Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

“Qarda sızaqda altı gün anamın məzarı başında qaldıq”

“Qarda sızaqda altı gün anamın məzarı başında qaldıq”

Sia Az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Xocalı sakini AZƏRTAC-a soyqırımının dəhşətlərindən danışıb

Hər il fevralın 26-sı yaxınlaşanda o ağrı-acılı hissləri təzədən yaşayırıq. Elə bil ki, o günlərə qayıdırıq. Xocalı qəlblərdən silinməyən yaradır, acıdır. Heç vaxt unudulmaz. Çox çətin, acınacaqlı günlər yaşadıq, hələ də itkin qohumlarımız çoxdur, şəhidlərimizi dəfn edə bilmədik. O gecə insanların ah-naləsi, müsibəti... Yüzə yaxın insanı əsir götürmüşdülər, işgəncələr verirdilər, onların səsi hələ də qulağımızdan çəkilmir.

SİA-nın məlumatına görə, bu sözləri açıqlamasında 33 il əvvəl Xocalı soyqırımında öz doğma el-obasından didərgin düşmüş 53 yaşlı Tofiq Süleymanov deyib.

“Anam kürəyimdə donaraq, can verdi”

Bəşər tarixində misli görülməmiş vəhşilik və amansızlıqla həyata keçirilən Xocalı soyqırımından 33 il ötür. 600-dən çox insanın qətli, 1200-dən çoxunun itkin düşməsi, neçə-neçə azərbaycanlının yaralandığı soyqırımından danışan müsahibim Xocalıda keçirdiyi son gecəni belə xatırlayır: “O vaxt 20 yaşım var idi. Gecə ermənilər Xankəndidə yerləşən 366 motoatacı alayın köməyi ilə tanklarla Xocalıya hücuma keçdilər. Xocalıda isə silah-sursat yox idi deyə, davam gətirə bilmədi. Biz ancaq avtomat silahlarla döyüşürdük. Xocalını dörd bir yandan mühasirəyə almışdılar. Nə yaxşı ki, ondan əvvəlki gündə bacılarımı Ağdama aparmışdıq. Hara gedirdik, qarşımızı kəsirdilər. Kətik istiqamətinə çıxmışdıq, dəstələrə bölünmüşdük, yolboyu bütün dərələri tutmuşdular. Bizim dildə bizi çağırıraraq, avtomatla güllələyirdilər”.

Bütün bu müsibət və lənət dolu gecənin ardından Ağdama yol axtaran Xocalı sakininə ən ağır zərbə anasının dünyasını dəyişməsi olub: “Qardaşım anamı kürəyinə aldı, amma çayı keçəndə yıxıldılar, anamın ayaqları dondu. Hərəkət edə bilmədi. Anam kürəyimdə buz bağladı, can verdi. 39 yaşı var idi, məcbur onu orada dəfn etdik, üstünə də paltolarımızı örtdük. Qarda-sızaqda altı gün anamın məzarı başında qaldıq...”.

Mühasirədə keçən məşəqqətli 12 gün

Söhbətinə davam edən soyqırımının şahidi deyir ki, o məşəqqətli 12 günlük mühasirədə yaşadıqlarını unuda bilmir: “Ayaqyalın, ac-susuz idik, qar yeyirdik ki, taqətimiz olsun. Hara gedirdik erməni səsləri gəlirdi. Bizim dəstədə qadınlar da var idi, onlar daha çox qorxurdular. Ermənilərin yaşadığı kəndlərlə üzbəüz idik deyə, məcbur hava qaralanadək qarın içində gözləyirdik. Gecə olanda isə qar, duman imkan vermirdi ki, istiqaməti bilək. On iki gündən sonra güc-bəla ilə gəlib Ağdam qəbiristanlığına çıxdıq. Beləcə xilas olduq”.

Ayaqları donan Xocalı sakininin özünə gəlməsi aylar çəksə də, tezliklə yenidən orduya dönüb. 1993-cü ilin aprel ayında Ağdamda, Qarakənd istiqamətində döyüşlərdə iştirak edən Tofiq Süleymanov deyir ki, atasının təkidi ilə ordudan təxris olunub: “Yaralı idim, atamgil mənim təxris olunmam üçün Müdafiə Nazirliyinə müraciət etdi. Xocalıda yaşadıqlarım, 12 gün ayaqyalın qarda yeriməyim ayaqlarıma pis təsir etmişdi. Atam ayağımı kəsməyə icazə vermədi. Amma bu, ömürlük mənim xəstəliyim oldu, ayaqlarım yayda da üşüyür. Yayda da mən corabla gəzməli oluram”.

“Çox sevinirəm ki, Xocalı azad edildi”

Müsahibim deyir ki, 30 illik həsrətdən sonra 44 günlük Vətən müharibəsi başlayanda evində böyütdüyü 3 oğul övladından könüllü ordu sıralarına gedən də oldu. Onu qürurlandıran, amma eyni zamanda da kövrək məqamları yada salır: “44 günlük müharibədə torpaqlarımızı Prezidentimizin sayəsində işğaldan azad etdik. Oğlum da, qardaşım oğlu da bizim davamçılardır. Onlar da bu haqq müharibəsində layiqincə iştirak etdilər. Ata kimi də böyük qürur yaşadım. Övladım torpağın xilaskarı oldu. Ortancıl oğlum Füzuli, Şuşa, Xocavəndin azad edilməsi medalı ilə təltif olunub. Allah şəhidlərimizə rəhmət eləsin, qazilərimizə isə cansağlığı versin”.

Xocalıdan 20 yaşında çıxan Tofiq Süleymanov üçün o torpaqlara geri dönüş necə hissdir? O, bu sualı eşidəndə gözləri dolur: “Çox sevinirəm ki, Xocalı azad edildi, gedib ziyarət etmişəm. Düşmən evimizi dağıdıb. Ev yoxdur, həmin günləri orada da xatırladım, o gecəni oradan çıxmağımız anbaan gəlir gözümün qabağına. Amma qürurlanırıq ki, tökülən qanlar yerdə qalmadı. Çox şükür ki, torpaqlarımızı azad etdik, azad elin övladlarıyıq”.

“Xocalıda keçmişimizi unutmayaraq, güclü gələcək quracağıq”

Prezidentin Xocalının Ballıca kəndinə köçən sakinlərlə görüşünə televizorda baxan Tofiq kişinin özünün də ən böyük istəklərindən biri doğma el-obasına qayıtmaqdır: “Biz də növbəmizi gözləyirik, inşallah, tezliklə qayıdacağıq. Ora qayıdanları görüb çox sevinirəm. Xocalıda keçmişimizi unutmayaraq, güclü gələcək quracağıq. Bütün xocalılılar öz elinə-obasına qayıdacaq, orada firavan yaşayacaq”.

Bir də müsahibimin ən böyük arzusu anasının dəfn olunduğu yerə gedərək, onun qəbir üstünü düzəltməkdir. “Müraciət etmişik, o yeri gedib görmək istəyirəm. Bağrım çatlayır... Orada kütləvi məzarlıq var. Bizdən analiz də götürüblər. İnşallah ki, bu arzuma da çataram...”, - deyə o əlavə edib.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:159
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 25 Fevral 2025 19:02 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see325

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see303

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see289

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see282

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see268

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see263

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see263

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see259

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see258

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see248

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see243

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see237

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see233

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see233

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see231

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see221

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see219

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see211

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see211

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see196
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri