Kvant kompüterləri üçün super effektiv gücləndirici yaradılıb...

İsveçin Çalmers Texnologiya Universitetinin tədqiqatçıları mövcud analoqlardan 10 dəfə az enerji sərf etməklə, kubitlərdən - kvant bitlərindən siqnalları gücləndirə bilən innovativ mikrodalğalı gücləndirici hazırlayıblar.

Bu kəşf daha güclü və genişləndirilə bilən kvant kompüterlərinin yaradılması istiqamətində əsas addım ola bilər.

SİA-nın məlumatına görə, bununla bağlı yazı IEEE Transactions on Microwave Theory and Techniques (IEE) jurnalında dərc olunub.

Qubitlər, adi bitlərdən fərqli olaraq, eyni anda həm 0, həm də 1 vəziyyətdə ola bilər - bu xüsusiyyət superpozisiya adlanır. Məhz bu, kvant kompüterlərinə paralel olaraq böyük həcmdə verilənləri emal etməyə imkan verir. Lakin qubitlərin özləri son dərəcə həssas strukturlardır: hər hansı bir xarici təsir, o cümlədən istilik onların kvant vəziyyətini məhv edə bilər (bu, dekoherens adlanır).

Qubitlərdən məlumat oxumaq üçün çox həssas gücləndiricilər tələb olunur. Amma onlar həm də sistemdə əsas istilik mənbəyidirlər. Buna görə də, həssaslığı qoruyarkən enerji istehlakını azaltmaq kritik bir vəzifədir. İsveç alimləri tərəfindən yaradılan yeni cihaz daimi işləmir, ancaq məlumatın qubitdən oxunması lazım olduqda işə salınır.

Bu “nəbz rejimi” sayəsində isitmə azalır və kvant kompüteri özü daha stabil işləyir.

Gücləndirici cəmi 35 nanosaniyə ərzində cavab verir və onu sürətli kvant impulslarını oxumaq üçün ideal edir. Bu, tədqiqatçılar gücləndiricinin "ağıllı" işə salınması üçün alqoritm yaratdıqları genetik proqramlaşdırmanın istifadəsi ilə mümkün olmuşdur.

Tədqiqatçıların fikrincə, yeni gücləndirici hətta kubitlərin sayı yüzlərlə və minlərlə olan böyük kvant sistemləri ilə işləyərkən kifayət edəcək.

Beləliklə, inkişaf kvant texnologiyalarının gələcək inkişafında mühüm rol oynaya bilər.

Nazlı Almuradova