Sürücülərin yerinə yetirməli olduğu 7 TƏLƏB

Son vaxtlar qeyri-müntəzəm sərnişindaşıma və yükdaşıma ilə bağlı qəza hallarının artması müşahidə edilib. Bunlara bir neçə nümunə göstərmək olar: ötən ilin sentyabrında Biləcəri körpüsündə icazəsi olmayan yük avtomobili minik avtomobilinin üzərinə aşdı, dekabr ayında Sahil qəsəbəsi ərazisində qanunsuz sərnişindaşıma fəaliyyəti göstərən avtobus qəzaya uğradı, eyni ayda Şəmkirdə də işçiləri daşıyan mikroavtobus su kanalına aşdı. Bütün bu hadisələr nəticəsində isə həlak olanlar və xəsarət alanlar olub. Buna isə nəqliyyat vasitələrinin saz vəziyyətdə olmaması, sürücülərin fəaliyyəti zamanı iş və istirahət rejiminə əməl edilməməsi və digər amillər də səbəb olub.

Bu barədə Modern.az-a Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi yanında Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyindən (AYNA)  məlumat verilib. 

Bildirilib ki, dəyişiklikdən əvvəl icazə almaq tələb olunan sənədlər fərdi sahibkar olduqda, şəxsiyyəti təsdiq edən sənəd; hüquqi şəxs olduqda, hüquqi şəxslərin dövlət reyestrindən çıxarış; vergi ödəyicisi kimi uçota alınması haqqında şəhadətnamə idi. Bu isə sifarişli yük və sərnişindaşımaya nəzarətin həyata keçirilməsində çətinlik yaradırdı. Sifarişli sərnişindaşımaya misal olaraq turist və ya rayonlararası sifarişli daşıma həyata keçirən avtobusları, mikroavtobusları və minik avtomobilləri, korporativ servis xidmətlərini və özəl tədbirlər üçün kirayələnən nəqliyyat vasitələrini göstərmək olar (bu yanaşma yükdaşıma fəaliyyətinə də şamil edilir).

Prezident İlham Əliyevin "Avtomobil nəqliyyatı haqqında" Qanuna təsdiq etdiyi dəyişiklik də məhz sərnişindaşıma sahəsində təhlükəsizliyin və xidmət səviyyəsinin yüksəldilməsinə nəzərdə tutur.

Qanuna edilən dəyişiklikdən sonra sifarişli sərnişin daşımalarını həyata keçirmək üçün yeni tələblər müəyyənləşib.

Daşıma fəaliyyəti icazə almaq üçün tələb olunacaq əlavə sənədlər:

Sürücünün narkotik sərxoşluq vəziyyəti barədə tibbi müayinəsinin nəticəsi haqqında məlumat;

Avtonəqliyyat vasitələrinin texniki vəziyyətinin reysqabağı yoxlanılması;

Sürücülərin reysqabağı tibbi müayinəsi; 

Sürücülərin xüsusi hazırlıq keçməsini təsdiq edən sənədlər. Yəni sürücülər AYNA-nın Təlim-Tədris Mərkəzində xüsusi hazırlıq keçməli və Dövlət İmtahan Mərkəzində imtahan verməlidir;

Avtonəqliyyat vasitəsi ilə daşınan sərnişinlərin fərdi qəza sığortası;

Avtonəqliyyat vasitəsi sahiblərinin mülki məsuliyyətinin, həmçinin avtonəqliyyat vasitəsi sürücüsünün bədbəxt hadisələr və peşə xəstəlikləri nəticəsində peşə əmək qabiliyyətinin itirilməsi hallarından icbari sığorta;

“B” və ya “BE” kateqoriyaları üzrə nəqliyyat vasitələrini idarə etmək hüququnu təsdiq edən sürücülük vəsiqəsi, yaşı 21-dən çox və minimum 2 il sürücülük təcrübəsi tələb olunur.

Qeyd edək ki, artıq bu tələblər qüvvəyə minib. Reysqabağı tibbi və texniki müayinə tələbi istisna olmaqla, yeni sənədlər sifarişli daşıma icazəsi aktiv olan sürücülərə və nəqliyyat vasitələrinə şamil edilmir. İcazə (buraxılış vəsiqəsi və onun əlavəsi olan buraxılış kartı) almaq üçün qaydalar yalnız bu fəaliyyətlə yeni məşğul olmaq istəyənlərə aid ediləcək.  

Yük və sərnişin daşıyan müxtəlif müəssisələr “daşıyıcı” anlayışına daxil edilib, çünki onlar da yol hərəkəti iştirakçılarına təhlükə yarada bilərlər.

Məlumat üçün bildirək ki, qanunvericiliyin hazırkı tələbinə əsasən, ölkə daxilində sifarişli sərnişindaşıma, eləcə də yükdaşıma ilə məşğul olanlar mütləq qaydada buraxılış vəsiqəsi və buraxılış kartı əldə etməlidirlər. Bu icazələr Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyi tərəfindən 7 il müddətinə verilir və bunun üçün heç bir ödəniş tələb olunmur.

Sifarişli sərnişindaşıma və ölkədaxili yükdaşımalarına buraxılış vəsiqəsini müvafiq sənədləri elektron qaydada AYNA-ya təqdim edərək almaq mümkündür. Bunun üçün “AYNA” informasiya sisteminin “Daşıyıcılar” altsistemi mövcuddur. İstifadəçilər “e-xidmet.ayna.gov.az” portalına daxil olaraq, avtomobil nəqliyyatı ilə sərnişin və yükdaşımaları sahəsində icazənin verilməsi üçün müraciət bölməsini seçməlidirlər.

Növbəti mərhələdə qeyri-müntəzəm sərnişin və yük daşımaları ilə məşğul olan nəqliyyat vasitələrinə münasibətdə isə yeni tələblər Nazirlər Kabineti tərəfindən müəyyən ediləcək.

Xatırladaq ki, icazə olmadan sərnişindaşıma fəaliyyəti göstərmək inzibati məsuliyyət yaradan haldır.