Pezeşkianın Bakı səfəri öncəsi kritik gəlişmə B planı aktivləşir

İran Prezidenti Məsud Pezeşkianın gözlənilən Bakıya səfərindən öncə, Zəngilan rayonu yaxınlığında strateji əhəmiyyətli görüş keçirilib. Belə ki, baş nazirin müavini Şahin Mustafayev və ölkəmizdə səfərdə olan İranın yol və şəhərsalma naziri Fərzanə Sadeq, Araz çayı üzərində inşası davam edən Ağbənd–Kəlalə avtomobil yolu körpüsünün və ona bağlanacaq köməkçi yolların tikinti sahəsinə baş çəkiblər.

Tikintisi sürətlə davam edən bu körpü, İran ərazisi vasitəsilə Azərbaycanın əsas hissəsini Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə birləşdirməyi hədəfləyir. İranla siyasi baxımdan gərginlik olmasına rəğmən bu cür vacib layihənin gerçəkləşdirilməsi diqqətdən qaça bilməz. Rəsmi Bakı uzun müddətdir Zəngəzur dəhlizi üzrə irəliləyiş gözləyir. Lakin İrəvanın qeyri-müəyyən mövqeyi fonunda Azərbaycanın İranla belə bir alternativ üzərində razılaşması diqqətçəkəndir.

Bu layihə Zəngəzur dəhlizinə alternativ rol oynaya bilərmi? Əgər Ermənistan dəhlizin açılmasına razılıq verməsə, bu yol “B planı” kimi aktivləşəcəkmi?

Globalinfo.az-a danışan Yaxın Şərq məsələləri üzrə ekspert Vüqar Zifəroğlu deyib ki, İran ərazisindən keçən Ağbənd–Kəlalə avtomobil yolu və körpü layihəsi, Ermənistanla aparılan Zəngəzur dəhlizi müzakirələri fonunda Azərbaycanın alternativ planlara sahib olduğunu göstərir:

“Zəngilan rayonu yaxınlığında, Araz çayı üzərində inşa edilən bu körpü Azərbaycanın əsas ərazisi ilə Naxçıvan arasında quru bağlantını təmin edəcək. Layihənin əsas özəlliyi ondadır ki, bu yol Ermənistan ərazisindən keçmədən, İran vasitəsilə əlaqə yaratmağı hədəfləyir.
Rəsmi Bakı uzun müddətdir Ermənistanın Laçın yoluna bənzər formada, Azərbaycanın qərb rayonları ilə Naxçıvan arasında “Zəngəzur dəhlizi”nin açılmasını istəyir. Ermənistanın bu dəhlizin açılmasına dair qeyri-müəyyən və dəyişkən mövqeyi Azərbaycanın alternativ yollar axtarmasını zəruri edir. İran ərazisi vasitəsilə Şərqi Zəngəzurdan Naxçıvana çıxış əldə olunması, Zəngəzur dəhlizi reallaşmasa belə, strateji məqsədlərə çatmağa imkan verir.

Vüqar Zifəroğlu

Ağbənd-Kəlalə yolu sadəcə bir körpü deyil. Bu, Azərbaycanın strateji alternatividir və Zəngəzur dəhlizinin açılmaması halında “B planı” kimi praktik əhəmiyyət daşıyır. Bu yol bölgənin siyasi və nəqliyyat xəritəsini yenidən şəkilləndirə bilər.

Bu baxımdan, İran Prezidenti Məsud Pezeşkinin Bakıya səfəri çərçivəsində infrastruktur layihələrinin sürətləndirilməsi, tranzit və gömrük prosedurlarının sadələşdirilməsi, həmçinin yol və dəmir yolu bağlantılarının inteqrasiyası ilə bağlı razılaşmaların gündəmə gəlməsi mümkündür.

Səfər zamanı, həmçinin iki ölkə arasında nəqliyyat koridorlarının gələcəyi, Şimal–Cənub və Cənub–Qərb marşrutlarının sinxronlaşdırılması kimi daha geniş regional əməkdaşlıq formatlarının da müzakirə olunacağı gözlənilir”.

Safura Bənnayeva
Globalinfo.az