Tramp Kremlin arzusunu şərtə çevirdi Ukrayna və Avropada narahatlıq

ABŞ-ın Ukraynadakı müharibənin tezliklə başa çatması və Moskvanı sülh razı salmaq üçün Krımı Rusiyanın tərkib hissəsi kimi tanımaq təklifi Avropa İttifaqı tərəfindən də rədd edilib.

Artıq Avropa ölkələrinin Krımla bağlı Vaşinqtonun mövqeyi ilə razılaşmayacağı Ağ Evə bəyan edilib. Həmçinin Ukrayna Prezident Volodimir Zelenski də ötən günlərdə keçirilməsi planlaşdırılan London görüşündən öncə məsələ ilə bağlı Kiyevin mövqeyini bildirdi. Bu səbəbdən ABŞ nümayəndəsi görüşə qatılmadı və müzakirə ekspertlər səviyyəsində baş tutdu. Lakin Vaşinqton hökuməti yenə də öz mövqeyindən geri addım atmır.

Globalinfo.az-a danışan siyasi şərhçi Cavanşir Abbaslı deyib ki, nəinki yaxın illərdə, uzaq gələcəkdə belə Krımın Avropa ölkələri tərəfindən tanınması mümkünsüzdür:

“Həmin ərazi Rusiyanın qondarma rejim qurduğu digər Ukrayna torpaqları kimi münaqişəli bölgə olaraq qalacaq. Düşünürəm ki, 3 ildən artıq davam edən savaşda şimal qonşumuz məğlub edilsəydi, Krımın taleyi birdəfəlik həll olacaqdı. Amma Kremlin cəbhə xəttində getdikcə üstünlüyü ələ alması və Qərb ölkələrinin daxillərində ciddi fikir ayrılıqlarının yaranması, Ukraynaya lazımı dəstəyin verilməməsi işğal olunan ərazilərin taleyini müəyyən etdi. Hətta deyərdim ki, təkcə Ukrayna ərazilərinin deyil, Rusiyanın istila etdiyi digər ölkələrə məxsus ərazilərin də uzaq gələcək üçün taleyi artıq bəllidir. Məsələn, Gürcüstanın Cənubi Osetiya və Abxaziya kimi bölgələrinin adını qeyd etmək olar.

Avropa İttifaqı Krımı Rusiya ərazisi kimi tanımadı, nə dəyişəcək? Şimal qonşumuz dərhal həmin ərazini Kiyevə qaytaracaq? Bilirsiniz, bu, ölmək üzrə olan bir canlıya yemək əvəzinə su vermək kimi bir şeydir. Yəni belə açıqlamalar Zelenski iqtidarının “ağzına su damcısı atmaqdan” başqa bir şey deyil. Zelenskinin ABŞ Prezidenti Donald Tramp tərəfindən qəbul edildikdən və az keçməmiş məlum formada Ağ Evdən çıxarıldıqdan sonra Avropanın digər ölkələrinə üz tutduğuna şahidi olduq. O baxımdan təbii ki, belə açıqlamalar, bəyanatlar gözləniləndir. Rusiya çox istəyər ki, Krım onun ərazisi kimi tanınsın, amma tanınmasa belə, bunun Moskvaya heç bir təsiri yoxdur”.

Cavanşir Abbaslı

Ekspert əlavə edib ki, Abxaziya və Cənubi Osetiyanı 17 ildir tanımırlar:

“Eləcə də, 11 ildir Ukrayna ərazilərində yaradılan qondarma respublikalar da tanınmır. Dəyişən bircə şey oldu, Rusiya şirnikib, 2022-ci ilin 22 fevralında Ukrayna ərazilərinə soxuldu, keçən 3 ildən artıq müddətdə yeni-yeni ərazilər işğal etdi. Qərb dünyası isə pafoslu bəyanatlardan başqa bir şey edə bilmədi. Tramp da iqtidara gəldi, açıq mövqeyini ortaya qoydu. Doğrudur, gələn kimi savaşı bitirəcəyi vədini vermişdi, amma bu, olmadı. Lakin yenə də onun bəyanatlarının özü Rusiyanı daha da ayaqlandırdı, Ukrayna cəbhəsində isə istər-istəməz müəyyən qədər ruh düşkünlüyü yaratdı.

Kreml heç özü Moskva və Kiyev arasında gedən danışıqlarda Krımın Rusiya ərazisi kimi tanınması tələbi ən vacib məsələ kimi diplomatik masaya qoyulmayıb. Yenə deyirəm, bu, Rusiya üçün o qədər də vacib məsələ deyil. Avropadan verilən belə açıqlamaların hələ çox şahidi olacağıq. Görünən odur ki, Rusiya-Ukrayna savaşı bu il, yaxud yaxın və ya uzaq gələcəkdə bitsə belə, Kremlin istila etdiyi ərazilər onda qalacaq, tərəflər olduqları mövqedə qalmağa razılaşıb, atəşkəs imzalayacaqlar. Ukraynanın NATO arzusu isə böyük ölçüdə birdəfəlik puç olacaq. Onsuz da bu arzu, vaxtilə Avropa dünyanın üçüncü atom silahına sahib olan Ukraynadan onu alıb Rusiyaya verəndə puç olmuşdu”.

Turan Rzayev
Globalinfo.az