Icma.az
close
up
RU
Qəribə üz ifadələri, çılğın rəqslə parlamentdə çıxış Tarixi ifadə forması Haka VİDEO

Qəribə üz ifadələri, çılğın rəqslə parlamentdə çıxış Tarixi ifadə forması Haka VİDEO

Olke.az saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

Haka Yeni Zelandiyanın yerli əhalisi olan maori xalqına məxsus ənənəvi rəqs və ifadə formasıdır. Bu rəqs təkcə bədən hərəkətlərindən ibarət deyil, eyni zamanda o, emosiyanın, kollektiv enerjinin və mənəvi gücün birləşdiyi bir mədəniyyət kodudur. Hakanın hər bir hərəkəti, hər bir səsi və üz ifadəsi qədim maori dünyagörüşünü, savaş ənənələrini və icma ruhunu yaşadır.

Tarixən haka savaşdan əvvəl döyüşçülərin özünü motivasiya etməsi, rəqibə güc nümayiş etdirməsi və birlik hissini artırmaq üçün icra edilirdi. Maori mədəniyyətində "müharibə çağırışı" və ya "müharibə qışqırığı" kimi tanınan haka ənənəvi olaraq müharibəyə getməzdən əvvəl kişilər tərəfindən ifa olunurdu. Təcavüzkar üz ifadələri rəqibləri qorxutmaq üçün nəzərdə tutulmuşdu, qışqırığın özü isə öz əhval-ruhiyyələrini qaldırmaq və qalib gəlmək üçün Tanrıdan kömək istəmək idi.

Bununla yanaşı, maorilər hakadan təkcə döyüşdə deyil, həm də qonaqları qarşılarkən, toy və dəfn mərasimlərində, icma toplantılarında və mühüm hadisələrdə istifadə ediblər. Yəni haka həm güc, həm də dərin mədəni hörmət ritualları ilə bağlıdır. Müasir haka hətta qadınlar tərəfindən də ifa olunur.

Hakada ifaçılar bir çox başqa bədən hərəkətləri və ifadələrindən istifadə edirlər, bunlara gözləri şişirmək (pukana), dilini çıxarmaq (whetero), ayaqları tapdalamaq (Waewae takahia) və əlləri ilə bədənə şillə vurmaq daxildir.

Dünyada ən çox tanınan haka “Ka Mate”dir. Bu rəqs XIX əsrdə maori lideri Te Rauparaha tərəfindən hazırlanıb. Bu, həyatın ölüm üzərində qələbəsini qeyd edən təntənəli hakadır. Bu gün “Ka Mate” daha çox Yeni Zelandiyanın məşhur “All Blacks” komandası tərəfindən oyunlardan əvvəl icra olunduğu üçün qlobal səviyyədə məşhurdur.

Hakadan maraqlı və əyləncəli şəkildə istifadə edən bir film də var. “Qəzəblilərin taleyi” filmində Dwayne Johnson qızının futbol komandası ilə birlikdə haka edərək öz ailə mənşəyinə hörmət göstərir. Bu səhnə həm gülməli görünür, həm də olduqca təsirli alınır.

2024-cü ildə Yeni Zelandiyada deputatların parlament iclasını pozaraq, maori xalqının ənənəvi haka rəqsini təqdim etməsi bütün dünyada maraqla qarşılanıb. Belə ki, Te Pati Maori partiyasının deputatları 1840-cı ildə britaniyalılar və maori başçıları arasında imzalanan Vaitangi Müqaviləsinin dəyişdirilməsi ilə bağlı qanun layihəsinə Haka rəqsi ilə etiraz ediblər. Parlamentdəki Haka rəqsi bütün dünyanın marağına səbəb olmuşdu.

Ötən ay yeni seçilmiş deputat Oriini Kaipara da parlamentdə çıxış etmək əvəzinə, maori ritual rəqsi oynamağa qərar verib. Haka rəqsi üzündən iclas yarımçıq dayandırılır. 

Bu gün haka təkcə maorilərə məxsus deyil, bütün Yeni Zelandiya cəmiyyətinin milli kimlik simvoluna çevrilib. İdman yarışlarında, dövlət tədbirlərində, diplomatik görüşlərdə də hakaya rast gəlmək olur. Bir çox məktəblər və universitetlər bu rəqsi şagirdlərinə mədəni irsin bir hissəsi kimi öyrədir.

Həmidə İbrahimova

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:135
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 10 Noyabr 2025 10:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see378

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see371

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see361

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see361

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see359

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see341

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see340

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see323

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see321

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see318

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see306

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see303

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see299

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see290

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see271

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see269

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see255

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see220

Sabunçu rayonunda YAP ın yaradılmasının 34 illiyi münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirilib

20 Noyabr 2026 21:11see220

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri