Icma.az
close
up
RU
Madurodan sonra Venesuela: müdaxilə reallığı və yeni güc balansı

Madurodan sonra Venesuela: müdaxilə reallığı və yeni güc balansı

Icma.az, Bakivaxti saytına istinadən bildirir.

Venesuelada baş verən son hadisələr ABŞ-Venesuela qarşıdurmasının artıq siyasi ritorika və təzyiq mərhələsindən çıxaraq faktiki nəticə mərhələsinə keçdiyini göstərir.

Nicolas Maduronun ələ keçirilməsi və hakimiyyətdən uzaqlaşdırılması ilə Karakasda uzun illər davam edən siyasi status-kvo dağıldı. Bu hadisə təkcə bir liderin devrilməsi deyil, eyni zamanda Latın Amerikasında dövlət suverenliyinə yanaşmanın köklü şəkildə dəyişdiyini göstərən simvolik məqamdır. ABŞ bu addımla açıq şəkildə nümayiş etdirdi ki, Venesuela məsələsi artıq danışıqlar və dolayı təsir alətləri ilə deyil, birbaşa idarəetmə və nəzarət mexanizmləri ilə həll ediləcək.

Hadisələrin gedişi göstərir ki, Maduronun devrilməsi spontan daxili üsyanın nəticəsi yox, uzun müddət hazırlanan və koordinasiya olunan beynəlxalq ssenarinin yekun mərhələsi olub. ABŞ prezidenti Donald Trampın Venesuela ilə bağlı açıqlamalarında “keçid dövrü”, “idarəetmənin bərpası” və “neft axınının normallaşdırılması” kimi ifadələrin işlədilməsi, Vaşinqtonun artıq özünü bu ölkədə proseslərin əsas tənzimləyicisi kimi gördüyünü açıq şəkildə ortaya qoyur. Burada diqqətçəkən məqam ondan ibarətdir ki, ABŞ bu müdaxiləni nə gizlədir, nə də əvvəlki kimi humanitar və ya hüquqi pərdəyə bürüməyə çalışır. Əksinə, Monro doktrinasına açıq istinadla Venesuelanın “bizim regionumuz” olduğu mesajı verilir.

Maduronun devrilməsi ilə paralel olaraq Venesuelanın enerji sektoruna dair səsləndirilən tələblər hadisələrin əsl mahiyyətini daha da aydınlaşdırır. ABŞ-ın Venesueladakı bütün enerji obyektlərinə tam giriş istəyi, neft hasilatının beynəlxalq bazara sərbəst çıxarılmasının ABŞ maraqları çərçivəsində tənzimlənəcəyi barədə açıqlamalar göstərir ki, əsas hədəf siyasi dəyişiklikdən daha çox iqtisadi nəzarətdir. Neftlə yanaşı litium və nadir torpaq elementləri kimi strateji resursların da bu prosesin mərkəzində dayanması Venesuelanı qlobal güc rəqabətinin kritik nöqtəsinə çevirir.

Venesuela daxilində formalaşan yeni siyasi mənzərə isə hələlik qeyri-müəyyəndir. Keçid administrasiyası adı altında irəli sürülən modellər formal olaraq seçkilər və sabitlik vəd etsə də, real güc balansı ölkə daxilində deyil, xaricdə formalaşır. Delcy Rodriguezin açıqlamalarında səslənən sülh, dialoq və əməkdaşlıq çağırışları daha çox beynəlxalq legitimlik qazanmaq məqsədi daşıyır. Çünki, Maduronun devrilməsindən sonra Venesuela rəhbərliyinin manevr imkanları xeyli daralıb və əsas qərarlar Karakasdan kənarda qəbul olunur.

Bu prosesin regional nəticələri də son dərəcə ciddi olacaq. Latın Amerikası ölkələri üçün Venesuela presedenti açıq mesajdır: ABŞ-a qarşı uzunmüddətli siyasi müqavimət ya daxildən, ya da birbaşa müdaxilə yolu ilə sona çatdırıla bilər. Bu isə regionda təhlükəsizlik anlayışını kökündən dəyişir və bir çox dövlətləri ya Vaşinqtonla daha sıx koordinasiyaya, ya da alternativ güc mərkəzləri ilə daha riskli yaxınlaşmalara sövq edə bilər.

Nəticə etibarilə, Maduronun devrilməsi ABŞ-Venesuela qarşıdurmasının sonu deyil, əksinə yeni mərhələsinin başlanğıcıdır. Bu mərhələ artıq ideoloji mübahisələrdən çox, resursların bölüşdürülməsi, siyasi loyallığın formalaşdırılması və Qərb yarımkürəsində güc balansının yenidən qurulması ilə xarakterizə olunur. Venesuela isə bu böyük geosiyasi oyunda öz taleyini müəyyənləşdirmək imkanını xeyli dərəcədə itirmiş vəziyyətdədir.

Züriyə Qarayeva

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:189
embedMənbə:https://bakivaxti.az
archiveBu xəbər 05 Yanvar 2026 15:28 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see293

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see282

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see279

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see274

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see274

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see269

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see260

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see259

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see253

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see252

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see234

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see229

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see228

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see228

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see225

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see222

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see217

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see216

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see213

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see210
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri