Icma.az
close
up
RU
Kanadalı alimlər yeni tirannozavr növü aşkar ediblər

Kanadalı alimlər yeni tirannozavr növü aşkar ediblər

Icma.az bildirir, Azertag saytına əsaslanaraq.

Bakı, 14 iyun, AZƏRTAC

Paleontoloqlar “Tyrannosaurus rex” növü ilə qohum olan yeni dinozavr növü kəşf ediblər.

AZƏRTAC ABC telekanalına istinadla xəbər verir ki, mütəxəssislər Monqolustanın Qobi səhrasında 1970-ci illərdə tapılmış iki dinozavr skeleti üzərində yenidən analiz aparıblar. Kalqari Universitetinin Təbiət Elmləri fakültəsinin dosenti Darla Zelenitskinin sözlərinə görə, bu qalıqlar əvvəllər ət yeyən “elektrozavr” adlı dinozavr növünə aid hesab olunurdu.

Sümüklər üzərində aparılmış ətraflı tədqiqat nəticəsində alimlər müəyyən ediblər ki, söhbət tamamilə yeni bir cins və növdən, yəni “Khankhuuluu mongoliensis” adlı dinozavrdan gedir. Bu, iri ayı ölçüsündə olan orta boylu bir yırtıcıdır. Onun kəllə sümüyünün uzunluğu 70 sm, bud sümüyünün uzunluğu isə 67 sm təşkil edir. Araşdırmalar göstərib ki, bu növ tirannozavroidlərə, yəni “Tyrannosaurus rex”in də daxil olduğu ailəyə aiddir. Hətta onların ən mühüm nümayəndələrindən biri sayılır.

Tanınmış tiranozavr reks təqribən 66 milyon il əvvəl baş vermiş kütləvi nəsli kəsilməyə qədər 2 milyon il ərzində Yer kürəsinin dominant yırtıcısı olub. Lakin alimləri uzun müddətdir bir sual düşündürürdü: bu nəhəng yırtıcılar necə tədricən daha kiçik əcdadlardan təkamül edib? Elmi cəhətdən bu prosesi izah edəcək orta ölçülü “boşluq” çatışmırdı. “Khankhuuluu mongoliensis” məhz bu boşluğu doldurur və tirannozavrların təkamül ağacına mühüm əlavələr edir.

Yeni növ dinozavr həm iri tirannozavroidlərlə, həm də onların daha kiçik əcdadları ilə ümumi cəhətlərə malikdir. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, bu dinozavrlar təxminən 90 milyon il əvvəl digər qruplardan ayrılıb. Onlar bu növü “orta ölçülü ideal keçid forması” kimi xarakterizə edirlər. Gənc tirannozavrlara bənzər cizgiləri var: nisbətən incə bədən quruluşu və daha uzun ön ətraflar. Bu xüsusiyyətlər ona bir qədər yöndəmsiz görkəm verir.

Morfoloji xüsusiyyətlərə və qalıqların coğrafi yayılmasına əsaslanan alimlər belə nəticəyə gəliblər ki, “Khankhuuluu mongoliensis” kimi orta ölçülü dinozavrlar əvvəlcə Asiyada yaranıb və buradan Şimali Amerikaya yayılıblar. Orada onlar tədricən tiranozavr reks kimi iri yırtıcılara çevrilib, daha sonra isə yenidən Asiyaya qayıdaraq yeni təkamül qolları formalaşdırıblar.

“Bu növ daha kiçik tirannozavrlardan tiranozavr reks kimi nəhəng yırtıcılara keçidi izah edən həmin “boşluqdur””, – deyə Darla Zelenitski bildirib. Yeni tapıntı tirannozavrların təkamülünü daha dərindən anlamağa imkan verir və onların mənşəyi ilə bağlı suallara cavab gətirir.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:283
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 14 İyun 2025 05:38 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see396

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see383

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see377

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see374

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see354

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see353

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see335

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see335

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see315

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see313

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see308

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see297

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see267

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see229

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see222

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see220

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see209

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see207

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see207

Dərmanlar da icbari tibbi sığortaya daxil edilir Kimlər faydalanacaq?

20 Noyabr 2026 22:21see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri