Tezliklə dünya xəritəsində yeni okean peyda olacaq

Geoloqlar uzun müddətdir ki, Afrikanın nə vaxtsa iki hissəyə bölünəcəyini proqnozlaşdırırlar. ABŞ-dakı Kolumbiya Universitetinin tədqiqatçıları bu yaxınlarda aktiv rift zonasının "kritik" həddə çatdığını və tezliklə parçalanmanın baş verəcəyini müəyyən ediblər.

Modern.az xarici KİV-ə istinadla xəbər verir ki, HVG-nin məlumatına əsasən, bu baş verəcəyi təqdirdə yeni bir okean yaranacaq.

Məqalədə qeyd olunur ki, Afrikanın iki hissəyə bölünməsi əslində təəccüblü deyil, çünki qitələr insan miqyası üçün hiss olunmaz olsa da daim hərəkət halındadır.

200 milyon ildən çox əvvəl qitələr vahid bir superqitədə birləşmişdi və alimlər uzaq gələcəkdə oxşar bir superqitənin yaranacağını proqnozlaşdırırlar.

Dağ silsilələri iki tektonik plitənin toqquşduğu yerdə əmələ gəlir, okeanlar isə onların bir-birindən aralandığı yerlərdə yaranır.

Bunun bariz nümunəsi Şərqi Afrika Riftidir. Afrika plitəsi hazırda iki hissəyə ayrılır: qərbdə yerləşən və qitənin böyük hissəsini əhatə edən geniş Nubiya plitəsi və şərq sahilinin böyük hissəsi ilə Madaqaskar adasını özündə birləşdirən daha kiçik Somali plitəsi.

Bu tədqiqatda alimlər regionun əsas hissəsinə — Keniya və Efiopiya ərazisində yüzlərlə kilometr məsafəyə uzanan Turkana Rift zonasına diqqət yetiriblər. Tədqiqat qrupu həmin ərazidə əvvəllər aparılmış seysmik ölçmələri təhlil edib və Yer qabığının qalınlığını hesablayıb.

Rift vadisində Yer qabığının qalınlığı cəmi 13 km təşkil edir. Müqayisə üçün qeyd edək ki, vadinin kənarlarında bu göstərici 35 km-dir. Qabığın qalınlığının 15 km-ə qədər azalması geri dönüşü olmayan bir həddi, materikin parçalanmasını demək olar ki, qaçılmaz edən kritik mərhələni bildirir. Bu nazikləşmə prosesi milyonlarla il ərzində yekunlaşaraq, potensial olaraq yeni bir okeanın yaranmasına səbəb ola bilər.

Yer qabığı o qədər naziləcək ki, dərinliklərdən maqma püskürəcək. O, toplanıb soyuyaraq bir hövzə əmələ gətirəcək. Hind okeanından həmin əraziyə su dolduqca, bu, yeni okean dibinə çevriləcək.