“Hələ ki, sonu görünməyən bu savaşdan qazanan Vaşinqton və Pekindir...”

“Vaşinqton Qərbin və Ukraynanın iştirakı və mənafeləri nəzərə alınmadan Moskva ilə anlaşmağa çalışır. Bunun üçün də təhlükəsizlik məsələləri deyil, iqtisadi maraqlar prioritet təşkil edir...”

Son vaxtlar bir sıra şərhçilər iddia edirlər ki, Trampın Ukraynanı Rusiya qarşısında təslimçiliyə, ərazi güzərştlərinə vadar etməyə çalışmasının səbəblərindən biri də ABŞ-ın Rusiya və Çinin ciddi hərbi-siyasi, həm də iqtisadi ittifaq yaradacağı və bunun qarşısında duruş gətirə bilməyəcəyi ilə bağlıdır. Məgər Amerikanın bütün kollektiv Qərb, yəni Avropa, həmçinin Kanada, Avstraliya, Cənubi Koreya, Yaponiya kimi ölkələrlə bütün gücünü ciddi şəkildə və bu yolla Ukraynanın da müdafiəsini təşkil edəcəyi şəkildə Rusiya-Çin ittifaqına qalib gəlməsi mümkün deyilmi?..

Mövzu ilə bağlı Moderator.az-a açıqlamasında siyasi şərhçi Əli Oruclu bunları söyləyib:

“Ukrayna -Rusiya müharibəsinin həlli ilə bağlı Qərbdə yekdil fikir yoxdur. Bir sıra dövlətlər Moskvaya güzəştə gedilməsinin vacib sayırlar. Məlum olduğu kimi, Avropa İttifaqına sanksiyaların tətbiqinə Macarıstan qarşı çıxaraq, veto hüququndan istifadə edib. Əsasən Trampın prezident seçilməsindən sonra yürütdüyü siyasət Birləşmiş Ştatlarla Qərb arasında ziddiyyətlər yaratdı. Vaşinqton Qərbin və Ukraynanın iştirakı və mənafeləri nəzərə alınmadan Moskva ilə anlaşmağa çalışır. Bunun üçün də təhlükəsizlik məsələləri deyil, iqtisadi maraqlar prioritet təşkil edir... 

Tramp yaranmış beynəlxalq vəziyyətdən Putinlə əlverişli ticari sövdələşmələrə can atır. Yaxşı da anlayır ki, Birləşmiş Ştatların dəstəyi olmadan müharibəni Ukraynanın udması elə də asan deyil. Qərb də, Ukrayna da indiki halda ABŞ-a möhtacdır. Qərb indi özünün müdafiə qabiliyyətinin qayğısına qalmaqdadır. Tramp da bu prizmadan yanaşaraq maksimum divident qazanmağı hədəfləyir. O, Rusiyanın zəngin resurslarına və geniş bazarına güzəştli giriş əldə etməyə çalışır. Çin hazırda bu imkanları ələ keçirib. Şərtləri də diqtə edən tərəf olub. Trampın 28 maddəlik təklif etdiyi sülh planı da əslində Kremlin maraqlarına uyğun hazırlanıb.  Müharibəni aparmaq üçün resurslar tükənir. Ancaq qarşıya qoyulan məqsəd və hədəflərə bu müddət ərzində nail olunmayıb. Bu, hələ ki, sonu görünməyən müharibədən qazanan Vaşinqton və Pekindir. Məsələnin əsil mahiyyəti də ondan ibarətdir ki, ABŞ qazanacağı divident və üstünlüklərə şərik qoşmaq istəmir. Bir müddət əvvəl Çin və ABŞ dövlət başçılarının görüşlərində müzakirələr ancaq iki tərəflərin mənfəətlərinə uyğun olan məsələlər ələ alındı. Ağ Ev Çinlə də ikitərəfli əməkdaşlığa üstünlük verir. Ancaq təhlükəsi ondadır ki, əgər Trampın 28 bəndlik sülh təklifi keçərsə, bu, beynəlxalq nizama neqativ təsir göstərəcək, xüsusən də Şərqi Avropadan, Qafqazlar da daxili Mərkəzi Asiyadək böyük bir coğrafiya gərginliyə rəvac vermiş olacaq...”