Qəzzaya siçovul basqını...

...Qəzza zolağında siçovullarla mübarizə gündəlik bir sınaq halına gəlib və çox vaxt ibtidai tələlər yeganə mövcud vasitə olaraq qalır.

SİA-nın xarici qaynaqlardan əldə etdiyi məlumata görə, ixtisaslaşdırılmış avadanlıqların idxalına qoyulan məhdudiyyətlər səbəbindən vəziyyət daha da pisləşməyə davam edir.

Heç vaxt unudulmayacaq bir dəhşət...

...On yaşlı Nuh əl-Hur hələ də bu təcrübədən ayıla bilmir. Qəzzanın mərkəzindəki düşərgədə dostları ilə adi bir axşam gəzintisi kabusa çevrildi: böyük bir siçovul onun paltarının altına girib bədəninə doğru süründü.

...Mən onu tutub atdım, sonra yıxılıb çadıra doğru sürünərək qışqırdım,- oğlan xatırlayır.

Sığınacağa çatanda güclü bir qorxu hücumu onu bürüdü və sözün əsl mənasında bütün bədənini iflic etdi.

O vaxtdan bəri Nuh gün batdıqdan sonra çadırdan çıxmayıb. O, anasının yanında qalır və etiraf edir ki, ən çox darıxdığı şey evidir - qorxmadan dinc yatdığı yatağı..?

Siçovullar gündəlik həyatın bir hissəsinə çevrilib...

...Anası deyir ki, gəmiricilərin görünüşü çoxdan adi bir şey olmaqdan çıxıb. Bu, düşərgə həyatının yeni bir reallığıdır. Bu yaxınlarda o, bir qazan şorbaya siçan girdiyi üçün onu atmalı oldu.

...Onlar hər yerdədirlər - yastıqların üstünə tullanır, hər çatdan sürünürlər, - deyə ümidsizcəsinə deyir.

...Uşaqları necə qoruya bilərik? Çadıra qapı qoymaq mümkündürmü?

Hər axşam parçadakı dəlikləri tikir, dəlikləri daşla doldurur və uşaqlarla birlikdə erkən özünü içəridə kilidləyir - sanki mühasirəyə hazırlaşırmış kimi...

Gecə müharibəsi...

Bir çox sakin üçün gecə narahatlıq dövrünə çevrilib.

Əşrəf Əbul-Xeyr uşaqlarını qoruyaraq çətinliklə yatır. O, dəlikləri möhürləyir, yeməyi gizlədir, hər çatı möhürləyir - amma bunun kifayət olmadığını bilir.

...Onlar yerdən sürünürlər. Mən mürgüləyən kimi həyat yoldaşım oyanır. Bir dəqiqə belə rahatlaya bilmirik.

...Bu, sonsuz bir gecə müharibəsidir, - deyir.

Ölümcül ola biləcək bir dişləmə...

Uşaqlar və xroniki xəstəlikləri olan insanlar xüsusilə həssasdırlar. Diabet xəstəliyindən əziyyət çəkən 13 yaşlı Yəhyanın anası deyir ki, çadırdakı həyat oğlu üçün qorxu dövrəsinə çevrilib: panik atakları, yuxusuzluq, kəkələmə...

...O, dişləməni belə hiss etməyə bilər və istənilən yara çox yavaş sağalır, - deyə o izah edir.

Nəticədə qadın, vəsait çatışmazlığına baxmayaraq, kiçik bir ev kirayələmək məcburiyyətində qaldı.

O, sağ-salamat olduğu müddətcə aclıq çəkməyə hazıram, - deyə o bildirir.

Gəmiricilərin yoluxması görünməmiş həddə çatıb...

Əsas səbəblər göz qabağındadır:

- yığılmamış zibil dağları,

- çökmüş kanalizasiya sistemləri,

- çürümüş cəsədlərin altında qaldığı dağıntılar...

Dişləmələri olan insanlar, xüsusən də uşaqlar və yaşlılar getdikcə xəstəxanalara yerləşdirilir.

Bu cür yaralar tez-tez infeksiyalara səbəb olur ki, bu da xroniki xəstəlikləri olan xəstələrdə ciddi nəticələrə səbəb ola bilər.

Bundan əlavə, gəmiricilər xəstəlikləri nəcisləri vasitəsilə ötürür və dərhal tanımaq çətin olan simptomlara səbəb olurlar.

Zibilxanalar və xarabalıqlar çoxalma yeri kimi çıxış edir... Problem effektiv zəhərlərdən istifadənin mümkünsüzlüyü ilə daha da ağırlaşır: onların idxalı qadağandır.

Bu vaxt zibil yığılır - bir poliqonda artıq yüz minlərlə kubmetr tullantı var.

Dağıdılmış kanalizasiya infrastrukturu da rol oynayır: açıq drenajlar siçovullar üçün ideal çoxalma yerinə çevrilir. Vəziyyət dağıntılar altında qalan minlərlə cəsədlə daha da mürəkkəbləşir və bu da əlavə xəstəliklərin yayılması riskini yaradır.

Yerli xidmətlərin beynəlxalq təşkilatların müdaxilə etməsi və lazımi avadanlıqların təchizatına kömək etməsi üçün çağırışlarına baxmayaraq, Qəzzalılar sakit, lakin zəiflədici bir qarşıdurmada yaşamağa davam edirlər.

...Gəmiricilərin çoxalması insanları yuxudan məhrum edir, təhlükəsizlik hisslərini sarsıdır və narahatlığı artırır - xüsusən də isti mövsüm yaxınlaşdıqca...

Əli Babayev