Icma.az
close
up
RU
Əsrin sonuna qədər Avropada yay fəsli iki ay uzana bilər Araşdırma

Əsrin sonuna qədər Avropada yay fəsli iki ay uzana bilər Araşdırma

Bizimyol portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Yeni tədqiqat göstərir ki, Avropada yay mövsümü tədricən daha uzun və daha isti olur və alimlər bunun səbəblərini ilk dəfə detallı şəkildə izah edirlər.

Bizimyol.info xəbər verir ki, Royal Hollovay Universitetinin tədqiqatçıları müəyyən ediblər ki, hazırkı ekstremal temperatur şəraiti təxminən 6000 il əvvəl müşahidə olunan iqlim vəziyyətini təkrarlayır və gələcəkdə daha uzunmüddətli istilik dövrlərinin olacağından xəbər verə bilər.

Araşdırma son 10 000 ilin iqlim “arxivləri” sayılan Avropa göllərinin dib çöküntülərinin analizinə əsaslanır. Dr. Seliya Martin-Puertasın rəhbərlik etdiyi komanda Arktika ilə ekvator arasındakı temperatur fərqinin — yəni enlik temperaturları arasındakı qradientin — necə dəyişdiyini öyrənib. Məhz bu fərq hava axınlarının istiqamətini müəyyən edir və Avropanın hava şəklini formalaşdırır.

Alimlər bildiriblər ki, Arktikanın sürətlə isinməsi nəticəsində temperatur qradienti azalır, Atlantikadan gələn hava axınları zəifləyir və yay dövrünə aid hava prosesləri daha sabit və uzunmüddətli olur. Qradientdə hər bir dərəcə azalma yay mövsümünü təxminən altı gün uzadır. Mövcud tendensiyalar davam edərsə, 2100-cü ilə qədər Avropa əlavə olaraq 42 yay günü qazana bilər. Arktikanın daha da sürətlənən istiləşməsini nəzərə alaraq, qitənin bəzi bölgələrində yay mövsümü səkkiz aya qədər çata bilər — bu isə təxminən 6000 il əvvəlki vəziyyətə bənzəyir.

Bununla belə, müasir proseslər o dövrlərlə müqayisədə xeyli daha sürətlə gedir. Alimlər vurğulayırlar ki, Arktika hazırda qlobal orta göstəricidən dörd dəfə tez isinir və dəyişikliklər insan fəaliyyəti ilə bağlı bir-birini gücləndirən iqlim təsirləri səbəbindən daha da kəskinləşir.

Artıq Avropa dünyanın ən sürətlə isinən qitəsidir. Şəhər əraziləri beton və asfaltın istini saxlaması nəticəsində yaranan “istilik adası” effektinə görə daha çox əziyyət çəkir. “Hamı üçün İqlim Davamlılığı” adlı beynəlxalq təşkilatın son təhlili göstərib ki, bir sıra Avropa paytaxtlarında ekstremal temperatur dövrləri demək olar ki, bütün yayı və hətta aralıq mövsümlərin bir hissəsini əhatə edib.

Qadir, Bizimyol.info

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:138
embedMənbə:https://www.bizimyol.info
archiveBu xəbər 25 Noyabr 2025 08:53 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see355

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see301

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see274

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see257

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see249

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see244

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see239

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see225

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see219

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see219

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see219

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see196

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see196

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see189

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see188

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see180

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see178

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see178

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see177

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri