Pensiya sistemində vərəsəlik prinsipi tətbiq oluna bilər KONKRET

Baltikyanı ölkələrdə tətbiq olunan pensiya kapitalının ailə üzvlərinin hesabına əlavə edilməsi modeli Azərbaycanda gündəmə gəlsə, ölkədə hansı sosial təsirlərin ortaya çıxacağı maraq doğurur.

Mövzu ilə bağlı KONKRET.az-a açıqlama verən iqtisadçı Xalid Kərimli bildirib ki, belə mexanizmin Azərbaycanda tətbiqi hazırkı qanunvericilik çərçivəsində mümkün deyil.

Ekspertin sözlərinə görə, pensiya kapitalının ailə üzvlərinə keçirilməsi ilə bağlı norma mövcud qanunlarda yer almır:

“Pensiya kapitalının ailə üzvlərinə keçirilməsi qanunvericilikdə yoxdur. Hazırda özəl pensiya fondları haqqında qanun qəbul edilir. Orada belə bir mexanizmin nəzərdə tutulması mümkündür, amma bu, əlavə – yəni könüllü pensiya sxemi olacaq. İnsan öz maaşından həmin sistemə vəsait ödəməlidir”.

Xalid Kərimli qeyd edib ki, mövcud icbari pensiya sisteminin strukturunda belə bir modelin tətbiqi real görünmür:

“İcbari pensiya sistemində bu məsələlər nəzərdə tutulmayıb. Çünki hazırda həmin sistem özünü dolandıra bilmir, dövlət tərəfindən dotasiya alır”.

Ekspert əlavə edib ki, Azərbaycan qanunvericiliyində ailə üzvlərinin sosial təminatı üçün artıq xüsusi mexanizmlər mövcuddur:

“Hökumətin ailə başçısını itirməyə görə sosial müavinət sistemi var. Ailə üzvü dünyasını dəyişdikdə yardım həmin mexanizmlər üzərindən verilir. Bu baxımdan icbari pensiya sistemində kapitalın vərəsəliklə ötürülməsi mümkün deyil”.

Kərimli bildirib ki, yalnız özəl pensiya sistemində vərəsəlik prinsipi tətbiq oluna bilər, lakin icbari sistemdə belə bir dəyişiklik nəzərdə tutulmur.

Beləliklə, Baltikyanı modelin Azərbaycanda icbari pensiya sisteminə inteqrasiya olunması həm hüquqi, həm də maliyyə baxımından real hesab edilmir.

Aynurə İsmayıl

KONKRET.az