Icma.az
close
up
RU
Dünya tarixində dönüş nöqtəsi: Su altında qalan bu sirli körpüdə nə baş verib?

Dünya tarixində dönüş nöqtəsi: Su altında qalan bu sirli körpüdə nə baş verib?

Icma.az, Qaynarinfo saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Dünya tarixinin mühüm dönüş nöqtələrindən biri Berinq dənizinin dərinliklərində gizlidir.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu gün Şimal Amerika ilə Asiyanı ayıran bu soyuq boğazın keçmişdə, okean səviyyəsinin daha alçaq olduğu dövrdə, iki qitəni birləşdirən quru körpüsü olduğu düşünülür. Bu körpü insan və digər canlı növlərinin Amerika qitəsinə keçməsini təmin edib.

Elm adamları əvvəllər Berinq quru körpüsünün Sibirdəki quru otlaq ekosistemlərinə bənzədiyini hesab edirdi. Lakin son sonar və qazma texnologiyaları ilə aparılan tədqiqatlar körpünün əslində bataqlıqlar, daşqın yataqları və axar sularla örtülü olduğunu göstərir.

Çətin keçid şəraiti

Bu quru körpüsünün palçıqlı şəraiti bəzi növlərin keçidinə mane olub, digərlərinə isə bir yol açıb. ABŞ Geoloji Araşdırmalar Mərkəzinin mütəxəssisi Cenna Hill qeyd edir:

"Bu sulu, sürüşkən torpaq bəzi növlər üçün baryer yaratsa da, su ilə hərəkət edən növlər üçün bir yol olmuş ola bilər. Ümumilikdə bu mənzərəyə belə uyğunlaşır".

Bu tapıntılar "Son Buz Dövründə Berinq Quru Körpüsü: Möhtəşəm otlaq yoxsa bataqlıq?" adlı araşdırmada təqdim edilib və Amerika Geofizika Birliyinin 2024-cü il toplantısında müzakirəyə çıxarılacaq.

16 min 500 il əvvəl başlayan keçid

Son buz dövrünün sonunda, təxminən 11 min il əvvəl buzlaqlar əriyərək okeanları doldurmazdan öncə, Berinq quru körpüsü uzun bir köç dəhlizi idi. İnsanların bu körpüdən 16 min 500 il əvvəl keçdiyi və bunun Amerika qitəsinə ilk böyük köç olduğu bildirilir.

Bu dövrdə insanların çevikliyi onların nəm torpaqları keçməsinə tamamilə mane olmasa da, göl və bataqlıqların ətrafından dolanaraq indiki Alyaskaya doğru irəliləmələrini tələb edirdi. Lakin bəzi böyük buz dövrü heyvanları nəm mühitlər səbəbindən bu körpünü keçə bilməyib. Məsələn, tüklü kərgədanlar Şimal Amerikaya heç vaxt çatmayıb, eynilə 12 min il əvvəl məhv olan Amerika dəvələri və qısa sifətli nəhəng ayılar da Asiyadan keçid edə bilməyib.


Son buz dövründə yaşayan tüklü kərgədanı rəssamın təsviri

Körpü açıq olsa belə, çox güman ki, şərait belə köçün qarşısını alıb. Buz dövrü bizonu Şimali Amerikaya doğru iki böyük köç edib. Alyaska Fairbanks Universitetinin tədqiqatçısı Pamela Qroves deyir: 

"DNT analizi göstərir ki, Pleystosen/Buz Dövrü bizonları Berinq körpüsünün şərq və qərb hissələrində genetik cəhətdən əhəmiyyətli dərəcədə fərqlənirdi, bu da bizonun quru körpüsündən yalnız qərbə doğru hərəkət etdiyini göstərir. 

Yenə də bəzi ikonik ot bitkiləri keçmək üçün bir yol tapıblar.

"Bataqlıq olsa da, biz hələ də mamontların izlərini görürük. Ərazi əsasən sel və gölməçələr olsa da, ətrafda otlayan heyvanlar mövcud olub. Onlar yalnız yüksək quru əraziləri təqib edərək yuxarıya doğru irəliləyirdilər", deyə Alyaska Fairbanks Universitetinin paleogeoloqu Sarah Fouell bildirib.


Berinq quru körpüsünün xəritəsi. Açıq-qəhvəyi sahələr bir vaxtlar açıq ərazinin olduğunu göstərir

Bering quru körpüsünün bataqlıq mühiti, Alyaska Fairbanks Universitetinə məxsus 80 metrlik R/V Sikuliaq adlı oşinografik araşdırma gəmisi tərəfindən aşkar edilib.

Tədqiqatçılar sualtı əraziləri sonar texnologiyası ilə araşdıraraq quru körpüsünün alçaq yüksəklikli hissələrini müəyyən ediblər. Ümumilikdə 36 fərqli sualtı sahədən, su səthindən onlarla metr aşağıdan alınan çöküntü nümunələri toplanıb.

Bu çöküntülərdən əldə edilən məlumatlar - təzə su pirelərinin yumurta qabıqları, yosun qalıqları və digər göstəricilər - ərazinin bataqlıq olduğunu sübut edir.

Alyaska Fairbanks Universitetindən Sara Fouell qeyd edir:

"Biz bir neçə böyük göl axtarırdıq, lakin çox sayda kiçik göllər və çay kanalları ilə qarşılaşdıq".

Daha çox araşdırmaya yol açacaq

Bu yeni tapıntılar, ehtimal ki, əlavə elmi araşdırmaları təşviq edəcək. Bununla da, bu Arktik regionun bugünkü müxtəlif növ canlılarla zəngin dünyanın formalaşmasına necə kömək etdiyi barədə daha çox məlumat əldə edilə bilər.

Aydın

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:229
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 12 Dekabr 2024 19:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see367

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see325

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see287

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see263

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see260

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see251

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see240

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see234

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see232

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see219

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see215

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see213

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see211

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see208

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see207

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see202

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see202

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see195

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see195

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri