Icma.az
close
up
RU
FƏLƏSTİNLİ Nobel laureatı KİMDİR? 15 yaşında ABŞ a köçən Omar Yaqi BİOQRAFİYA

FƏLƏSTİNLİ Nobel laureatı KİMDİR? 15 yaşında ABŞ a köçən Omar Yaqi BİOQRAFİYA

Icma.az, Lent az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatları arasında bir nəfər indi çoxlarının diqqətini çəkir. Susumu Kitagava, Riçard Robson və Omar M. Yaqi sözügedən sahə üzrə 2025-ci ilin laureatları elan edilib. Söhbət isə birindən gedir. Aralarından Omar M. Yaqi əslən fələstinlidir.

Lent.az “Bioqrafiya” rubrikasında Omar M. Yaqi haqqında məlumat verir.

- Omar M. Yaqi kimdir?

Omar M. Yaqi — kimya sahəsində tanınmış alimdir. O, retikulyar kimyanın (molekulyar şəbəkə kimyası) banilərindən biri sayılır və 2025-ci ildə kimya üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüş elm adamıdır.

- Omar M. Yaqi hansı sahədə ixtisaslaşıb?

Omar M. Yaqi hazırda Yaqi ABŞ-ın Kaliforniya Universitetinin (Berkeley) professoru olaraq fəaliyyət göstərir və metal–orqanik çərçivələr (MOÇ, ing. MOF) adlanan yeni məsaməli materialların inkişaf etdirilməsində aparıcı tədqiqatçılardandır.

- Omar M. Yaqi nə zaman və harada anadan olub?

Omar M. Yaqi 1965-ci il fevralın 9-da İordaniyanın Amman şəhərində anadan olub.

- Omar M. Yaqinin ailəsi haqqında nə bilirik?

Omar M. Yaqi fələstin əsilli, çoxuşaqlı bir qaçqın ailəsində böyüyüb.

- Omar M. Yaqinin valideynləri necə insanlar olublar?

Omar M. Yaqinin atası elmə və təhsilə önəm verən biri idi və oğlunun ali təhsil alması üçün onu 15 yaşında ikən ABŞ-a göndərməyə təşviq edib.

- Omar M. Yaqinin uşaqlıq illəri necə keçib?

Omar Yaqi uşaqlıq illərini İordaniyanın Amman şəhərində, səhra iqlimli bir mühitdə keçirib.

- Omar M. Yaqi, uşaqlığında hansı maddi və sosial çətinliklərlə üzləşib?

Ailəsi bir otaqlı evdə, elektrik enerjisi olmadan yaşayıb, içməli su isə həftədə cəmi bir neçə saat verilirdi.

- Omar M. Yaqi hansı təhsili alıb?

Omar M. Yaqi ali təhsilini iki mərhələdə tamamlayıb: 1985-ci ildə Nyu-York ştatı Albany şəhərindəki SUNY Albany universitetini bitirərək kimya üzrə bakalavr diplomu alıb, 1990-cı ildə isə İllinoys Universitetinin Urban-Şampeyn kampusunda kimya üzrə fəlsəfə doktoru (Ph.D.) dərəcəsini müdafiə edib.

- Omar M. Yaqi karyerasını harada qurub?

Yaqi elmi karyerasına ABŞ-da başlayıb.

- Omar M. Yaqi, hansı universitetlərdə çalışıb?

Omar M. Yaqi 1992–1998-ci illərdə Arizona Dövlət Universitetində kimya kafedrasında assistent-professor, 1999–2006-cı illərdə Miçiqan Universitetində professor, 2007–2012-ci illərdə isə Los-Anceles Kaliforniya Universitetində (UCLA) kimya professoru kimi fəaliyyət göstərib.

- Hazırda Omar M. Yaqi, hansı vəzifədə çalışır?

Omar M. Yaqi 2012-ci ildən etibarən Kaliforniya Universiteti, Berkeley-də kimya professoru olaraq çalışır və orada James və Neeltje Tretter adına kafedranın rəhbəridir.

- Omar M. Yaqi, başqa hansı elmi qurumlarda fəaliyyət göstərib?

Yaqi Berkeley Qlobal Elm İnstitutunun təsisçi direktoru və Kavli Enerji Nanoelmləri İnstitutunun həmsədri kimi vəzifələrdə də çalışıb.

- Omar M. Yaqi Nobel mükafatına niyə layiq görülüb?

Omar M. Yaqi metal–orqanik çərçivələr (MOÇ, ing. MOF) adlanan yeni nəsil məsaməli materialların inkişaf etdirilməsi sahəsindəki qabaqcıl elmi işlərinə görə Nobel mükafatına layiq görülüb.

- MOF materiallarının əsas xüsusiyyəti nədir?

Bu materiallar hidrogen, metan və karbon qazı kimi qazların səmərəli saxlanması və filtrasiya edilməsi üçün unikal məsaməli struktura malikdir.

- Omar M. Yaqi, bu materialların inkişafında nə kimi yeniliklər edib?

Yaqi və həmkarları 1995-ci ildə ilk MOF strukturunu sintez etməyə müvəffəq olublar və bu sahədə minlərlə yeni strukturların yaranmasına təkan veriblər.

- Omar M. Yaqi Nobel mükafatını kimlərlə birlikdə qazanıb?

Omar M. Yaqi bu nailiyyətlərinə görə yaponiyalı Susumu Kitagava və avstraliyalı Riçard Robson ilə birlikdə 2025-ci ilin kimya üzrə Nobel mükafatına layiq görülən üç laureatdan biri olub.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:140
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 09 Oktyabr 2025 20:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see300

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see297

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see292

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see275

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see274

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see268

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see266

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see247

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see232

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see219

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see216

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see215

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see213

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see209

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see203

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see199

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see192

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see188

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see187

Yuxusuz gecədən sonra bunu edin

15 Noyabr 2026 02:02see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri