“Hər iki tərəf ağrılı, amma qaçılmaz güzəştlərə hazır olmalıdır“ ABŞ Dövlət katibi

"Vaşinqtonda gizli müzakirələr, Avropada qəzəb və istefaya gedən general..."

Ağrılı, amma zəruri güzəştlər lazımdır

"Azadlıq Radiosu"nun məlumatına görə, ABŞ Dövlət katibi Marko Rübio Trampın Ukrayna savaşı ilə bağıı "sülh planı"nı ilk rəsmi təsdiqləyən fiqurlardan olub. O, yazıb: "Bu kimi mürəkkəb və qanlı müharibələr ancaq real ideyalar mübadiləsi ilə bitə bilər. Hər iki tərəf ağrılı, amma qaçılmaz güzəştlərə hazır olmalıdır". Onun sözləri Ukraynada sərt reaksiya doğurub - Kiyevdə bunu "məğlubiyyətin siyasi paketləşdirilməsi" adlandıranlar olub.

"Biz bu plan barədə sonradan xəbər tutduq"

Brüsseldə əhval-ruhiyyə qarışıqdır. Almaniya xarici işlər naziri Yohann Vadepul açıq şəkildə deyib: "Biz bu barədə məlumatlandırılmamışıq və əgər həqiqətən ərazi güzəştləri nəzərdə tutulursa, bu, qəbuledilməzdir". Avropa Birliyi rəsmiləri həmçinin narahatdır ki, plan beynəlxalq hüququ zəiflədir, Rusiyanın müharibə ilə əldə etdiyi qazancları legitimləşdirir, gələcək münaqişələr üçün təhlükəli presedent yaradır.

Kelloqun istefası

Plan açıqlanandan dərhal sonra Trampın xüsusi nümayəndəsi, general-leytenant Kit Kelloq istefa verib. Onun yaxın çevrəsi "The Telegraph"-a deyib: "Kelloq hesab edirdi ki, Moskva danışıqlarda Vaşinqtonu aldadır və əsl məqsədi zaman qazanmaqdır". Bu istefa ABŞ daxilində planın vahid mövqedən doğmadığını göstərir.

 "Real diplomatiya", yoxsa "strateji səhv"?

Tramp administrasiyasının içində iki mövqenin olduğu bildirilir. Planı dəstəkləyənlər: Uitkoff, Kuşner, Vens hesab edir ki,  "müharibə bitməlidir, dünya Ukrayna üçün sonsuz pul ödəyə bilməz". Planı tənqid edənlər: Kelloq, Pentaqonun bəzi nümayəndələri qeyd edir ki, "bu, Putinə yeni hücum üçün nəfəs verir və Qərbi zəif göstərir".

Avropa ilə Vaşinqton arasında yeni çat

Planın ən təhlükəli təsiri siyasi deyil, strateji birlikdə yaranan çatdır. Avropa liderləri artıq açıq formada soruşur: "ABŞ bizsiz Avropanın təhlükəsizlik arxitekturasını dəyişməyə çalışır?". Bu sual NATO-nun gələcək zirvələri və müdafiə formatlarına təsir edə bilər.

Baş verən proseslər göstərir ki, Tramp administrasiyası müharibəni tez bitirmək üçün təzyiqə keçib, Avropa bu yanaşmanı təhlükəli hesab edir, ABŞ daxilində konsensus yoxdur, Kelloqun istefası planın ideoloji deyil, taktiki xaos üzərində qurulduğunu göstərir. Başqa sözlə, bu plan sülhdən çox siyasi zəlzələ və geosiyasi yenidənqurma üçün başlanğıc nöqtəsidir.

Moderator.az