İranda dollar bahalaşdı: Azərbaycan manatı ilə bağlı VACİB PROQNOZ KONKRET

İranda son günlər dolların məzənnəsi kəskin yüksələrək rekord həddə çatıb. Məlumata görə, Tehran Birjasında 1 ABŞ dolları 101 550 tümənə mübadilə olunur. Bu artım qonşu ölkələrdə də maraq doğurur: görəsən, İran bazarındakı valyuta böhranı Azərbaycan manatına təzyiq yarada bilərmi?

Mövzu ilə bağlı KONKRET.az-a danışan Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli bildirib ki, İranla bağlı proseslər Azərbaycan valyutasına birbaşa təsir göstərmir:

“Azərbaycanda manat sərbəst bazar valyutası deyil, Mərkəzi Bank tərəfindən məhdud şəkildə idarə olunan sabit məzənnə rejimindədir. ABŞ dolları qarşısında rəsmi məzənnə 1.70 manatdır və uzun müddətdir dəyişməyib. Bu səbəbdən, qonşu ölkələrin valyuta şokları manatın məzənnəsinə təsir etmir”.

Ekspertin sözlərinə görə, rialın dəyərdən düşməsi daha çox İran daxilində iqtisadi və siyasi gərginliyi artırır:

“ABŞ sanksiyaları, neft gəlirlərinə çıxışın məhdudluğu, inflyasiya və siyasi qeyri-sabitlik rialın dəyərsizləşməsini sürətləndirir. Bu, lokal problemdir və əsasən İran vətəndaşlarının alıcılıq qabiliyyətini zəiflədir”.

Nəsirli əlavə edib ki, proses yalnız sərhəd ticarəti və turizm sahəsində müəyyən dəyişikliklərə səbəb ola bilər:

“İrandan Azərbaycana qeyri-rəsmi idxal ucuzlaşır, amma bu, daxili bazara ciddi təsir etmir. Eyni zamanda, iranlı turistlər Azərbaycanda daha baha alış-veriş edəcəklər. Bu, müəyyən qədər ölkə üçün əlavə gəlir deməkdir”.

Ekspert hesab edir ki, qısamüddətli dövrdə manat üçün risk yoxdur:

“Regionda valyuta təzyiqləri ictimai rəydə suallar yaratsa da, Mərkəzi Bankın kifayət qədər valyuta ehtiyatı var. Manatın sabit qalması üçün əsas amil , neft gəlirləri və ehtiyatlardır. Yalnız neftin qiyməti kəskin ucuzlaşsa və dollar qlobal güclənsə, o halda manat təzyiq altında qala bilər. Amma bu, İrandakı məzənnə böhranı ilə bağlı deyil”.

Beləliklə, İranda dolların 101 550 tümənə yüksəlməsi Azərbaycanın manatına birbaşa təzyiq göstərmir. Sadəcə, sərhəd ticarəti və turizm sahəsində müəyyən dəyişikliklər mümkündür.

Aynurə İsmayıl

KONKRET.az