İranda siyasi gərginlik daha da artacaq ŞƏRH

Məsud Pezeşkianın istefası qəbul edilərsə, baş verəcəkləri ali dini lider gözəl bilir

İranda siyasi gərginlik yaşanır. Vəzifəli şəxslərin istefası və impiçmentlər, eyni zamanda, ictimai narazılığın artması dövlət sistemindəki dərin çatları üzə çıxarır. Xüsusən də fevral ayında İslam İnqilabının 46-cı ildönümü zamanı Tehranda və digər iri şəhərlərdə keçirilən genişmiqyaslı etirazla, hökumət qüvvələrinin bu aksiyalara qarşı sərt müdaxiləsi cəmiyyətdə gərginliyin pik həddə çatdığını göstərir.

İqtisadi çətinliklər, siyasi böhran və güc mübarizəsi İranın gələcək taleyinə dair sualları daha da artırır. Məsud Pezeşkian hökuməti artıq ciddi təzyiqlərlə üzləşir, sərt xətt tərəfdarlarının üstünlük təşkil etdiyi reformist fiqurları bir-bir oyundan kənarlaşdırır. Hakimiyyət isə bu etirazları və daxili qarşıdurmaları güc yolu ilə yatırmağa çalışsa da, xalqın davamlı narazılığı və siyasi səhnədə baş verən dəyişikliklər ölkədə yeni bir dönəmin başlanğıcını qaçılmaz edir.

Qeyd edək ki, İranın vitse-prezidenti, tanınmış reformist Məhəmməd Cavad Zərifin istefası, iqtisadiyyat naziri Abdolnaser Hemmətinin impiçmenti, həmçinin Tehran Ali Məhkəməsində iki yüksək rütbəli hakimin müəmmalı şəkildə qətlə yetirilməsi daxili böhranın nə qədər ciddi olduğunu göstərir.

Ali Məhkəmədə baş verən qətl hadisəsi hakimiyyət daxilində parçalanmanı açıq şəkildə ortaya qoyur. Siyasi məhbusların ağır cəzalandırılmasında rolu olan hakimlərdən Əli Razinin və Məhəmməd Moqisehin bir məhkəmə işçisi tərəfindən güllələnməsi və qatilin dərhal intihar etməsi bunun təsadüfi hadisə olmadığını söyləməyə əsas verir. Bəzi siyasi müşahidəçilər bunu hakimiyyətdəki daxili çəkişmələrin və güc uğrunda aparılan mübarizənin nəticəsi kimi qiymətləndirir.

Maraqlıdır, impiçment və istefaların arxasında nələr dayanır?

İranda yaranmış son durumu siyasi gərginlik kimi qiymətləndirən Milli Cəbhə Partiyasının başqan müavini, siyasi şərhçi Tural İrfanın “Sherg.az"a açıqlamasına görə,  bu gərginlik radikal və mühafizəkar qruplarla prezidentin başçılıq etdiyi islahatçı tərəflər arasındadır: