Icma.az
close
up
RU
Ovçu yığıcıların qədim DNT si uzunömürlülüyün sirrini açdı

Ovçu yığıcıların qədim DNT si uzunömürlülüyün sirrini açdı

Oxumeni.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Ovçu-yığıcıların qədim DNT-si uzunömürlülüyün sirrini açdı

Ovçu-yığıcı əcdadlarımız müxtəlif irs qoyub getmişlər. Bu, yeməyi bişirmək üçün od əldə etmək bacarığı, həmçinin daş alətlər kimi ilkin sağ qalma texnologiyalarıdır. Ola bilsin ki, onlar bizə uzunömürlülüyün sirrini də bəxş etmişlər.

Bu qənaətə uzunömürlü insanları tədqiq edən genetiklər gəliblər. Onların tədqiqatının nəticələri “GeroScience” jurnalında dərc olunub. Tədqiqat göstərib ki, 100 yaşlı italyanlarda Qərbi Avropa ovçu-yığıcılarından (WHG) olan genetik materialın payı ümumi əhali ilə müqayisədə daha yüksəkdir.

Uzunömürlülüyün təkcə "yaxşı" genlərlə deyil, həm də ətraf mühit və gündəlik vərdişlər kimi digər amillərlə də izah oluna biləcəyi uzun müddətdir ki, məlumdur. Bəzi tədqiqatlar həyatı uzadan müəyyən genləri aşkar etmiş, digərləri isə qədim əcdadların DNT-sinin müəyyən rol oynaya biləcəyini irəli sürür.

İtaliya dünyada 100 yaşını qeyd edən insanların ən yüksək payına malik ölkələrdən biridir. Tədqiqatçılar 333 uzunömürlü insanın və təxminən 50 yaşında olan 690 sağlam yetkin nəzarət qrupunun genomlarını təhlil ediblər. Bu insanların DNT-si İtaliyanın müasir genofondunu təşkil edən dörd qrupun 103 qədim genomu ilə müqayisə edilib:

Qərbi Avropa ovçu-yığıcıları, buz dövründən sonra Avropanın ilk sakinləri arasında idilər, Anadolu neolit dövrü kəndliləri, Tunc dövrü Avrasiya köçəriləri, həmçinin İran və Qafqaz regionlarından olan qədim qruplar.

Nəticələr göstərib ki, 100 yaşa çatan şəxslərdə, adətən, adi insana nisbətən daha çox Qərbi Avropa ovçu-yığıcılarının DNT-si olur. "Hazırkı tədqiqat ilk dəfə olaraq Villabruna klasterinin/WHG xəttinin... İtaliya əhalisinin uzunömürlülüyünə töhfə verdiyini nümayiş etdirir", - deyə əsərin müəllifləri yazırlar.

Tədqiqatın bütün iştirakçılarında dörd əcdad xəttinin hamısının DNT qarışığı aşkar edilmişdir, lakin yalnız WHG (Qərbi Avropa ovçu-yığıcıları) genetik materialı uzunömürlülüyə bağlı olmuşdur.

Bundan əlavə, ovçu-yığıcı DNT-sinin hər kiçik artımı ilə insanın uzunömürlü olma şansı 38% artır. Qadınlarda bu əlaqə daha da güclüdür: onlarda WHG genləri 100 yaşa qədər yaşamaq şansını iki dəfədən çox artırır.

"Biz güman edirik ki, bu əlamətlə [uzunömürlülük] əlaqəli gen variantları çox qədim dövrlərdə İtaliya genofonduna daxil olmuş ola bilər", - tədqiqatçılar bildirirlər.

Alimlər uzunömürlülüyə belə genetik meylləri izah edən bir hipotez irəli sürmüşlər. Onların fikrincə, bu genetik variantlar son buz dövründə, əcdadlarımızın məhdud qida ehtiyatları ilə ekstremal şəraitdə sağ qalmalı olduqda seçilmişdir. Yəqin ki, bu genlər qidanın daha səmərəli mənimsənilməsi üçün metabolizmin yaxşılaşdırılmasına və yaşlanma stressindən orqanizmi qorumaq üçün immunitet sisteminin gücləndirilməsinə kömək etmişdir.

Almaz Həsənli

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:208
embedMənbə:http://oxumeni.az
archiveBu xəbər 20 Dekabr 2025 14:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see328

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see309

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see299

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see296

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see289

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see279

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see259

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see256

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see249

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see248

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see245

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see241

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see235

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see235

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see233

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see225

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see213

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see207

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see195

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri