Icma.az
close
up
RU
Menu

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

“Suriyada növbəti idarəetmə forması necə olacaq?” KONKRET

“Suriyada növbəti idarəetmə forması necə olacaq?” KONKRET

Konkret.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

“Suriyada növbəti idarəetmə forması necə olmalıdır? Türkiyənin Suriya ilə bağlı siyasəti necə olmalıdır?”

KONKRET.az xəbər verir ki, köşə yazarı Altay Öymən bildirib ki, idarəetmə formasının seçilməsi ilk növbədə Suriya xalqının işidir. “Amma bu ölkədə maraqlı olan qüvvələrin bu mövzuda öz fikirləri var. Bunları diplomatik kanallarla Suriyaya və dünya ictimaiyyətinə çatdıra bilərlər. Və bunu etməlidirlər.

Yaşadığımız dünyada uzun müddətdir ki, hər bir ölkədə “insan hüquqları”, “sülhün qorunması” kimi sahələrdə məcburi olan prinsiplər və qaydalar mövcuddur. Onların həyata keçirilməsini təmin etmək üçün beynəlxalq şuralar yaradılıb. Həmin qaydaların məqsədlərinə nail olunmasına töhfə vermək hər bir ölkənin borcudur.

Jurnalistikamın başlanğıcı olan 1950-ci illərdə müxbir kimi xaricə göndərildiyim ilk ölkələr cənubdakı qonşularımız olub. Misir, Livan, Suriya, İraq da onların arasında idi. Daha sonra Liviya, Səudiyyə Ərəbistanı və Mərakeş daxil olmaqla, cənub ölkələrinin əksəriyyətinə getdim. Onların hamısının ortaq cəhəti rejimlərinin demokratiyadan uzaq olması idi.

İranda bir şah var idi. Şah Məhəmməd Rza Pəhləvi…

1950-ci illərdə İraqda bir krallıq var idi. Onun şahı Feysal idi. Krallıq 1958-ci ildə ləğv edildi. Onun yerinə general Kasım təyin edildi. Sonra Abdüsselam Arif.

Kral Faruk 1952-ci ildə çevrilişlə devrildikdən sonra hakimiyyətə hərbi hökumətlər gəldi. Əvvəlcə general Necip, sonra polkovnik Camal Abdel Nasir. Nasirdən sonra başqa zabitlər gəldi.

İordaniya, Səudiyyə Ərəbistanı və Mərakeş rejimləri də krallıq idi.

Birinci Dünya Müharibəsindən sonra rəsmi olaraq “respublika” olmuş qonşularımız da var idi. Biri Suriya idi. Həmin müharibənin sonunda İraq əvvəlcə idarəçilik, sonra isə İngiltərənin təsiri altına düşdü.

Suriyanın adı “respublika” idi. Lakin əvvəlcə o, ardıcıl hərbi hökumətlərin tabeliyinə keçdi. Daha sonra Hafiz Əsəddən başlayaraq hərbi əsaslı avtoritar rejimə çevrildi.

Bu gün vəziyyət o qədər də dəyişməyib və qısaca olaraq: Cənubdakı bir çox yaxın və uzaq qonşularımızın xalqı hələ də “demokratiya”nın necə bir rejim olduğunu görə bilməyib. Qaydalarını eşitsələr də, icrasının şahidi ola bilməyiblər… Hakimiyyət dəyişikliyi seçkidən çox çevrilişlə mümkün olub.

Təbii ki, xatırladığımız bəzi ölkələrdə parlament adı altında qurulan seçki prosedurları, təşkilatlar da var idi… Amma həmin “seçkilər”də tətbiq olunan prosedurlar əsl demokratik ölkələrdə müşahidə olunanlardan xeyli fərqli idi. Tədbirlər təkcə seçkilərdə deyil, həm də demokratiyanın əsas hüquq və azadlıqlarının həyata keçirilməsində fərqli olub.

Qısacası: Məncə, birinci sualın cavabı budur ki, Suriya indiyə qədər çox uzaqlarda olduğu demokratikləşmə prosesini yeni rejimi yaratmaqla başladı. Təbii ki, o sahədə təcrübənin olmaması nəticəsində bu asan deyil. İlkin olaraq dövlətin davamlılığını təmin edəcək müvəqqəti dövr ola bilər. Amma hətta o məqsədə doğru addımların atılması da müsbət hal kimi qiymətləndirilir.

Təbii ki, ikinci sualın cavabını tapmaq daha çətindir…

Çünki Suriyanın demokratikləşmə prosesinə girməsinin faydalı olacağı fikrimi oxuyan bir suriyalı dostum mənə “əks sual” verdi və “yaxşı, sizə də demokratikləşmə prosesi lazım deyilmi?” dedi. Desə, o suala da cavab vermək lazımdır, o sualın cavabı bu yazıya sığmaz. Bu mövzu başqa bir məqalənin mövzusu ola bilər.

Ümid edirəm ki, hakim siyasətçilərimiz bu məsələ ilə bağlı problemlərin həllinin nə qədər vacib və aktual olduğunu unutmayacaqlar”.

Natiq Səlim,

KONKRET.az

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:202
embedMənbə:https://konkret.az
archiveBu xəbər 11 Dekabr 2024 13:41 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see284

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see280

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see277

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see270

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see260

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see256

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see236

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see227

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see224

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see219

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see213

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see212

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see209

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see209

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see207

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see204

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see197

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see194

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see183

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri