Icma.az
close
up
RU
FƏLƏSTİNLİ Nobel laureatı KİMDİR? 15 yaşında ABŞ a köçən Omar Yaqi BİOQRAFİYA

FƏLƏSTİNLİ Nobel laureatı KİMDİR? 15 yaşında ABŞ a köçən Omar Yaqi BİOQRAFİYA

Icma.az, Lent az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatları arasında bir nəfər indi çoxlarının diqqətini çəkir. Susumu Kitagava, Riçard Robson və Omar M. Yaqi sözügedən sahə üzrə 2025-ci ilin laureatları elan edilib. Söhbət isə birindən gedir. Aralarından Omar M. Yaqi əslən fələstinlidir.

Lent.az “Bioqrafiya” rubrikasında Omar M. Yaqi haqqında məlumat verir.

- Omar M. Yaqi kimdir?

Omar M. Yaqi — kimya sahəsində tanınmış alimdir. O, retikulyar kimyanın (molekulyar şəbəkə kimyası) banilərindən biri sayılır və 2025-ci ildə kimya üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüş elm adamıdır.

- Omar M. Yaqi hansı sahədə ixtisaslaşıb?

Omar M. Yaqi hazırda Yaqi ABŞ-ın Kaliforniya Universitetinin (Berkeley) professoru olaraq fəaliyyət göstərir və metal–orqanik çərçivələr (MOÇ, ing. MOF) adlanan yeni məsaməli materialların inkişaf etdirilməsində aparıcı tədqiqatçılardandır.

- Omar M. Yaqi nə zaman və harada anadan olub?

Omar M. Yaqi 1965-ci il fevralın 9-da İordaniyanın Amman şəhərində anadan olub.

- Omar M. Yaqinin ailəsi haqqında nə bilirik?

Omar M. Yaqi fələstin əsilli, çoxuşaqlı bir qaçqın ailəsində böyüyüb.

- Omar M. Yaqinin valideynləri necə insanlar olublar?

Omar M. Yaqinin atası elmə və təhsilə önəm verən biri idi və oğlunun ali təhsil alması üçün onu 15 yaşında ikən ABŞ-a göndərməyə təşviq edib.

- Omar M. Yaqinin uşaqlıq illəri necə keçib?

Omar Yaqi uşaqlıq illərini İordaniyanın Amman şəhərində, səhra iqlimli bir mühitdə keçirib.

- Omar M. Yaqi, uşaqlığında hansı maddi və sosial çətinliklərlə üzləşib?

Ailəsi bir otaqlı evdə, elektrik enerjisi olmadan yaşayıb, içməli su isə həftədə cəmi bir neçə saat verilirdi.

- Omar M. Yaqi hansı təhsili alıb?

Omar M. Yaqi ali təhsilini iki mərhələdə tamamlayıb: 1985-ci ildə Nyu-York ştatı Albany şəhərindəki SUNY Albany universitetini bitirərək kimya üzrə bakalavr diplomu alıb, 1990-cı ildə isə İllinoys Universitetinin Urban-Şampeyn kampusunda kimya üzrə fəlsəfə doktoru (Ph.D.) dərəcəsini müdafiə edib.

- Omar M. Yaqi karyerasını harada qurub?

Yaqi elmi karyerasına ABŞ-da başlayıb.

- Omar M. Yaqi, hansı universitetlərdə çalışıb?

Omar M. Yaqi 1992–1998-ci illərdə Arizona Dövlət Universitetində kimya kafedrasında assistent-professor, 1999–2006-cı illərdə Miçiqan Universitetində professor, 2007–2012-ci illərdə isə Los-Anceles Kaliforniya Universitetində (UCLA) kimya professoru kimi fəaliyyət göstərib.

- Hazırda Omar M. Yaqi, hansı vəzifədə çalışır?

Omar M. Yaqi 2012-ci ildən etibarən Kaliforniya Universiteti, Berkeley-də kimya professoru olaraq çalışır və orada James və Neeltje Tretter adına kafedranın rəhbəridir.

- Omar M. Yaqi, başqa hansı elmi qurumlarda fəaliyyət göstərib?

Yaqi Berkeley Qlobal Elm İnstitutunun təsisçi direktoru və Kavli Enerji Nanoelmləri İnstitutunun həmsədri kimi vəzifələrdə də çalışıb.

- Omar M. Yaqi Nobel mükafatına niyə layiq görülüb?

Omar M. Yaqi metal–orqanik çərçivələr (MOÇ, ing. MOF) adlanan yeni nəsil məsaməli materialların inkişaf etdirilməsi sahəsindəki qabaqcıl elmi işlərinə görə Nobel mükafatına layiq görülüb.

- MOF materiallarının əsas xüsusiyyəti nədir?

Bu materiallar hidrogen, metan və karbon qazı kimi qazların səmərəli saxlanması və filtrasiya edilməsi üçün unikal məsaməli struktura malikdir.

- Omar M. Yaqi, bu materialların inkişafında nə kimi yeniliklər edib?

Yaqi və həmkarları 1995-ci ildə ilk MOF strukturunu sintez etməyə müvəffəq olublar və bu sahədə minlərlə yeni strukturların yaranmasına təkan veriblər.

- Omar M. Yaqi Nobel mükafatını kimlərlə birlikdə qazanıb?

Omar M. Yaqi bu nailiyyətlərinə görə yaponiyalı Susumu Kitagava və avstraliyalı Riçard Robson ilə birlikdə 2025-ci ilin kimya üzrə Nobel mükafatına layiq görülən üç laureatdan biri olub.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:163
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 09 Oktyabr 2025 20:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see389

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see361

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see306

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see285

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see281

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see274

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see263

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see256

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see255

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see240

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see230

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see228

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see225

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see222

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see220

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see216

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see215

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see211

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see211

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see202
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri