Icma.az
close
up
RU
Qərb Rusiyanı ərəb qazı ilə “boğur” Putinin əsas silahı əlindən alınır

Qərb Rusiyanı ərəb qazı ilə “boğur” Putinin əsas silahı əlindən alınır

Icma.az, GlobalInfo saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

1 yanvar 2025-ci ildən etibarən Rusiya qazının Ukrayna üzərindən Avropaya nəqli dayandırıldı. Bu, yeni gərginlik yaradıb. Volodimir Zelenskinin bu addımının arxasında ABŞ-ın yeni prezidenti Donald Trampın iradəsinin dayandığı deyilir. Halbuki Trampın hakimiyyətə qayıtmasının Rusiya-Ukrayna və Rusiya-ABŞ münasibətlərinə yenilik, mülayimlik gətirəcəyi deyilirdi.

Burada Azərbaycanla bağlı suallar ortaya çıxır: Qazın Avropaya çıxışının dayandırılması Azərbaycan üçün nə kimi perspektiv açır? Avropa Rusiya qazını Abşeron qazı ilə əvəzləyə bilərmi?

Bizim o qədər qaz ixrac etməyə potensialımız varmı? Üstəlik bunun üçün infrastruktur mövcuddurmu?

Globalinfo.az-a danışan iqtisadçı Elçin Qurbanovun deyib ki, 2024-cü ildə Ukrayna ərazisindən tranzitlə Qərbi və Mərkəzi Avropa ölkələrinə qaz tədarükünün həcmi 15,4 milyard kubmetr təşkil edib.

Onun sözlərinə görə, bu rəqəm 2023-cü ildə ixrac göstəricisindən 6 faiz çoxdur:

“Sanki tranzit müqaviləsinin bitmə tarixini nəzərə alaraq hətta 2024-cü ilin sonuncu ayında noyabr ayına nisbətən 2.4 faiz daha çox ixrac etməyi bacarıblar. Rəsmi statistikaya əsasən ötən il ümumilikdə Rusiyanın Avropaya qaz ixracının əvvəlki ilə nisbətə 14 faiz artdığı təsdiqini tapır. Azərbaycan Cənub-Şərqi Avropa ölkələrinə hər il təxminən 12 milyard kubmetr qaz ixrac edir. Yaxın iki ildə yenə 2 milyard kubmetr ixrac həcminin artırılması nəzərdə tutulur. Rəsmi göstəricilərə əsasən isə 2024-cü ildə qaz ixracının həcminin əvvəlki ilə nisbətən təxminən 6 faiz azaldığı qeyd olunur”.

İqtisadçı deyib ki, Rusiyanın Avropa bazarından kənarlaşdırılması Azərbaycanın həmin yeri dolduracağı mənasını texniki cəhətdən tam ifadə edə bilməz:

“Bunun üçün hər iki tərəfin yeni infrastrukturları olmalıdır. O ki, qaldı Trampın Rusiya və Ukrayna müharibəsinin dayandırılmasına xüsusi təsir göstərəcəyi barədə addımlar atacağına, hesab edirəm ki, müqavilənin şərtlərinin gözlənilməsi əhəmiyyətli dərəcədə təmin edilib. Müharibə edən dövlətlər arasında masa arxasına əyləşib yeni iqtisadi müqavilələrin bağlanması əlbəttə ki, çox çətin məsələdir.

Elçin Qurbanov

ABŞ-ın yeni seçilmiş prezidenti Donald Trampın Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskinin bu addımının arxasında dayanması barədə fikirləri mülayimliyin əksi kimi təsvir etmək olmaz. Əksinə, Rusiyanın Avropa bazarından kənarlaşdırılması barədə nəticələrinin götür-qoy etməsi üçün şərait yaratmaqdır. Rusların əməliyyatları dayandırması üçün təsir forması kimi Ukraynanın silahlanması barədə yeni layihəsi olsaydı, o zaman Trampın problemin həllinə sərt yanaşması kimi interpritasiya oluna bilərdi. Hesab edirəm ki, gələcəkdə bu da istisna deyil. Mənə görə, Trampın siyasi mövqeyi ABŞ dövlətinin ümumi siyasi hədəflərindən kənara çıxa bilməz”.

Elçin Qurbanovun fikrincə, ABŞ-ın və Qərbin Rusiya barədə planları onun dövlət kimi sıradan çıxarılması yox, siyasi dairələri imperiya təfəkküründən uzaqlaşdırmaq və Rusiya cəmiyyətinin yenidən təşkilidir:

“Hazırda rəsmi Moskva öz mövcudluğunu dünyaya “Putin Rusiyası” kimi təqdim edir. Rusiyada son dövrlər miqrantlara olan münasibət nasizmin elementlərini özündə ehtiva etməyə başlayıb. Müharibənin belə halda dayandırılması isə ölkə daxili siyasi mühitin hakimiyyət əleyhinə dəyişməsinə səbəb ola bilər. Dünyada təyyarə böhranı yaranıb, Rusiyaya beynəlxalq uçuşlar kütləvi şəkildə azaldılıb, mülki aviasiya təsərrüfatı tənəzzülə doğru gedir. Avropa bazarında mövqeyin itirilməsi təhlükəsi, Yaxın Şərqdə hərbi siyasi uğursuzluqlar siyasi hakimiyyətin daha uzun müddətə dayanıqlığını təhlükə altına alır. Dünən İsrail hava qüvvələri Latakiyada hərbi silah-sursat (raket) saxlanılan anbarları bombarduman edib. Rusiyanın Suriyada saxlanılan silahlı birləşmələri Latakiya yaxınlığında yerləşən Hmeymim və Tartusdakı hərbi dəniz bazasıdır. Məhv edilən anbarlar bəs kimə məxsusdur?! Əgər Əsəd rejiminə məxsusdursa, Əsəd devrilib, əmlak Suriya dövlətinə məxsus olmalıdır. Görünən odur ki, Yaxın Şərqdə Rusiya və İranın əllərini tamamilə kəsərək, ərəb neftinin (qazının) Avropaya nəqli layihəsinin reallaşdırılmasından sonra Rusiyanın Avropa bazarını əhəmiyyətli dərəcədə itirəcəyinə şahid ola bilərik. Rusiya siyasi hakimiyyəti bunları yaxşı başa düşür”.

Zaira Akifqızı
Globalinfo.az

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:220
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 05 Yanvar 2025 14:36 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see363

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see340

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see279

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see273

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see270

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see269

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see263

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see256

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see253

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see249

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see241

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see238

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see238

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see236

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see235

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see228

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see224

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see224

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see208

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri