Icma.az
close
up
RU
Menu

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

“Tramp dünya nizamını böyük dövlətlər prinsipi üzərində qurur“ Aleksandr Duqin

“Tramp dünya nizamını böyük dövlətlər prinsipi üzərində qurur“ Aleksandr Duqin

Icma.az bildirir, Moderator.az saytına əsaslanaraq.

"Trampın siyasəti qlobalizmi tamamilə sıradan çıxarmağı və dünyanı böyük dövlətlər əsasında yenidən formalaşdırmağı hədəfləyir..." 

Amerika siyasətində Donald Tramp və onun tərəfdarları qlobalizmdən imtina edərək, dünya siyasətini "böyük dövlətlər" prinsipi üzərində qurmağa çalışır. Bu, Trampın "Amerikanı yenidən böyük edək" (MAGA) ideologiyasının tərkib hissəsidir və ABŞ-ın qlobalist təsisatlardan uzaqlaşıb, yalnız milli gücünə əsaslanmasına yönəlib.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə rusiyalı filosof və politoloq, "Putinin beyni" adlandırılan Aleksandr Duqin Rusiya KİV-də dərc edilən məqaləsində deyilir.

"Tramp qlobal təsisatları- BMT, NATO, Ümumdünya Ticarət Təşkilatı, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı və digər beynəlxalq təşkilatları köhnə dünya düzəninin qalıqları kimi görür və onları dəyişdirmək niyyətindədir. O, hesab edir ki, bütün bu qurumlar qlobalistlərin və liberal elitaların yaratdığı sistemin bir hissəsidir və ABŞ-ı lazımsız öhdəliklər altına salır. Onun məqsədi beynəlxalq münasibətləri yeni qaydalar əsasında formalaşdırmaqdır.

Yeni dünya düzəni: "Böyük dövlətlər" modeli

Trampın beynəlxalq münasibətlərə baxışı klassik realizm məktəbinə əsaslanır. Realistlər hesab edir ki, dövlətin gücü yalnız onun hüquqi suverenliyi ilə deyil, real resursları- iqtisadi, hərbi, texnoloji və mədəni təsir imkanları ilə ölçülməlidir. Bu baxışa əsasən, yalnız həqiqi gücə malik olan dövlətlər dünya siyasətində söz sahibi ola bilər.

Bu çərçivədə Tramp beynəlxalq münasibətləri "çoxqütblü dünya" deyil, "böyük dövlətlər nizamı" formatında görür. Onun fikrincə, bu nizamda yalnız üç ölkə- ABŞ, Çin və Rusiya həqiqi gücə sahibdir. Hindistanın potensialı barədə bəzi fərqli fikirlər olsa da, Tramp onu hələ tam formalaşmış qlobal güc kimi qəbul etmir.

Tramp və qlobal bloklar

Trampın bu yanaşması qlobalistlərin əsas təşəbbüsləri ilə kəskin ziddiyyət təşkil edir. BRİKS kimi platformalar (Braziliya, Rusiya, Hindistan, Çin, Cənubi Afrika və digər üzvlər) çoxqütblü dünya qurmaq istəyir, lakin Tramp bu modelə skeptik yanaşır. Onun nəzərində BRİKS və digər oxşar platformalar əsasən Çin tərəfindən idarə olunur və ABŞ-ın dominant rolunu sarsıtmağa çalışır.

Bundan əlavə, Tramp Çinin "Bir kəmər- bir yol" layihəsini də yeni qlobalizm forması kimi görür və bunun qarşısını almaq üçün Rusiya və Hindistanı neytrallaşdırmağa və ya öz tərəfinə çəkməyə çalışır. O, ABŞ-ın dünyada təkbaşına hökmran olduğu dövrü geri qaytarmaq istəyir, lakin artıq çoxqütblü reallıq formalaşdığı üçün bunu yeni strategiya ilə etməyə məcburdur.

Avropanın çətin vəziyyəti

Trampın yeni yanaşması Avropa İttifaqını qeyri-müəyyən vəziyyətə salır. İkinci Dünya müharibəsindən sonra Avropa siyasəti ABŞ-ın qlobal liderliyinə əsaslanıb. Lakin Tramp qlobalizmi rədd etdiyi üçün Avropa artıq ABŞ-ın dəstəyindən tam asılı qala bilmir və öz mövqeyini yenidən nəzərdən keçirməlidir.

Bu kontekstdə Trampın "Amerikanı yenidən böyük edək" (MAGA) şüarı "Avropanı yenidən böyük edək" (MEGA) formasında da ortaya çıxa bilər. O, Avropa ölkələrini qlobalizmdən uzaqlaşmağa və daha çox milli suverenlik əsaslı birləşmələr yaratmağa təşviq edir. Bəzi Avropa ölkələri, xüsusilə Macarıstan, Slovakiya, Serbiya, Xorvatiya və qismən İtaliya və Polşa artıq bu istiqamətdə hərəkət etməyə meyllidir.

Yeni dünya balansları və ABŞ-ın strategiyası

Trampın yanaşmasına görə, dünya artıq təkqütblü və ya ikiqütblü deyil, lakin çoxqütblü də olmamalıdır. Onun fikrincə, böyük dövlətlər arasında yeni bir tarazlıq yaradılmalıdır və yalnız ən güclü dövlətlər bu sistemin əsas oyunçuları ola bilər.

Bu baxımdan, Trampın siyasəti qlobalizmi tamamilə sıradan çıxarmağı və dünyanı "böyük dövlətlər" əsasında yenidən formalaşdırmağı hədəfləyir. O, ABŞ-ın yalnız öz milli maraqlarını müdafiə etməsini, digər ölkələrin isə öz güclərinə uyğun yer tutmasını istəyir.

Bu yanaşma qlobal siyasətdə yeni bir dövrün başlanğıcını qoyur-artıq beynəlxalq münasibətlər universal prinsiplərə yox, milli güc balanslarına əsaslanır. Bu isə böyük dövlətlərin regional nüfuz dairələrinin güclənməsinə və dünya nizamının yenidən formalaşmasına gətirib çıxaracaq".

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:184
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 12 Mart 2025 21:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see295

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see281

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see277

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see276

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see274

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see266

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see256

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see252

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see234

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see224

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see222

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see214

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see211

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see210

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see207

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see207

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see205

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see201

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see195

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see192
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri