“MİQ imtahanlarında ciddi hərc mərclik var” “Bu səlahiyyət nazirlikdən alınmalıdır”

"Məktəblərimizi müəllimlə təmin edə bilirikmi? Müraciət edənlərin çoxu şəhər məktəblərini seçir. Çünki repetitorluqla məşğul olmaq istəyirlər”.

Bu sözləri "Yeni Sabah"a təhsil ekspert Elşən Qafarov deyib.

Onun sözlərinə görə Müəllimlərin İşə qəbulu üzrə İmtahanları (MİQ) birinci növbədə şəffaf keçirilməlidir: Dördpendirli pizza

“MİQ müsabiqəsi 2011-ci ildən mərkəzləşdirilmiş qaydada həyata keçirilir. Bu müsabiqə həmişə diqqət mərkəzində olub. 2017-ci ildən bu yana edilmiş dəyişikliklərdən biri bu idi ki, hazırda işləyən müəllimlər də yenidən MİQ-də iştirak etsin. Orta hesabla ildə 60 min, hətta 70 min müraciət. Amma Elm və Təhsil Nazirliyi bu məlumatı vermir ki, MİQ-ə sənəd verən müəllimlərdən neçə nəfəri hazırda işləyən müəllimlərdir, neçə nəfəri yeni gələn.

Müsabiqəyə sənəd verənlərin sayının çox göstərilməsi daha maraqlıdır. Hazırda imtahan verən 60-70 min nəfərin böyük bir hissəsi işləyən müəllimlərdir. Bu məsələnin bir tərəfi. Digər tərəfdən, son vaxtlar elə bil il yoxdur ki, MİQ-də bir problem yaranmasın, yaxud dəyişiklik olmasın.

Müəllimlərin İşə Qəbulu qaydalarına son düzəliş 2023-cü ildə olub. MİQ imtahanları ilk növbədə şəffaf keçirilməlidir. Bu müsabiqədə ən böyük problem ondan ibarətdir ki, peqadoji sahədə kadr hazırlayan ali təhsil müəssisələrində keçilən proqramlarla MİQ-dəki proqram eyni deyil.

Digər mühüm məsələ: məktəblərimizi müəllimlə təmin edə bilirikmi? Müraciət edənlərin sayı çoxdur. Müraciət edənlərin çoxu şəhər məktəblərini seçir. Çünki repetitorluqla məşğul olmaq istəyirlər. Reallıq ondan ibarətdir ki, məktəblərimizdə hələ də müəllim təmanatı problemi qalmaqdadır. Xüsusən, rayonlarda dərs saatı az olan fənlər üzrə müəlim çatışmır. Nazirlik həmin dərsləri ümumiyyətlə vakansiyadan çıxarıb və nəticə etibarı ilə, təhsil alanların hüquqları pozulub. 

Ekspert vurğulayıb ki, Elm və Təhsil Nazirliyinin struktur bölmələrində ciddi hərc-mərclik var:

"Son illərdə nazirliyin işinin sadəcə imtahan keçirməkdən ibarət olduğunu görürük. İl ərzində 300-ə yaxın imtahan keçirilir. Biz, ekspertlər təklif edirik ki, bütün imtahanlar Elm və Təhsil Nazirliyindən, Təhsil İnstitutundan, Məktəbəqədər və Ümumitəhsil üzrə Dövlət Agentliyindən (MÜTDA) alınsın və Dövlət İmtahan Mərkəzinə verilsin.

Təsəvvür edin problem nə qədər böyükdür ki, Lənkəran-Astara Regional Təhsil İdarəsinin müdirinin özünün SİM adlı sosial platforması var. Bir neçə ay öncə bu platformada təxminən 300-ə yaxın insana müəyyən təlim keçiblər. İndi həmin müdir elan edib ki, kim mənim şəxsi sosial platformamda iştirak edibsə, regionun direktor müavinləri imtahanına onlar qoşula bilər. Bilirsiniz bu nə deməkdir?! Ölkə təhsilində, imtahan prosesində o qədər hərc-mərclik var, insanlar artıq buna təəccüblənmir! 

Bu gün hamı imtahan keçirmək istəyir və kim də necə istəyir elə də keçirir. Bu belə olmalı deyil. Bu işdə şəxsi maraqlar var. Elə bir imtahan yoxdur ki, orada ciddi nöqsanlar baş verməsin. Yeganə çıxış yolu imtahan keçirmək səlahiyyətini Elm və Təhsil Nazirliyi və onun struktur bölmələrindən almaqdır. Bunu etməyənə kimi istər MİQ, istər sertifikasiya, istərsə də digər sahələrdə gülünc, izahsız qaydalar, məntiqsiz hallar görəcəyik”.

Nazim Hacıyev