Trampın yanaşması isə görünür ki, tamamilə fərqlidir.

Administrasiyanın hazırkı rəhbəri regionda baş verən proseslərə daha rasional və praqmatik yanaşır. Xatırlıyırsınızsa, Tramp prezident seçilməmişdən əvvəl, ötən ilin yayında Azərbaycan prezidenti Şuşa Media Forumunda Trampla bağlı müsbət fikirlərini ifadə etmişdi. Görünən odur ki, ölkə başçısının həmin fikirləri artıq özünü doğruldub.

Tramp adminstrasiyası, öz sələfindən fərqli olaraq, regionda yeni bir siyasət həyata keçirməyə çalışır. Bir növ, tarazlığını qoruyaraq, balanslaşdırılmış siyasət həyata keçirir. Təbii ki, bu, Azərbaycan tərəfindən müsbət qəbul olunur.

Hazırkı səfərin 2 istiqaməti var. Yəni Azərbaycan-ABŞ münasibətləri və Ermənistanla sülh gündəliyi. Amma konkret olaraq Azərbaycan-ABŞ münasibətləri ilə bağlı demək istərdim ki, bu səfərdən sonra münasibətlərin yeni mərhələyə daxil olacağı şübhəsizdir. 

- İlkin məlumatlara əsasən, Zəngəzur dəhlizi variantı faktiki gündəmdən düşür. Belə bir rəy var ki, bu daha çox Ermənistanın təşəbbüs olan "Sülh kəsişməsi" lahiyəsinə oxşayır. Yəni bir yox, bir neçə nəqliyyat keçidlərindən söhbət gedir. Hətta "Tramp marşutru" və ya "Tramp körpüsü" kimi adlar da hallanır.

- Azərbaycanın son illərdə əsas tələbi ondan ibarət idi ki, Zəngəzur dəhlizi açılmalıdır. Yəni Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında quru əlaqəsi təmin olunmalıdır. Ermənistandan əsas tələb və gözləntimiz ondan ibarət idi ki, Ermənistan vaxtilə Üçtərəfli bəyənatda üzərinə götürdüyü öhdəliyi yerinə yetirsin.

Zəngəzur dəhlizi İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra regionda formalaşmış yeni geosiyasi reallıqlardan biri kimi qəbul edilirdi. Ancaq təəssüf ki, Ermənistan məsələyə qeyri-konstruktiv yanaşır və bu günə qədər də dəhlizin açılmasını yubadır. Amma aydın olur ki, "Tramp marşrutu"nun açılması da xeyli realdır. Böyük ehtimalla, dəhlizin açılması ilə bağlı razılaşma əldə olunacaq.

Azərbaycanın əsas tələbləri maneəsiz gediş-gəliş və təhlükəsizlik idi. Yayılan məlumatlardan aydın olur ki, Ermənsitan tərəfindən artıq bu tələblər qəbul olunur. Təbii ki, bu həllini tapdıqdan sonra, regionda digər kommunikasiya xətlərinin də açılması tamamilə realdır.

Bütövlükdə, Zəngəzur dəhlizi də daxil olmaqla, kommunikasiya xətlərinin açılması bölgədə sülhün, əmin-amanlığın möhkəmlənməsinə, inteqrasiya proseslərinin güclənməsinə ciddi təkan verəcək.

Nazim Hacıyev


Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:140
embedMənbə:https://yenisabah.az
archiveBu xəbər 08 Avqust 2025 15:59 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see319

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see307

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see303

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see299

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see299

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see295

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see287

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see283

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see278

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see277

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see253

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see252

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see246

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see245

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see244

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see239

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see233

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see232

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see230

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see228
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri