Icma.az
close
up
RU
Menu

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

İranda “Qarabağ planı” işə düşdü: Türklərlə kürdləri buna görə toqquşdururlar...

İranda “Qarabağ planı” işə düşdü: Türklərlə kürdləri buna görə toqquşdururlar...

GlobalInfo saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

İrandakı molla rejiminin Güney azərbaycanlılara qarşı etnik diskriminasiya siyasəti ildən-ilə artır. Ana dilində təhsilin olmaması, assimilyasiya, siyasi repressiya, sosial iqtisadi vəziyyətin pis olması, Güney Azərbaycanda sənayenin inkişafında maneələrin yaradılması bunu sübut edir.

Əslində yuxarıda qeyd etdiyim problemlər bu və ya başqa formada Güney üçün təhlükəli tendensiyadır. Lakin bütün bunlarla yetinməyən rejim SSRİ-nin məşhur planına da əl atır. Söhbət qonşu xalqları ərazi əsaslı qarşı-qarşıya qoyub etnik ədavət yaratmaqdan gedir.

Məlum olduğu kimi, SSRİ 70 il ərzində 15 respublikanın siyasi sərhədlərini məqsədyönlü şəkildə qeyri-adekvat tərtib etdi. Cənubi Qafqaz, Mərkəzi Asiya regionlarında dünyanın heç bir regionunda olmayan anklav və eksklavlar yaradıldı. Bu da azmış kimi, Qarabağın dağlıq hissəsinə erməniləri kütləvi şəkildə yerləşdirilərək gələcək perspektivdə münaqişələrin yaranması üçün baza formalaşdırdı. Hətta SSRİ-nin məşhur “Qızıl Kürdüstan” layihəsi də olacaqdı, amma xoşbəxtlikdən bu plan baş tutmadı.

İran bu gün eyni siyasəti Güney Azərbaycanda, başqa cür desək, Qərbi Azərbaycan əyalətində edir. Rejim 10 ildən artıqdır ki, Qərbi Azərbaycan əyalətini kürdləşdirməyə çalışır. Düzdür, regionda kürdlər yaşayıb, lakin sayları indiki kimi olmayıb. Yəni Güney Azərbaycan türklərinin sayı hər zaman kürdlərdən çox olub. Molla rejimi əyalətinin İraqla sərhəd olmasından da istifadə edərək bölgəni kürdləşdirməyə çalışır. Vəziyyət o həddə çatıb ki, martın 18-də kürdlər şənlik tədbirlərini siyasi mitinqə çevirərək, Azərbaycan torpaqlarına, o cümlədən Urmiyaya torpaq iddiaları irəli sürüblər. Öz milli geyimlərində mərasimə qoşulan çox sayda mühacir kürd və başqa şəhərlərdən Urmiyaya gətirilən qonaqlar “Urmiya Kürdüstandır” şüarları səsləndirib, bir neçə yerdə İraq Kürdüstanının bayraqlarını qaldırıblar.

Gözlənildiyi kimi, Güney Azərbaycan türkləri də Qərbi Azərbaycan əyalətinin mərkəzi Urmiya şəhərində izdihamlı etiraz aksiyası keçirilib. Urmiyanın mərkəzi küçələrinə axışan on minlərlə azərbaycanlı kürdlərin Qərbi Azərbaycan əyalətinə qarşı torpaq iddialarına etiraz ediblər. “Azərbaycan oyaqdı, kürdlər bizə qonaqdı”, “Azərbaycan var olsun, istəməyən kor olsun!”, “Urmiya türkündü, türkün olacaq”, Azərbaycan yatmayıb, kürdə torpaq satmayıb”, “Azərbaycan yurdumuz, Urmiya boz qurdumuz” və başqa bu kimi şüarlar səsləndirilib.

Əslində Güney azərbaycanlılar son illərdə tez-tez rejimə qarşı aksiyalar keçirir, səslərini sivil formada çatdırmaq istəyir. Lakin hazırda vəziyyət göründüyü kimi bəsit deyil. İran açıq-aşkar SSRİ-nin ermənilər və azərbaycanlılara etdiyi kimi kürdlər ilə Güney Azərbaycan türkləri arasında ərazi əsaslı etnik qarşıdurma yaratmaq istəyir. Baş verən hadisələrdən bu qənaətə gəlmək olar ki, plan uğurla icra edilir.

Əslində ən az Güney azərbaycanlılar kimi kürdlər də İranı narahat edən etnik qrupdur. Hər iki etnik qrupun yaxın tarixdə dövlət qurmaq cəhdi olub. Çox bilinməsə də İranda ötən əsrdə qısa müddətdə olan kürdlər dövlət qura bilib. Onu da deyim ki, kürdlər ilə Güney azərbaycanlılar bir çox məsələdə ortaq hərəkət edib. Rejim gələcəkdə belə bir şeyin olmaması üçün bu planı aktivləşdirir – hər iki xalqı üz-üzə qoymağa çalışır.

Nəticə etibarilə Urmiya və ətraf ərazilərdə baş verən aksiyalar hələlik müvəqqəti olsa da yaxın gələcəkdə kürdlər ilə Güney Azərbaycan türkləri arasında etnik qarşıdurmaların olma ehtimalından xəbər verir.


Turan Rzayev
Globalinfo.az-ın siyasət yazarı

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:264
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 24 Mart 2025 12:36 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see336

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see328

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see325

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see315

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see276

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see265

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see262

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see258

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see253

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see250

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see228

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see227

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see219

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see213

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see210

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see208

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see195

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see193

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see185

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see182
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri