Icma.az
close
up
RU
İki iqlim fəlakəti bir arada: LosAncelesdəki meşə yanğınları necə baş verdi?

İki iqlim fəlakəti bir arada: LosAncelesdəki meşə yanğınları necə baş verdi?

Icma.az, Qaynarinfo portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

ABŞ-ın Kaliforniya ştatı görünməmiş yanğın fırtınası ilə mübarizə apararkən, ekspertlər bu tarixi fəlakətin yaranmasına səbəb olan əsas faktorları qiymətləndirir. Aparıcı arqumentlər göstərir ki, bu yanğınlar qeyri-adi təbii şərtlərin birləşməsi ilə meydana gəlib. 

Qaynarinfo "The Guardian"a istinadən xəbər verir ki, ştatın cənubundakı Los-Anceles bölgəsində baş verən bu "cəhənnəmvari atmosfer" qasırğa səviyyəsində küləklər və quraqlıq kimi amillərin təsirindən yaranıb.

Bu cür amillər insanlığın reaksiya göstərmə imkanlarını aşan, eyni zamanda çoxsaylı tarixi hava şəraitlərinin birləşərək daha ciddi fəlakətlərə yol açdığı bir dövrün xəbərçisi ola bilər.

Yanğınlarla mübarizədə çətinliklər

ABŞ prezidenti Co Bayden vəzifəsini tərk etməyə bir neçə gün qalmış Kaliforniya ştatına və yanğınsöndürmə qüvvələrinə dəstək üçün ABŞ Müdafiə Nazirliyinin yardıma cəlb olunacağını vəd edib. Bu, dünyanın dördüncü ən böyük iqtisadiyyatı sayılan Kaliforniyanın belə yanğınların qarşısını almaqda necə çətinlik çəkdiyini nümayiş etdirir.

Palisades və Eaton yanğınları artıq 10 min hektardan çox ərazini məhv edib və hələ də tamamilə nəzarət altına alınmayıb. Los-Ancelesin hər üç ev və müəssisəsindən biri elektrik naqillərinin aşması nəticəsində baş verə biləcək yeni yanğınların qarşısını almaq üçün planlı olaraq enerji təchizatından məhrum edilib.

Palisades yanğını isə Los-Anceles tarixində ən dağıdıcı yanğınlardan biri kimi qəbul olunur. Yüzlərlə ev və tikili məhv olub, su resursları tükənib. Ərazidə yaşayan varlı sakinlər öz avtomobillərini tıxaclarda qoyaraq piyada qaçmağa məcbur olublar. Pasadenada sürətlə yayılan yanğın evakuasiyaları məşhur Rose Parade yürüş marşrutuna qədər genişləndirib.

Yanğınların iqtisadi zərəri ilkin hesablamalara görə on milyardlarla dollardır. Bu yanğınlar ABŞ tarixində ən çox maddi zərərə səbəb olan fəlakətlərdən biri ola bilər. Hətta 2018-ci ildə Kaliforniyada baş verən və Paradise şəhərini məhv edən Kamp yanğınını da geridə qoya bilər.

İqlim dəyişikliklərinin təsiri

Meteoroloq Erik Holthaus qeyd edir ki, güclü və quru küləklərin davam etməsi yeni yanğınların başlama ehtimalını artırır. Ən pis ssenari odur ki, Palisades və Eaton yanğınları nəzarətdən çıxaraq Los-Ancelesin mərkəzi hissələrinə qədər yayılsın.

Bu yanğınlar həm Los-Anceles sakinləri həm də qlobal miqyasda yeni bir dövrün - bir neçə iqlim fəlakətinin eyni vaxtda baş vermə təhlükəsinin xəbərdarlığıdır. Bu şərait insan fəaliyyəti nəticəsində atmosferdə artan istixana qazlarının iqlim böhranını daha da gücləndirməsi ilə əlaqələndirilir.

Böhran dövrü

İqlim alimlərinin illərdir xəbərdarlıq etdiyi birləşmiş iqlim fəlakətləri artıq reallığa çevrilir. Atmosferin isinməsi suyun buxarlanmasını artırır və quraqlığı daha da şiddətləndirir. Arktik buzların əriməsi isə jet axınlarının davranışını dəyişdirir və qasırğaların təsirini artırır.

2023-cü ildə Los-Anceles şəhəri tarixində ən isti yay mövsümünü yaşayıb və qışın yağış mövsümünə 2%-dən az yağıntı ilə daxil olub. Bu, meşələrdə və kolluqlarda yanğın üçün kifayət qədər yanacaq yaradıb.

Kaliforniyanın hazırda mübarizə apardığı tarixi Santa Ana küləkləri 161 km/saat sürətlə əsməkdədir. Yanğınsöndürənlər üçün belə ekstremal şərtlərdə mübarizə daha da çətinləşib.

Gələcək fəlakətlərin riskləri

Yağış mövsümü başladıqda isə Palisades və Eaton yanğınlarının yaratdığı yanmış sahələrdə torpaq sürüşməsi və sel təhlükəsi daha böyük fəlakətlərə səbəb ola bilər. Bu vəziyyət, iqlim dəyişikliklərinin qarşısının alınmaması halında daha geniş miqyaslı fəlakətlərin baş verəcəyini göstərir.

Aydın

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:199
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 10 Yanvar 2025 16:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see397

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see381

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see314

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see296

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see293

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see284

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see271

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see265

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see264

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see251

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see235

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see234

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see229

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see228

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see227

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see224

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see221

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see215

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see215

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri