Icma.az
close
up
RU
Əsrin sonuna qədər Avropada yay fəsli iki ay uzana bilər Araşdırma

Əsrin sonuna qədər Avropada yay fəsli iki ay uzana bilər Araşdırma

Bizimyol portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Yeni tədqiqat göstərir ki, Avropada yay mövsümü tədricən daha uzun və daha isti olur və alimlər bunun səbəblərini ilk dəfə detallı şəkildə izah edirlər.

Bizimyol.info xəbər verir ki, Royal Hollovay Universitetinin tədqiqatçıları müəyyən ediblər ki, hazırkı ekstremal temperatur şəraiti təxminən 6000 il əvvəl müşahidə olunan iqlim vəziyyətini təkrarlayır və gələcəkdə daha uzunmüddətli istilik dövrlərinin olacağından xəbər verə bilər.

Araşdırma son 10 000 ilin iqlim “arxivləri” sayılan Avropa göllərinin dib çöküntülərinin analizinə əsaslanır. Dr. Seliya Martin-Puertasın rəhbərlik etdiyi komanda Arktika ilə ekvator arasındakı temperatur fərqinin — yəni enlik temperaturları arasındakı qradientin — necə dəyişdiyini öyrənib. Məhz bu fərq hava axınlarının istiqamətini müəyyən edir və Avropanın hava şəklini formalaşdırır.

Alimlər bildiriblər ki, Arktikanın sürətlə isinməsi nəticəsində temperatur qradienti azalır, Atlantikadan gələn hava axınları zəifləyir və yay dövrünə aid hava prosesləri daha sabit və uzunmüddətli olur. Qradientdə hər bir dərəcə azalma yay mövsümünü təxminən altı gün uzadır. Mövcud tendensiyalar davam edərsə, 2100-cü ilə qədər Avropa əlavə olaraq 42 yay günü qazana bilər. Arktikanın daha da sürətlənən istiləşməsini nəzərə alaraq, qitənin bəzi bölgələrində yay mövsümü səkkiz aya qədər çata bilər — bu isə təxminən 6000 il əvvəlki vəziyyətə bənzəyir.

Bununla belə, müasir proseslər o dövrlərlə müqayisədə xeyli daha sürətlə gedir. Alimlər vurğulayırlar ki, Arktika hazırda qlobal orta göstəricidən dörd dəfə tez isinir və dəyişikliklər insan fəaliyyəti ilə bağlı bir-birini gücləndirən iqlim təsirləri səbəbindən daha da kəskinləşir.

Artıq Avropa dünyanın ən sürətlə isinən qitəsidir. Şəhər əraziləri beton və asfaltın istini saxlaması nəticəsində yaranan “istilik adası” effektinə görə daha çox əziyyət çəkir. “Hamı üçün İqlim Davamlılığı” adlı beynəlxalq təşkilatın son təhlili göstərib ki, bir sıra Avropa paytaxtlarında ekstremal temperatur dövrləri demək olar ki, bütün yayı və hətta aralıq mövsümlərin bir hissəsini əhatə edib.

Qadir, Bizimyol.info

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:153
embedMənbə:https://www.bizimyol.info
archiveBu xəbər 25 Noyabr 2025 08:53 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see357

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see236

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see232

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see231

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see224

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see223

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see221

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see218

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see217

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see213

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see207

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see206

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see205

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see200

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see200

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see200

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see199

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see199

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see199

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri