Diqqət! Bu problem kişilərdə sonsuzluğa səbəb olur

Piylənmə təkcə fiziki sağlamlığa deyil, həm də reproduktiv sağlamlığa təsir göstərir.

Ölkə.Az "Posta" qəzetinə istinadla xəbər verir ki, bu barədə türkiyəli uroloq Taha Uçar danışıb. O bildirib ki, insan bədənindəki bütün proseslərin normal qaydada irəliləməsi üçün sağlam qidalanmaq olduqca vacibdir:

“Artıq çəkili kişilərdə estrogen, testosteron, FSH, LH, leptin və insulin kimi bəzi hormonlar lazım olandan çox və ya az istehsal oluna bilər. Piylənmə erektil disfunksiyaya və ya xayalarda temperaturun artması səbəbindən sonsuzluğa səbəb ola bilər. 

Nəticədə, piylənməyə görə sperma sayında azalma, sperma keyfiyyətinin pisləşməsi və ya sperma hərəkətliliyinin aşağı olması baş verə bilər. Bütün bu amillər qiymətləndirildikdə kişilərin reproduktiv funksiyalarını pozan piylənmənin sonsuzluq riski yaratdığı müşahidə edilir.

Kişi orqanizmində hər əlavə 10 kilo çəkinin sonsuzluq riskini təxminən 10% artırdığı düşünülür”.

T.Uçarın sözlərinə görə, orqanizmdə yığılan yağ hüceyrələrindən ayrılan estrogen miqdarının artması, testosteron səviyyəsinin azalması və digər reproduktiv hormonların balansının pozulması sperma istehsalının azalmasına səbəb olur:

"İdeal çəkiyə malik kişilərlə müqayisədə obez kişilərdə testosteron səviyyəsi təxminən 25% azalır. Çəkili kişilərdə sperma sayının azalması və ya olmaması (azospermiya), sperma keyfiyyətinin və formasının pozulması, sperma hərəkətliliyinin aşağı olması müşahidə oluna bilər. Eyni zamanda, piylənmə sperma DNT-sinin pisləşməsinə və epigenetik zədələnməsinə səbəb ola bilər.
Hamiləlik baş tutsa belə, bu, uşağın itirilməsinə, vaxtından əvvəl doğuşa və ya körpədə sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər.  Bundan əlavə, xaya nahiyəsində yağlanma səbəbindən temperaturun artması sperma istehsalına mənfi təsir göstərir. Hormonal sistemə mənfi təsir göstərmək bəzi kişilərdə piylənmə səbəbiylə cinsi istəyin azalması kimi problemlərə yol aça bilər”.

Mütəxəssis bu problemin həlli yollarından da söz açıb:

“Kişi sonsuzluğuna səbəb olan faktorların qiymətləndirilməsi və gecikmədən xəstəyə uyğun müalicəyə başlanması son dərəcə vacibdir. Piylənməni müalicə etmək üçün ilk növbədə kökəlməyə səbəb olan faktorları yaxşı müəyyənləşdirmək lazımdır. Müalicənin ilk qaydası yemək vərdişlərini və həyat tərzini dəyişdirməkdir.  Bu hallarda xəstənin boyuna və çəkisinə görə dəyişən alternativ müalicə üsulları mövcuddur. Körpə sahibi olmaq istəyən, lakin hamiləliyə nail ola bilməyən və piylənmə problemi olan cütlüklər üçün peyvənd və süni mayalanma kimi köməkçi reproduktiv üsullarla hamiləlik şansını artırmaq mümkündür.

Bu gün elm və texnologiyanın inkişafı ilə kişilərdə spermoqramma testi nəticəsində sperma sayı az olsa da, sperma görünməsə belə uşaq sahibi olmaq şansı var. Odur ki, kökəlmənin sperma sayı və keyfiyyətinə mənfi təsirləri olduğu bilinsə də, kök kişilərin köməkçi reproduktiv üsullarla uşaq sahibi olmaq şansının olduğunu unutmaq olmaz”.

T. Uçar əlavə edib ki, ata olmağı planlaşdıran və artıq çəkisi olan kişilər hamiləlik planlaşdırılmazdan azı 6 ay əvvəl idmana və sağlam qidalanmaya başlamalıdır:

"Antioksidant tərkibli qidaların istehlakı, mövsümündə təzə meyvə-tərəvəz yemək və mütəxəssis nəzarətində vitamin əlavələri qəbulu arıqlamağa kömək edəcək və eyni zamanda sperma parametrlərinin normal dəyərlərə çatmasını dəstəkləyəcək”.

Qeyd edək ki, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) məlumatına görə, son 10 ildə aparılan araşdırmalar nəticəsində məlum olub ki, piylənməyə məruz qalanların sayı 10-30% artıb. Piylənmə son illər yeniyetmə və uşaqlarda 4 dəfə artıb.

Billurə