Trampın yeni qalmaqallı fərmanı Çindən sərt reaksiya

Prezident Donald Tramp ABŞ sularında və beynəlxalq hövzələrdə dəniz dibi mədənçiliyini genişləndirməyə yönəlmiş mübahisəli fərman imzalayıb.

Bakupost.az BBC-yə istinadən xəbər verir ki, cümə axşamı imzalanan bu fərman ABŞ prezidentinin aerokosmik sənaye, yaşıl texnologiyalar və səhiyyə sektoru üçün minerallara çıxışı artırmaq istiqamətində növbəti cəhdidir.

Materialda bildirilir ki, dənizin dibində kobalt və nadir torpaq elementləri kimi vacib minerallarla zəngin olan, “polimetall nodullar” adlanan kartofşəkilli milyardlarla ton ağırlığında qayalar mövcuddur. Bir çox ölkələr və ətraf mühit təşkilatları əlavə tədqiqatlar aparılmadan beynəlxalq sularda dərin dəniz mədənçiliyinə qarşı çıxır.

Donald Trump imzaladığı yeni fərman isə ABŞ-nin dəniz dibində məsuliyyətli mineral axtarışlarında qlobal lider olmasını hədəfləyir. Bu addım, BMT-nin beynəlxalq sularda mədənçiliklə bağlı uzunmüddətli danışıqlarına qarşı getməkdir. Çin isə bu fərmanın beynəlxalq hüquqa zidd olduğunu və qlobal maraqlara zərər verdiyini bildirib.

Fərmana görə, ABŞ həm öz sularında, həm də beynəlxalq ərazilərdə araşdırma və hasilat icazələrini sürətləndirəcək. Tramp administrasiyası bu sahənin 10 ildə 300 milyard dollarlıq iqtisadi fayda və 100 000 yeni iş yeri yaradacağını düşünür.

Avropa İttifaqı, Birləşmiş Krallıq və ətraf mühit qrupları isə əlavə elmi araşdırmalar olmadan bu fəaliyyəti dayandırmağı dəstəkləyir. Onlar dəniz dibindəki canlı növlərinin məhv edilə biləcəyindən narahatdırlar.

Bəzi şirkətlər, o cümlədən The Metals Company (TMC) artıq beynəlxalq sularda mədənçilik icazəsi üçün müraciət edib. Şirkətin rəhbəri bu ilin sonuna qədər işə başlamağı planlaşdırır və dəniz dibi həyatının zəif olduğunu əsas gətirərək, ekoloji narahatlıqlara qarşı çıxır.

Amin Rızayev,BakuPost