Müasir Avropanın əsas siniri...

...Vladimir Pastuxov, rusiyalı politoloq, publisist və hüquqşünasdır. O, Rusiyanın Ukraynaya hücumundan bəri daha çox bu mövzuda yazılarla çıxış edir.

“Telegram”da yer alan bu yazı da onun bu mövzuda yazdığı son yazılardan biridir.

SİA həmin yazını bəzi istisnalarla diqqətinizə çatdırır.

...Məncə, Avropanın Ukraynaya dəstəyi siyasi cəhətdən fürsətçi deyil və əsas Avropa dövlətlərində hakimiyyət dəyişikliyi özlüyündə Putinin işini asanlaşdırmayacaq.

Bu, hazırda əsas Avropa dövlətlərini idarə edən Avropanın əsas siyasi paradiqmasında fundamental dəyişiklik tələb edəcək.

Avropanın Putinlə "köhnə yaxşı 19-cu əsr" ruhunda "imperiya" kompromisinə girməkdən imtina etməsi şıltaqlıq, sırf mənəvi və siyasi imperativ deyil, 21-ci əsrdə Avropanın inkişafı üçün ümumi strategiya kimi ciddi Avropa inteqrasiyasına geosiyasi vurğunun birbaşa və görünən qaçılmaz nəticəsidir.

Görünür, Avropanın Putinin təklif etdiyi Ukraynanın qanuni bölünməsi planını qəti şəkildə rədd etməsi, Tramp tərəfindən müharibənin sona çatması üçün yeganə şərt və metod kimi, mahiyyət etibarilə, müasir Avropa siyasətinin əsas siniri kimi "an" adlandırıla bilən şeylə bağlıdır.

"Xarici oyunçuların" (Putinin Rusiyası və ya Trampın Amerikası olsun) təzyiqi altında Ukraynanın bölünməsinin leqallaşdırılması avropalılar tərəfindən sadəcə tarixən bağlı olan Avropa dövlətlərinin amorf aqlomerasiyasından keyfiyyətcə yeni və ən əsası, həyat qabiliyyətli geosiyasi aktyor yaratmaq səylərinə xələl gətirən kimi qəbul edilir.

Dmitri Medvedev "Avropa onurğasızları" haqqında yazarkən məsələnin mahiyyətinə toxunur: "onurğasızların" çarəsiz şəkildə "onurğasızlar" olmaq istəməsi və bunun üçün Avropanın hazırda çarəsiz şəkildə mübarizə apardığı qaydalar və prinsiplərin ekzoskeletinə ehtiyac duyması faktının özüdür.

Və məhz buna görə Putin və Medvedev Trampla asanlıqla uğur qazandıqları kimi Avropa ilə də uğursuzluğa düçar olurlar.

Ukraynaya formal dəstək adətən daha sadə, daha praqmatik mülahizələrlə izah olunsa da ("Ukrayna onu dayandırmasa, heç kim dayandırmayacaq"), əslində Rusiya-ABŞ birgə planına müqavimət məhz avropalıların uzunmüddətli gələcəyinə dair kollektiv vizyonlarına əsaslanan ideoloji "ikinci dərəcəli amillər"lə əlaqəli olduğu üçün bu qədər qətiyyətli və təsirli olduğunu sübut etdi.

...Ukraynaya dəstək məsələsində sol, sağ və ya mərkəz arasındakı bölgü, avro-optimistlər və avroskeptiklər (və ya, sərbəst şəkildə desək, Avropa federalistləri və konfederalistləri) arasındakı bölgüdən daha az əhəmiyyətlidir. Əgər "federalistlərin", yəni mövcud inteqrasiya növünün tərəfdarlarının dominantlığı davam edərsə, onda Avropanın siyasi mövqeyində Aİ ilə Rusiya arasında "təsir zonalarının" leqallaşdırılmasından imtina etmək istiqamətində könüllü dəyişiklik ehtimalı, Rusiyanın xəyallarında Ukrayna tərəfindən ərazi güzəştlərinin leqallaşdırılmasını əhatə edə bilər,.. ehtimal ki, mümkün deyil.

Yalnız fundamental paradiqma dəyişikliyi və daha çevik və daha az sərt inteqrasiya konsepsiyasına doğru keçid Avropanın bu ideyaya münasibətini dəyişə bilər.

Bu, həm də dolayı yolla Trampın Putinlə eyni düşərgədə ("səhv tərəfdə") qalmasını izah edir.

Əgər Baydenin dövründə vahid və inteqrasiya olunmuş Avropa Amerika tərəfindən Amerika maraqlarına uyğun bir reallıq kimi qəbul edilirdisə, Trampın dövründə bunun əksi baş verib: Amerika indi özünü müstəqil bir qurum kimi görən Avropanı köməkdən daha çox çətinlik hesab edir.

Və burada Tramp administrasiyasının maraqları obyektiv olaraq Kremlin maraqları ilə üst-üstə düşür.

Beləliklə, bəlkə də Putin və Tramp arasındakı şəxsi rəğbət düşündüyümüzdən daha az əhəmiyyətlidir.

Əli Babayev