Icma.az
close
up
RU
Ovçu yığıcıların qədim DNT si uzunömürlülüyün sirrini açdı

Ovçu yığıcıların qədim DNT si uzunömürlülüyün sirrini açdı

Oxumeni.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Ovçu-yığıcıların qədim DNT-si uzunömürlülüyün sirrini açdı

Ovçu-yığıcı əcdadlarımız müxtəlif irs qoyub getmişlər. Bu, yeməyi bişirmək üçün od əldə etmək bacarığı, həmçinin daş alətlər kimi ilkin sağ qalma texnologiyalarıdır. Ola bilsin ki, onlar bizə uzunömürlülüyün sirrini də bəxş etmişlər.

Bu qənaətə uzunömürlü insanları tədqiq edən genetiklər gəliblər. Onların tədqiqatının nəticələri “GeroScience” jurnalında dərc olunub. Tədqiqat göstərib ki, 100 yaşlı italyanlarda Qərbi Avropa ovçu-yığıcılarından (WHG) olan genetik materialın payı ümumi əhali ilə müqayisədə daha yüksəkdir.

Uzunömürlülüyün təkcə "yaxşı" genlərlə deyil, həm də ətraf mühit və gündəlik vərdişlər kimi digər amillərlə də izah oluna biləcəyi uzun müddətdir ki, məlumdur. Bəzi tədqiqatlar həyatı uzadan müəyyən genləri aşkar etmiş, digərləri isə qədim əcdadların DNT-sinin müəyyən rol oynaya biləcəyini irəli sürür.

İtaliya dünyada 100 yaşını qeyd edən insanların ən yüksək payına malik ölkələrdən biridir. Tədqiqatçılar 333 uzunömürlü insanın və təxminən 50 yaşında olan 690 sağlam yetkin nəzarət qrupunun genomlarını təhlil ediblər. Bu insanların DNT-si İtaliyanın müasir genofondunu təşkil edən dörd qrupun 103 qədim genomu ilə müqayisə edilib:

Qərbi Avropa ovçu-yığıcıları, buz dövründən sonra Avropanın ilk sakinləri arasında idilər, Anadolu neolit dövrü kəndliləri, Tunc dövrü Avrasiya köçəriləri, həmçinin İran və Qafqaz regionlarından olan qədim qruplar.

Nəticələr göstərib ki, 100 yaşa çatan şəxslərdə, adətən, adi insana nisbətən daha çox Qərbi Avropa ovçu-yığıcılarının DNT-si olur. "Hazırkı tədqiqat ilk dəfə olaraq Villabruna klasterinin/WHG xəttinin... İtaliya əhalisinin uzunömürlülüyünə töhfə verdiyini nümayiş etdirir", - deyə əsərin müəllifləri yazırlar.

Tədqiqatın bütün iştirakçılarında dörd əcdad xəttinin hamısının DNT qarışığı aşkar edilmişdir, lakin yalnız WHG (Qərbi Avropa ovçu-yığıcıları) genetik materialı uzunömürlülüyə bağlı olmuşdur.

Bundan əlavə, ovçu-yığıcı DNT-sinin hər kiçik artımı ilə insanın uzunömürlü olma şansı 38% artır. Qadınlarda bu əlaqə daha da güclüdür: onlarda WHG genləri 100 yaşa qədər yaşamaq şansını iki dəfədən çox artırır.

"Biz güman edirik ki, bu əlamətlə [uzunömürlülük] əlaqəli gen variantları çox qədim dövrlərdə İtaliya genofonduna daxil olmuş ola bilər", - tədqiqatçılar bildirirlər.

Alimlər uzunömürlülüyə belə genetik meylləri izah edən bir hipotez irəli sürmüşlər. Onların fikrincə, bu genetik variantlar son buz dövründə, əcdadlarımızın məhdud qida ehtiyatları ilə ekstremal şəraitdə sağ qalmalı olduqda seçilmişdir. Yəqin ki, bu genlər qidanın daha səmərəli mənimsənilməsi üçün metabolizmin yaxşılaşdırılmasına və yaşlanma stressindən orqanizmi qorumaq üçün immunitet sisteminin gücləndirilməsinə kömək etmişdir.

Almaz Həsənli

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:202
embedMənbə:http://oxumeni.az
archiveBu xəbər 20 Dekabr 2025 14:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see346

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see333

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see319

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see312

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see289

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see276

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see271

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see254

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see240

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see235

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see234

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see228

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see220

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see217

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see215

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see213

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see213

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see209

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see206

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see193
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri