İranla bağlı tarixi proqnoz: Böyük plan pozuldu Türkiyə detalı

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunun son çıxışlarının birində səsləndirdiyi fikirlər müzakirələrə səbəb olub. O, bir il öncə Yaxın Şərqin dəyişəcəyi ilə bağlı proqnozunun doğru çıxdığını vurğulayıb. Netanyahu Livan və Suriyanı misal göstərərək iki ölkə də də heç nəyin əvvəlki kimi olmadığını deyib. Baş nazir İranın da adını çəkərək bu ölkələrin İsrailin gücünü hiss etdiyini bildirib. 

Ekspertlərin fikrincə, Yaxın Şərqin geosiyasi mənzərəsi köklü şəkildə dəyişib və dəyişməkdə davam edəcək. Xüsusilə, Suriyada Bəşər Əsədin devrilməsi İranın İsrail sərhədlərinə uzanan qollarını kəsdi.

Globalinfo.az-a danışan politoloq Zeynal Əmrəliyev deyib ki, Benyamin Netanyahu hər zaman Yaxın Şərq siyasəti ilə bağlı sərt xəttin tərəfdarı olub:

“Doğrudur, zamanında bu sərtlik onun başına bəla da oldu, Likud Partiyasının parçalanması ilə nəticələndi. İsrailin keçmiş Baş naziri Ariel Şaron və siyasətçi Ehurd Olmert baş verənlərdə Netanyahunu ittiham edirdilər. Ancaq son bir ildə regionda yaşanan hadisələrə baxdıqca biz mühüm dəyişiklərin olduğunu görürük.

HƏMAS-a vurulan ağır zərbələr, təşkilatın rəhbərləri İsmayıl Haniyə və Yəhya Sinvarın ard-arda öldürülməsi, “Hizbullah” lideri Həsən Nəsrullahın və qruplaşmanın hərbi kanadının rəhbərliyinin sıradan çıxarılması və ümumilikdə Qəzzada uzun müddətdir davam edən dəhşətli əməliyyat buna nümunədir. Ancaq İsrail bir çox istəyinə çatmadı. Düzdür, İrana və proksi qüvvələrinə çox sarsıdıcı zərbələr endirə bildi, lakin Suriyada hazırlıqsız yaxalandı”.

Zeynal Əmrəliyev

Ekspertin sözlərinə görə, Rusiyanın gözlənilməz halda kənara çəkilməsi bütün planlar alt-üst etdi, İran da kənara çəkildi və İsrail Türkiyə ilə qarşı qarşıya gəldi:

“İndi İsrailin PKK uzantılarından tutunmaqdan başqa çarəsi qalmayıb. ABŞ-da yeni prezident Donald Trampın admistirasiyası fəaliyyətə başladıqdan sonra çalışacaqlar ki, onlarla birlikdə prosses yürütsünlər. Düşünürəm ki, Təl-Əviv Tehranla bağlı istəyinə də nail ola bilmədi. ABŞ-ı İran əleyhinə savaşa cəlb etməyi bacarmadı, həmçinin hədəfində olan SEPAH rəhbərlikləri və Tehranın nüvə sənayesinə zərbələr endirə bilmədi.

İsrailin qalibiyyəti ancaq lokal vəziyyətlə çərçivələndi.  Netenyahu hökuməti qarşıya qoyduğu böyük hədəflərə nail olmağı bacarmadı. Trampın dövründə də müəyyən addımlar atıla bilər. Ancaq ABŞ bu müddətdə İsraildən daha çox güzəşt tələb edəcək”.

Turan Rzayev
Globalinfo.az